Vũ kịch 'Khổng Tước' và thông điệp về sự sống, tình yêu

Vẻ đẹp nghệ thuật múa dân gian Trung Quốc

Là một trong những vũ sư hàng đầu châu Á, nghệ sĩ Dương Lệ Bình được mệnh danh là “Chim công làng múa” - danh xưng gắn liền với điệu múa đã làm nên tên tuổi, phản ánh tinh thần nghệ thuật thanh cao, mềm mại nhưng nội lực phi thường của bà.

Tại họp báo giới thiệu vở vũ kịch “Khổng Tước - The Peacock Hanoi 2026” chiều 26/1, nghệ sĩ Dương Lệ Bình chia sẻ, bà là người dân tộc thiểu số Bạch và từ nhỏ đã được tiếp xúc với các điệu múa dân gian của dân tộc. Mặc dù chưa từng qua trường lớp vũ đạo chính thống, nhưng từ khi còn trong bụng mẹ, bà đã cảm nhận được văn hóa, vũ điệu dân gian của người Bạch và sau này nhận ra "trong mình có thiên bẩm về vũ đạo”.

Theo nghệ sĩ Dương Lệ Bình, văn hóa vũ đạo của các dân tộc thiểu số thường phát triển hơn bởi con người dùng lời ca, điệu nhảy để bày tỏ với thiên nhiên, từ khoảnh khắc mặt trời lên, cảm nhận niềm vui, cho tới khi cần tiếng trống, tiếng nhạc, cồng chiêng. Chính vì vậy, âm nhạc và vũ đạo đi sâu vào đời sống người Bạch và nuôi dưỡng bà.

Nghệ sĩ Dương Lệ Bình tại họp báo. Ảnh: Thanh Tùng

Năm 1971, nghệ sĩ Dương Lệ Bình gia nhập đoàn nghệ thuật tại Tây Song Bản Nạp, bắt đầu những chuyến lưu diễn đến các bản làng. Trong suốt 10 năm, bà miệt mài học hỏi và tiếp thu tinh hoa của các loại hình múa dân tộc thiểu số và mô phỏng lại những điệu bộ của con vật quanh mình. Theo bà, những người thể hiện được vũ điệu khổng tước đều sở hữu một đời sống tinh thần rất đẹp. "Hình tượng ‘Khổng tước’ với tôi là biểu tượng của sự thần bí, thuần khiết và tươi đẹp của phương Đông", bà nói.

Nghệ sĩ Dương Lệ Bình chia sẻ: "Tôi đã biên đạo nhiều tác phẩm nhưng ‘Khổng tước’ luôn là linh hồn nghệ thuật của tôi, tái hiện vẻ đẹp tinh khiết từ bên trong con người". Tác phẩm xoay quanh hai chủ đề vĩnh hằng: sự sống và tình yêu, dùng ngôn ngữ sân khấu để diễn tả những cảm xúc chung của nhân loại, đồng thời chuyển tải suy ngẫm về nghệ thuật và cuộc sống.

Trong vở diễn, hình tượng “Khổng Tước” vừa là chim vừa là người, tượng trưng cho muôn loài chúng sinh trong thế giới hữu tình. Vở vũ kịch được chia thành bốn chương: Xuân - Hạ - Thu - Đông, tượng trưng cho chu kỳ sinh - diệt - luân hồi của con người, nhưng được thể hiện bằng ngôn ngữ múa đương đại và tinh thần thiền định sâu sắc. Các vũ công hóa thân thành “thời gian” xoay vòng dưới tán cây, tái hiện sự vận động bất tận của vũ trụ. “Vũ kịch 'Khổng Tước' khiến người ta cảm thấy kỳ diệu khi kể một câu chuyện về thiên nhiên, sinh mệnh, trưởng thành, nhân tính và tình yêu. Nó chảy trong cơ thể tôi, tuôn trào và biểu đạt ra ngoài một cách tự nhiên”.

Mặc dù không còn đảm nhận vai chính trong toàn bộ vở diễn, nghệ sĩ Dương Lệ Bình vẫn trực tiếp tham gia dàn dựng, chỉnh lý động tác và truyền đạt “tâm pháp của Khổng Tước” cho các vũ công trẻ. Trong các buổi biểu diễn tại Việt Nam sắp tới, bà sẽ tham gia biểu diễn ở chương 4. Nghệ sĩ mong muốn người xem cảm nhận được vẻ đẹp của nghệ thuật múa dân gian của Trung Quốc.

Cơ hội hợp tác nghệ thuật biểu diễn

Theo đại diện Ban tổ chức, do sự gần gũi về không gian địa lý, cùng sự tiếp xúc về văn hóa lâu dài trong lịch sử, Nhân dân hai nước Việt Nam - Trung Quốc có những điểm tương đồng về văn hóa Á Đông trong nhận thức, tư duy, đặc biệt là về trình độ và thị hiếu thẩm mỹ. Với quá trình giao lưu, tiếp biến về lĩnh vực văn học, nghệ thuật trong suốt chiều dài lịch sử, nhiều thể loại văn chương, nghệ thuật của Việt Nam ảnh hưởng từ Trung Quốc; và ngược lại, nghệ thuật Việt Nam cũng có những dấu ấn nhất định đối với tâm thức, thị hiếu của người Trung Quốc. "Khổng Tước" chính là cơ sở để hai nước giao lưu, hợp tác về nghệ thuật biểu diễn.

“Khổng Tước - The Peacock Hanoi 2026” quy tụ gần 70 nghệ sĩ vũ đạo và kỹ thuật viên Trung Quốc, cùng toàn bộ hệ thống thiết bị, đạo cụ và trang phục được đưa sang Việt Nam nguyên bản. Ông Ngô Hoàng Phúc, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Công ty CP Truyền thông VietArt, đơn vị tổ chức chương trình, cho biết quá trình chuẩn bị gần 2 năm, là sự phối hợp giữa các đối tác Việt Nam - Trung Quốc.

Họp báo “Khổng Tước - The Peacock Hanoi 2026” chiều 26/1. Ảnh: Thanh Tùng

Theo kế hoạch, thiết bị sân khấu sẽ được vận chuyển từ Trung Quốc sang Việt Nam bằng 6 container 45 feet, di chuyển trong 7 ngày để tập kết tại Nhà hát Hồ Gươm, Hà Nội. Công tác vận chuyển, lắp đặt và dàn dựng được thực hiện kỹ lưỡng nhằm mang đến cho khán giả Việt Nam trải nghiệm nghệ thuật “trọn vẹn, đồng bộ”.

“Khổng Tước - The Peacock Hanoi 2026” không chỉ là một dự án nghệ thuật được đầu tư bài bản, mà còn hướng tới gia tăng sức hút cho Hà Nội như một điểm hẹn văn hóa - nghệ thuật của khu vực trong mùa Xuân năm 2026. "Thông qua việc đưa các tác phẩm nghệ thuật tinh hoa của thế giới đến biểu diễn tại Việt Nam, VietArt kỳ vọng góp phần kết nối giá trị nghệ thuật quốc tế với khán giả trong nước, đồng thời đóng góp vào sự phát triển của ngành công nghiệp văn hóa và từng bước nâng cao vị thế của Việt Nam trên bản đồ các điểm đến nghệ thuật quốc tế", ông Ngô Hoàng Phúc nói.

Vũ kịch "Khổng Tước" sẽ được tổ chức biểu diễn tại Việt Nam với bốn suất diễn trong ba ngày, 6 - 7 - 8/3 tại Nhà hát Hồ Gươm. Ban tổ chức kỳ vọng, sau chuyến công diễn sẽ tiếp tục mở ra những cơ hội mới cho giao lưu, hợp tác văn hóa hai nước từ quá trình lưu giữ, làm mới, phát triển nghệ thuật múa dân gian, âm nhạc truyền thống.

Hương Sen