Vì sao chứng khoán Trung Quốc bốc hơi 20% từ đỉnh và trượt dốc 10 tuần liên tiếp?

Khu North Bund ở Thượng Hải, Trung Quốc. (Ảnh: Getty Images).

Nhà đầu tư liên tục thất vọng

Đà bán tháo cổ phiếu đã đẩy chỉ số chứng khoán CSI 300 của Trung Quốc xuống vùng thị trường gấu trong phiên 22/10, khi chỉ số này giảm 20% kể từ mức đỉnh ghi nhận vào tháng 6.

Chỉ số CSI 300 - theo dõi 300 cổ phiếu lớn nhất niêm yết trên sàn Thượng Hải và Thâm Quyến - đã trượt dốc 10 tuần liên tiếp và giảm 2,6% trong tuần này, theo dữ liệu từ LSEG. Trong phiên 22/10, CSI 300 có lúc giảm tới 1,6%. Hai công ty trong lĩnh vực quang học là Eoptolink Technology và Zhongji Innolight nằm trong số những mã giảm mạnh nhất.

Từ cuối tháng 6, thị trường chứng khoán Trung Quốc liên tục suy yếu. Đợt bán tháo cổ phiếu AI trên toàn cầu là tác nhân ban đầu, sau đó áp lực gia tăng khi các số liệu kinh tế cho thấy tiêu dùng trong nước vẫn yếu ớt.

Giới đầu tư cũng thất vọng trước cách tiếp cận thận trọng của Bắc Kinh, khi chính phủ lựa chọn các biện pháp hỗ trợ kinh tế có trọng điểm và triển khai từng bước, thay vì tung ra một gói kích thích quy mô lớn như năm 2024.

Trong phiên 21/10, cổ phiếu nhà sản xuất pin xe điện Contemporary Amperex Technology Co. Ltd (CATL) đã lao dốc tới 12%, sau khi tốc độ tăng trưởng lợi nhuận quý III khiến giới đầu tư thất vọng. Một trong những nguyên nhân là các nhà hoạch định chính sách đang giảm bớt hỗ trợ cho ngành này.

Nhà đầu tư giờ đang lo ngại sẽ có thêm nhiều doanh nghiệp công bố kết quả kinh doanh kém hơn kỳ vọng.

Ông Homin Lee, chuyên gia vĩ mô cấp cao tại Lombard Odier, bình luận: “Tâm lý nhà đầu tư Trung Quố vẫn rất tiêu cực. Nếu không có các chính sách mới hay những chất xúc tác tích cực từ lĩnh vực công nghệ, thì tình trạng biến động và thiếu định hướng rõ ràng như hiện nay có thể sẽ còn kéo dài đến đầu năm 2027”.

Cổ phiếu công nghệ chịu sức ép từ làn sóng AI hạ nhiệt

Doanh nghiệp Trung Quốc nằm trong nhóm chịu thiệt hại nặng nề nhất khi cơn sốt AI toàn cầu hạ nhiệt, trong bối cảnh lo ngại về nhu cầu tương lai và triển vọng lợi nhuận ngày càng gia tăng. Chỉ số thiên về công nghệ Star50 đã giảm khoảng 40% kể từ đầu tháng 7. Chỉ số ChiNext, tập trung vào các cổ phiếu phần cứng, cũng ghi nhận mức sụt giảm tương tự.

Kết quả kinh doanh trái chiều từ các công ty công nghệ khổng lồ tại Mỹ đã làm dấy lên nghi ngại về tính bền vững của làn sóng đầu tư vào AI. Trong khi đó, khi chi phí vay tăng càng khiến nhà đầu tư nhạy cảm với định giá cao.

Tại Trung Quốc, sự lạc quan ban đầu về các đột phá công nghệ cùng sự hỗ trợ mạnh mẽ từ nhà nước đã đẩy định giá cổ phiếu lên mức cao chót vót, khiến nhóm này rất dễ tổn thương khi tâm lý nhà đầu tư đảo chiều.

CSI 300 hiện nằm trong nhóm các chỉ số chứng khoán lớn có hiệu suất tệ nhất trên thế giới trong năm nay, với mức sụt giảm trên 10%.

Các nhà chức trách đang cố kìm hãm áp lực bán và ổn định thị trường. Tuy nhiên, giới phân tích cảnh báo lực mua của các quỹ do nhà nước hậu thuẫn có thể không đủ để tạo ra đà phục hồi bền bững. Tâm lý bi quan kéo dài có thể làm giảm hiệu quả của các đợt mua vào này.

Dư nợ ký quỹ (margin) ở Trung Quốc đã giảm xuống mức thấp nhất kể từ cuối năm 2025, phản ánh khẩu vị rủi ro suy yếu. Khối lượng giao dịch hàng ngày trên thị trường chứng khoán đại lục hiện dao động quanh mức thấp nhất trong 15 tháng qua.

Ông Shaun Rein, Giám đốc điều hành tại China Market Research Group, dự đoán áp lực bán sẽ còn tiếp diễn khi những bất ổn địa chính trị, lo ngại về bong bóng AI cùng niềm tin người tiêu dùng suy giảm ảnh hưởng tiêu cực đến tâm lý nhà đầu tư.

Giang (Theo Bloomberg, CNBC)