Úc và Mỹ đưa 'mắt thần' MQ-4C Triton vào trung tâm mạng lưới giám sát Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương

Ngày 13/8/2026, Northrop Grumman công bố chi tiết về nỗ lực phối hợp với Hải quân Mỹ, Không quân Hoàng gia Úc và ngành công nghiệp Australia nhằm đưa máy bay không người lái MQ-4C Triton vào cấu trúc giám sát hàng hải khu vực.

Hệ thống này cung cấp khả năng tình báo, giám sát và trinh sát tầm cao liên tục, phù hợp với đặc điểm địa lý rộng lớn của Australia.

Máy bay không người lái trinh sát MQ-4C Triton có thể hoạt động ở độ cao trên 15.000 mét trong tối đa 24 giờ và bao phủ diện tích lên tới 14 triệu km² trong một nhiệm vụ.

Máy bay được trang bị radar đa chức năng AN/ZPY-3 cùng các cảm biến diện rộng, giúp phát hiện và theo dõi hoạt động trên những vùng biển rộng lớn.

Trong biên chế Australia, MQ-4C Triton hoạt động cùng máy bay tuần tra hàng hải P-8A Poseidon.

MQ-4C Triton duy trì khả năng giám sát diện rộng, trong khi máy bay có người lái P-8A được dành cho những nhiệm vụ hàng hải cụ thể hơn.

Cách bố trí này giúp Không quân Hoàng gia Úc duy trì nhận thức tình huống trên phạm vi lớn mà không phải liên tục sử dụng máy bay có người lái cho nhiệm vụ giám sát kéo dài.

Australia hiện có 3 máy bay không người lái MQ-4C Triton trên lãnh thổ và dự kiến nhận chiếc thứ 4 vào năm 2028.

Toàn bộ 4 máy bay sẽ đóng tại Căn cứ Không quân Hoàng gia Úc Tindal ở Lãnh thổ Bắc Úc và do Phi đội số 9 vận hành từ Căn cứ Không quân Hoàng gia Úc Edinburgh ở Nam Úc.

Tháng 1/2026, Australia hoàn thành cơ sở hạ tầng Triton mới tại Tindal trong dự án trị giá 355,7 triệu AUD.

Công trình gồm nhà chứa chuyên dụng, hạ tầng sân bay được nâng cấp và các cơ sở hỗ trợ. Máy bay cất cánh từ Tindal, trong khi phi công thực hiện nhiệm vụ từ trạm điều khiển mặt đất tại Edinburgh.

Không chỉ mua máy bay, Australia còn xây dựng năng lực bảo đảm kỹ thuật cho hệ thống.

Northrop Grumman phối hợp với nhân viên Không quân Hoàng gia Úc và ngành công nghiệp trong nước để phát triển đội ngũ thợ máy, kỹ thuật viên điện tử hàng không, kỹ sư, chuyên gia mạng và nhân sự hỗ trợ vận hành.

Tháng 3/2025, Canberra thông báo các máy bay không người lái MQ-4C Triton của Hải quân Mỹ sẽ được bảo trì, sửa chữa và đại tu toàn diện tại Căn cứ Không quân Hoàng gia Úc Edinburgh.

Điều này giúp Australia tham gia sâu hơn vào cấu trúc hỗ trợ cho hạm đội Triton của đồng minh Mỹ.

Giá trị của MQ-4C Triton nằm ở khả năng duy trì bức tranh giám sát rộng và liên tục trên biển. Máy bay có thể phát hiện những khu vực cần chú ý, sau đó hỗ trợ chỉ huy quyết định nơi điều động máy bay có người lái, tàu chiến hoặc các phương tiện giám sát khác.

MQ-4C Triton cũng được đặt trong mạng lưới cảm biến rộng hơn cùng E-7A Wedgetail, E-2D Advanced Hawkeye, F-35A, P-8A Poseidon và các hệ thống khác.

Trong môi trường Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương với khoảng cách tác chiến rất lớn, khả năng duy trì giám sát liên tục giúp Australia và Mỹ xây dựng bức tranh chung về hoạt động trên các tuyến hàng hải chiến lược.

Việt Hùng