Xây dựng trường học không khói thuốc: Biết, hiểu và hành động

Hình ảnh truyền thông phòng chống tác hại thuốc lá. Ảnh: ITN

Không dừng lại ở việc “biết” tác hại của thuốc lá, nhiều trường học đã sáng tạo những cách làm giúp học sinh “hiểu” sâu và quan trọng hơn là “hành động” để tự bảo vệ mình trước nguy cơ từ thuốc lá điện tử.

Tại Trường THCS Na Sầm (Lạng Sơn), cô Dương Khánh Dung đã triển khai phương pháp giáo dục bằng tình huống thực tế. Khi học sinh được đặt vào tình huống bị bạn rủ thử “pod thuốc lá điện tử” với lời quảng cáo “không độc hại, thơm như kẹo”, các em phải đưa ra cách xử lý phù hợp.

Qua đó, học sinh rèn luyện kỹ năng từ chối, biết cách bảo vệ bản thân trước sự lôi kéo từ bạn bè. Song song, việc sử dụng tranh ảnh trực quan và video ngắn giúp thông điệp trở nên dễ hiểu, dễ nhớ, dễ chia sẻ. Theo cô Dung, đây là cách biến học sinh thành những “tuyên truyền viên nhỏ tuổi”, lan tỏa thông điệp xây dựng môi trường học đường không khói thuốc đến gia đình và cộng đồng.

Trung tâm GDNN - GDTX Bình Xuyên (Phú Thọ) có 18 lớp và gần 700 học sinh, công tác quản lý vì thế được thực hiện chặt chẽ. Ban giám hiệu phối hợp công an địa phương kiểm tra khu vực cổng trường, Đoàn Thanh niên kiểm tra đột xuất tại lớp học, nhà vệ sinh và các vị trí kín.

Khi phát hiện vi phạm, học sinh được nhắc nhở, mời gia đình phối hợp giáo dục; trường hợp tái phạm sẽ bị hạ hạnh kiểm hoặc tham gia lao động trong khuôn viên. Cách làm đồng bộ, quyết liệt này đã đem lại hiệu quả rõ rệt, giúp giảm thiểu tình trạng hút thuốc trong trường.

Nếu Bình Xuyên cho thấy sức mạnh của biện pháp quản lý nghiêm ngặt, thì Trung tâm GDNN - GDTX Phúc Yên (Phú Thọ) lại khẳng định hiệu quả từ truyền thông sáng tạo, lấy học sinh làm trung tâm. Những hoạt động ngoại khóa, truyền thông trực quan, trò chơi tương tác đã tạo ra sự hứng thú, giúp học sinh chủ động tiếp nhận và chia sẻ thông điệp phòng chống thuốc lá. Hai cách làm khác nhau nhưng cùng hướng tới mục tiêu chung: Xây dựng môi trường học đường an toàn, lành mạnh, không khói thuốc.

Tại Trường THCS Chiềng Khương (Sơn La), công tác phòng chống thuốc lá được triển khai toàn diện. Nhà trường thường xuyên đánh giá tình hình hút thuốc, giám sát việc thực thi Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá trong đội ngũ cán bộ, giáo viên, đồng thời theo dõi sát học sinh để kịp thời phát hiện, xử lý. Kết quả là 100% học sinh Trường THCS Chiềng Khương không hút thuốc lá, không tham gia tệ nạn xã hội, không vi phạm pháp luật.

Ông Nguyễn Công Viên, Chủ tịch UBND xã Chiềng Khương, khẳng định: “Xác định giáo dục học sinh nói không với thuốc lá là nhiệm vụ quan trọng, góp phần xây dựng môi trường học đường lành mạnh, hướng đến nếp sống văn minh cho thế hệ tương lai, xã đã chỉ đạo nhà trường triển khai nhiều hình thức, hoạt động thiết thực nhằm định hướng tư tưởng cho học sinh”.

Những mô hình từ Lạng Sơn, Phú Thọ, Sơn La cho thấy: Để bảo vệ học sinh trước nguy cơ thuốc lá điện tử, cần sự kết hợp giữa giáo dục kỹ năng sống, truyền thông sáng tạo và quản lý chặt chẽ. Quan trọng hơn, học sinh không chỉ “biết” mà còn “hiểu” và “hành động” – tự tin nói “không” trước lời rủ rê, trở thành những “lá chắn” vững chắc cho chính mình và cho bạn bè. Đó chính là con đường để xây dựng thế hệ trẻ khỏe mạnh, trách nhiệm, góp phần kiến tạo một môi trường học đường văn minh, không khói thuốc.

PV