Văn hóa vì dân tỏa sáng nơi biên cương Tây Bắc

Phóng viên (PV): Thưa đồng chí, nhắc đến BĐBP tỉnh Lào Cai là nhắc đến những người con của bản làng. Nhìn lại chặng đường 10 năm qua, đồng chí tâm niệm thế nào về giá trị văn hóa vì dân mà đơn vị đã và đang dày công xây dựng?

Đại tá Trần Quang Tùng: Với cán bộ, chiến sĩ biên phòng thì biên giới là quê hương, đồng bào các dân tộc là anh em ruột thịt. Văn hóa vì dân không nằm ở những khẩu hiệu mà ở chính đôi bàn chân bám bản, đôi bàn tay cùng đồng bào cuốc đất, gieo hạt. Suốt 10 năm qua, mọi nghị quyết, kế hoạch của Đảng ủy, Ban chỉ huy đều hướng tới mục tiêu: Làm sao để nhân dân khu vực biên giới được ấm no, hạnh phúc và vững niềm tin vào Đảng, Nhà nước. Khi dân tin, dân thương, thì mỗi người dân sẽ là một cột mốc sống giữ gìn non sông bờ cõi.

Đại tá Trần Quang Tùng.

PV: Được biết, 10 năm qua, BĐBP tỉnh Lào Cai đã triển khai hàng loạt mô hình giúp dân phát triển kinh tế. Đồng chí có thể chia sẻ những con số “biết nói” để thấy rõ sự thay đổi diện mạo vùng biên?

Đại tá Trần Quang Tùng: Chúng tôi không chọn cách làm phô trương mà chọn những mô hình bền vững, phù hợp với đặc thù thổ nhưỡng và tập quán của từng vùng với quan điểm: Thực chất, thực tâm và hiệu quả.

Trong 10 năm qua, toàn đơn vị đã xây dựng và duy trì 27 mô hình “Dân vận khéo”. Chúng tôi đã huy động và đóng góp hơn 17.000 ngày công, hỗ trợ cây, con giống trị giá 3,7 tỷ đồng. Chuyển biến rõ nét được thể hiện từ chỗ, trước đây bà con chỉ biết phát nương làm rẫy, đến nay đã có những trang trại nuôi ngựa bạch, nuôi dê, nuôi lợn đen bản địa quy mô lớn. Đặc biệt, mô hình phát triển “Cây quế vùng biên” đã phủ xanh hàng nghìn héc-ta đất trống, mang lại thu nhập ổn định cho hàng trăm hộ gia đình.

Chúng tôi cũng đã phối hợp với các cơ quan, đơn vị, các nhà hảo tâm xây dựng 88 căn nhà “Mái ấm cho người nghèo nơi biên giới” và sửa chữa hơn 300 căn nhà dột nát với tổng trị giá 11,7 tỷ đồng. Đáng nhớ nhất là cơn bão số 3 năm 2024 gây thiệt hại lớn trên địa bàn tỉnh, cán bộ, chiến sĩ BĐBP đã trắng đêm trong mưa lũ để cứu dân. Ngay sau bão, chúng tôi đã kêu gọi hỗ trợ gần 30 tỷ đồng, trực tiếp giúp dân dựng lại 34 căn nhà mới kiên cố. Đó chính là minh chứng trong bất luận hoàn cảnh nào, bộ đội luôn là điểm tựa vững chắc nhất của nhân dân.

PV: Những con số về vật chất thật ấn tượng, nhưng tôi tin rằng, văn hóa Bộ đội Cụ Hồ của cán bộ, chiến sĩ BĐBP tỉnh Lào Cai còn được thể hiện đậm nét hơn trong việc “gieo chữ”, xây dựng nếp sống mới, thưa đồng chí?

Đại tá Trần Quang Tùng: Trong công tác hỗ trợ giáo dục vùng biên, Chương trình “Nâng bước em tới trường-Con nuôi đồn biên phòng” thực sự đã chạm đến trái tim của đồng bào nơi biên cương. 10 năm qua, chúng tôi đã hỗ trợ 174 lượt học sinh, trong đó có những cháu mồ côi cả cha lẫn mẹ được chúng tôi đón về đồn chăm sóc như con đẻ. Hiện tại, các đồn biên phòng đang trực tiếp nuôi dưỡng 22 cháu và hỗ trợ hằng tháng cho hàng trăm cháu khác với mức 500.000 đồng/tháng.

Cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng tỉnh Lào Cai cõng các cháu học sinh qua suối. Ảnh: LÊ QUANG

BĐBP tỉnh Lào Cai còn kiên trì mở 29 lớp xóa mù chữ cho hơn 800 học viên, vận động gần 1.000 học sinh bỏ học trở lại trường. Có những lớp học diễn ra dưới ánh đèn dầu, giữa đêm đông rét buốt, thầy giáo là BĐBP, học trò có khi đã ngoài 50 tuổi. Chính từ những lớp học ấy, tư duy của bà con thay đổi. Họ bắt đầu biết ký tên mình thay vì điểm chỉ, biết bài trừ những tập tục lạc hậu như tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống hay mê tín dị đoan.

Chúng tôi giúp bà con bảo tồn những giá trị tốt đẹp như Lễ hội xuống đồng của người Tày, Lễ cúng rừng của người Pa Dí... để văn hóa dân tộc luôn là sợi dây gắn kết cộng đồng.

PV: Thưa đồng chí, để xây dựng văn hóa “gần dân, trọng dân, lo cho dân” sâu sắc hơn nữa trong thời gian tới, BĐBP tỉnh Lào Cai tập trung vào những nhiệm vụ trọng tâm nào?

Đại tá Trần Quang Tùng: Chúng tôi xác định 4 nhóm giải pháp trọng tâm: Thứ nhất, tiếp tục nâng cao nhận thức cho cán bộ, chiến sĩ về phong cách dân vận của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Trọng dân, gần dân, hiểu dân, học dân và có trách nhiệm với dân. Thứ hai, lồng ghép các mô hình của BĐBP vào 3 chương trình mục tiêu quốc gia của tỉnh để tạo nguồn lực tổng hợp. Thứ ba, chú trọng đào tạo, bồi dưỡng cán bộ là người dân tộc thiểu số tại chỗ để mỗi cán bộ, nhân viên thực sự là những “hạt nhân” nòng cốt ở cơ sở. Và cuối cùng, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong quản lý biên giới gắn với tuyên truyền để bà con thấy rằng bảo vệ chủ quyền quốc gia là trách nhiệm và cũng là niềm tự hào của mỗi công dân.

Mục tiêu cao nhất là làm sao để dọc dải biên cương này, nơi nào có dấu chân người chiến sĩ biên phòng, nơi đó có sự ấm no, bình yên và hạnh phúc của nhân dân.

PV: Trân trọng cảm ơn đồng chí!

DUY THÀNH (thực hiện)