Ukraine đề xuất ngừng tập kích hạ tầng năng lượng, Nga nêu điều kiện hòa bình

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky. Ảnh: PAP/TTXVN phát

Theo tờ The Kyiv Post, trong cuộc phỏng vấn trên chương trình TSN.Tyzhden, ông Zelensky nhận định các cuộc tấn công của Ukraine nhằm vào các nhà máy lọc dầu của Nga khó tác động đáng kể đến giá cả toàn cầu. Theo ông, Nga chỉ chiếm 2% lượng dầu diesel xuất khẩu toàn cầu, trong khi 98% còn lại đến từ các nhà xuất khẩu khác.

Ông Zelensky nói: “Làm thế nào để đạt được một thỏa thuận ngừng bắn trong lĩnh vực năng lượng với Nga? Nga phải tôn trọng Ukraine và sức mạnh của chúng tôi".

Theo nhà lãnh đạo Ukraine, Kiev đã đưa ra ba phương án với phía Mỹ nhưng không phương án nào được thực hiện. Vì vậy, Ukraine tiếp tục tấn công các nhà máy lọc dầu của Nga.

“Tôi đã nói rằng nếu muốn chúng tôi ngừng tấn công các cơ sở sản xuất dầu diesel và nhà máy lọc dầu, phía Nga phải ngừng tập kích hạ tầng điện của Ukraine. Đó là điều công bằng, một thỏa thuận ngừng bắn trong lĩnh vực năng lượng”, ông Zelensky nói.

Phương án thứ hai là Mỹ cho phép sử dụng mạng vệ tinh Starlink trên lãnh thổ Nga, đổi lại Ukraine sẽ cung cấp vị trí các bệ phóng tên lửa đạn đạo của Nga. Theo ông Zelensky, Kiev muốn phá hủy những mục tiêu này.

“Phương án thứ ba là nếu Mỹ không cho phép Ukraine sử dụng Starlink – điều hoàn toàn phụ thuộc vào phía Mỹ và ông Elon Musk không đồng ý, thì hãy cung cấp thứ không phụ thuộc vào ông Musk hay ông Putin: tên lửa cho các hệ thống Patriot”, ông Zelensky nói.

Ông khẳng định Ukraine chưa nhận được bất kỳ hình thức hỗ trợ nào trong ba phương án đã đề xuất.

Trước đó, ngày 21/10, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov tuyên bố lập trường của Nga về khả năng đạt được thỏa thuận ngừng bắn trong lĩnh vực năng lượng với Ukraine không thay đổi. Theo ông Peskov, Moskva hướng tới hòa bình lâu dài, thay vì một lệnh ngừng bắn tạm thời.

“Không có gì thay đổi. Chúng tôi cần hòa bình, chứ không phải một lệnh ngừng bắn”, ông nhấn mạnh.

Moskva nhiều lần phản đối đề xuất ngừng bắn tạm thời, cho rằng biện pháp này có thể tạo điều kiện để Kiev tái vũ trang và chuẩn bị cho các đợt tấn công tiếp theo, thay vì giải quyết căn bản cuộc xung đột.

Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo trên mạng xã hội rằng Nga và Ukraine đã đồng ý ngừng tấn công các cơ sở năng lượng của nhau. Tuy nhiên, những ngày sau đó, các cuộc tấn công nhằm vào hạ tầng năng lượng vẫn tiếp diễn. Ukraine cáo buộc Nga vi phạm lệnh ngừng bắn, trong khi Điện Kremlin cho rằng chưa thể xác định có vi phạm hay không do các điều khoản của thỏa thuận chưa được làm rõ.

Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov. Ảnh: IRNA/TTXVN phát

Trong cuộc phỏng vấn, ông Zelensky cho rằng việc dỡ bỏ các biện pháp trừng phạt Nga chỉ nên được xem xét trong tiến trình chấm dứt xung đột, thay vì trở thành điều kiện tiên quyết để tiến hành đàm phán.

“Tôi không muốn cuộc gặp giữa ba nhà lãnh đạo Ukraine, Mỹ và Nga diễn ra trong bối cảnh tất cả các biện pháp trừng phạt nhằm vào Nga đã được dỡ bỏ. Đây là vấn đề đặc biệt quan trọng”, ông nhấn mạnh.

Theo ông Zelensky, ông đã truyền đạt quan điểm này tới phái đoàn Mỹ, đồng thời cảnh báo Nga có thể hưởng lợi từ việc được nới lỏng trừng phạt trước khi các bên đạt được thỏa thuận chấm dứt xung đột.

Nhà lãnh đạo Ukraine lưu ý một khi các biện pháp trừng phạt được dỡ bỏ, việc khôi phục chúng có thể gặp nhiều khó khăn. Khi đó, Ukraine và các đối tác sẽ phải tiếp tục vận động sự ủng hộ quốc tế để áp đặt các biện pháp hạn chế mới.

Ông cho biết cộng đồng quốc tế đã thông qua hơn 20 gói trừng phạt riêng biệt nhằm vào Nga, đồng thời đặt câu hỏi liệu các nước có thể tập hợp được quyết tâm chính trị tương tự một lần nữa nếu Moskva không thực hiện các cam kết hay không.

“Tôi không muốn khi ngồi vào bàn đàm phán với Tổng thống Putin, chúng tôi không còn bất kỳ đòn bẩy nào – không có các biện pháp trừng phạt, nguồn tài chính hay tài sản bị phong tỏa. Bởi khi đó, như Tổng thống Trump từng nói, chúng tôi sẽ thực sự chẳng còn mấy quân bài trong tay”, ông Zelensky nói thêm.

Ông Zelensky cũng cho biết Ukraine, Mỹ, Liên minh châu Âu (EU) và Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) dự kiến tổ chức cuộc họp tại Brussels trong tuần này để thảo luận về an ninh, các bảo đảm an ninh và tiến trình hội nhập châu Âu của Ukraine.

Theo nhà lãnh đạo Ukraine, phạm vi thảo luận đã được mở rộng sau chuyến thăm St. Petersburg của phái đoàn Mỹ và cuộc trao đổi thông tin sơ bộ giữa phía Mỹ với Kiev.

Ban đầu, các cuộc thảo luận dự kiến có phạm vi hẹp hơn, nhưng phía Mỹ hiện muốn mở rộng chương trình nghị sự.

“Sau cuộc gặp tại Oslo, phía Mỹ đã đến St. Petersburg. Chúng tôi đã nhận được bản tóm lược thông tin từ họ, nhưng giờ đây họ muốn nhiều hơn thế – một cuộc thảo luận toàn diện về an ninh, các bảo đảm an ninh, EU và sự tham gia của các bên”, ông Zelensky cho biết.

Cuộc họp dự kiến diễn ra trong tuần này, có thể vào ngày 27 hoặc 28/10. Theo ông Zelensky, thành phần tham dự sẽ gồm đại diện Ukraine, Mỹ và EU ở cấp lãnh đạo, cùng Tổng Thư ký NATO đại diện cho liên minh.

Hải Vân/Báo Tin tức và Dân tộc