Tuchel triển khai kế hoạch B đặc biệt của tuyển Anh

Khi đội trưởng tuyển Anh Harry Kane và các đồng đội bị hàng phòng ngự kiên cường của Ghana vô hiệu hóa hoàn toàn tại World Cup 2026, thầy trò Thomas Tuchel rất cần một kế hoạch dự phòng nhưng kế hoạch đó không bao giờ được thực hiện.

Ghana đã làm tốt nhiệm vụ kèm cặp Harry Kane. Đội bóng Tây Phi đến Boston với một kế hoạch rõ ràng là ngăn chặn tuyển Anh, và kế hoạch đó đã thành công mỹ mãn. Phải đến phút 87, Kane mới có cơ hội dứt điểm rõ ràng. Cú đánh đầu của Nico O'Reilly đập vào xà ngang, bóng bật ra đúng vị trí của Kane ở khoảng cách tám mét... và anh lại sút bóng vọt xà.

Cơ hội đó đã tóm gọn toàn bộ màn trình diễn của tuyển Anh hôm đó. Không phải vì Kane chơi mờ nhạt, mà vì đó là một trong số ít những lần anh có cơ hội kết thúc một pha tấn công thay vì chỉ kiến tạo. Trong suốt 102 phút kể cả bù giờ, Thomas Partey theo sát Kane mỗi khi cầu thủ này lùi sâu vào khu vực giữa sân.

Điều này đã ngăn Kane kiểm soát trận đấu, nhưng tiền đạo người Anh đã phản ứng một cách thông minh, cố gắng kéo tiền vệ trụ của Ghana ra khỏi vị trí và tạo khoảng trống cho các cầu thủ tấn công phía sau. Vấn đề là tuyển Anh chưa bao giờ thực sự tìm ra cách tận dụng khoảng trống mà Kane tạo ra, một vấn đề ngày càng đòi hỏi một giải pháp "chuyên biệt" hơn.

Kane và Toney có thể đá cặp cùng nhau trên hàng công tuyển Anh. ẢNH: MIRROR

Sau khi danh sách 26 cầu thủ tuyển Anh tham dự World Cup 2026 được công bố, HLV Thomas Tuchel đã lên tiếng giải đáp những thắc mắc xung quanh việc ông lựa chọn tiền đạo 30 tuổi Ivan Toney của giải Saudi Pro League. Tuchel khẳng định, "Trong trường hợp này, Ivan Toney là thành viên của một "đội đặc nhiệm hoạt động đặc biệt". Anh ấy biết điều đó".

Mặc dù trận đấu dần tuột khỏi tầm tay của đoàn quân HLV Tuchel, nhưng không có sự thay đổi nào được thực hiện để tận dụng những khoảng trống mà những pha di chuyển của Kane tạo ra. Tuchel được ca ngợi vì những thay đổi chủ động trong trận đấu với Croatia, nhưng việc Tam sư không thể hiện được gì khác ngoài lối chơi quen thuộc trong trận đấu tẻ nhạt với Ghana lại gợi lên một nỗi lo lắng thường trực.

Tại đây, chúng ta sẽ phân tích những sai lầm đã xảy ra và đề xuất cách Tuchel nên thích ứng để thay đổi.

Ảnh hưởng thầm lặng của Kane

Trong trận đấu với Croatia, đội trưởng Harry Kane đã có bảy lần chạm bóng trong khu vực cấm địa và liên tục xuất hiện ở trung tâm các đợt tấn công của đội tuyển Anh. Trong trận đấu với Ghana, anh chỉ có hai pha chạm bóng trong vòng cấm, không có đường chuyền quyết định nào và không hoàn thành bất kỳ pha phối hợp nào.

Vai trò của Partey là then chốt trong sự thay đổi đó. Thay vì để Kane nhận bóng giữa các tuyến và xoay người, tiền vệ người Ghana bám sát anh ta như hình với bóng và tích cực theo kèm vào sâu bên trong khu vực sân nhà.

Kane làm rất tốt phần việc của mình nhưng các đồng đội thì không. ẢNH: MIRROR/GETTY

Tuy nhiên, màn trình diễn của Kane khá bất thường, bởi vì những pha di chuyển của anh thường rất hiệu quả dù tầm ảnh hưởng của anh ở những khu vực nguy hiểm lại bị hạn chế. Phản ứng đó rất hợp lý: nếu Partey muốn theo kèm, Kane sẽ cố gắng kéo anh ta ra khỏi những khu vực mà Ghana muốn bảo vệ nhất.

Khoảng trống phía sau Partey thường xuyên xuất hiện nhưng vấn đề là tuyển Anh hiếm khi tận dụng hiệu quả khoảng trống đó.

2. Chiếm hữu mà không xâm nhập

Các cầu thủ tấn công của Tam sư đều khá năng động; Anthony Gordon thực hiện thành công ba pha rê bóng và thắng sáu pha tranh chấp, trong khi Jude Bellingham có sáu lần chạm bóng trong khu vực vòng cấm, nhiều hơn bất kỳ cầu thủ nào khác của đội tuyển Anh.

Noni Madueke cũng hoàn thành thành công cả sáu pha rê bóng, tạo ra hai cơ hội và liên tục đưa đội tuyển Anh tiến lên phía trước. Tuy nhiên, tất cả những điều đó không tạo ra được áp lực liên tục lên khung thành Ghana, và sự sắc bén trong dứt điểm là điều đáng tiếc. Bellingham chỉ có 0.01 xG và 0.03 kiến tạo kỳ vọng, trong khi Gordon chỉ có một cú sút duy nhất trị giá 0.02 xG.

Tuyển Anh thường xuyên tiến lên những vị trí thuận lợi nhưng lại gặp khó khăn trong việc chuyển hóa chúng thành những cơ hội ghi bàn thực sự. Vấn đề không phải là thiếu kiểm soát bóng hay thế trận mà là thiếu sự phối hợp giữa các tiền đạo của tuyển Anh.

Thống kê cho thấy Toney là giải pháp tận dụng sự thông minh của Kane. ẢNH: MIRROR

Kane không phải là người duy nhất thiếu những pha phối hợp ăn ý. Gordon, Madueke và Bellingham cũng không thực hiện được bất kỳ pha phối hợp ăn ý nào trước đội tuyển Ghana. Tuyển Anh kiểm soát thế trận trong phần lớn thời gian, nhưng cấu trúc phòng ngự của Ghana vẫn được giữ vững phần lớn trận đấu và chỉ số xG thấp 1.36 cho thấy sự thiếu hiệu quả trong tấn công của Tam Sư.

Tuchel đã cố gắng thay đổi cục diện bằng cách tung Eberechi Eze và Morgan Rogers vào sân từ băng ghế dự bị. Mô hình của Machine Football xếp Eze vào nhóm 10 tiền vệ tấn công sáng tạo và nằm trong top 9% tiền vệ tấn công xuất sắc nhất thế giới về khả năng sáng tạo, trong khi Rogers được xếp vào nhóm 10 tiền vệ phòng ngự mạnh mẽ và nằm trong top 7% cầu thủ rê bóng xuất sắc nhất thế giới.

Cả hai đều sở hữu những kỹ năng có khả năng tạo ra nguy hiểm trong không gian chật hẹp, nhưng không kỹ năng nào có thể thay đổi được diễn biến tổng thể của trận đấu. Tuyển Anh tiếp tục tạo ra nhiều cơ hội nguy hiểm nhưng lại không thể chuyển hóa chúng thành những cơ hội ghi bàn chất lượng một cách thường xuyên. Vấn đề rõ ràng nằm ở cả chiến thuật lẫn kỹ thuật cá nhân.

3. Những đường chuyền của Madueke thiếu độ chính xác.

Bằng chứng rõ ràng nhất về vấn đề cấu trúc này đến từ cánh phải của đội tuyển Anh. Madueke thực hiện sáu quả tạt bóng vào vòng cấm Ghana, gấp ba lần so với trận đấu với Croatia. Anh liên tục vượt qua hậu vệ đối phương và nhiều lần tìm được cơ hội tạt bóng vào khu vực cấm địa nhưng anh tạt bóng cho ai?

Khi Kane lùi sâu hơn để tránh sự kèm cặp của Partey, các trung vệ của Ghana thường phải phòng ngự bằng cách lấp vào khoảng trống thay vì tranh chấp với một cầu thủ có thể hình tốt. Trong trận đấu với Croatia, cấu trúc tấn công của tuyển Anh tự nhiên tạo ra nhiều cơ hội cho Kane. Nhưng trong trận đấu với Ghana, cấu trúc tương tự lại bị phá vỡ.

Các cầu thủ Anh thực hiện những đường luân chuyển bóng liên tục nhưng thiếu đi điểm trọng tâm. Các pha căng ngang vào vòng cấm của Madueke thường đi vào những khu vực nguy hiểm, nhưng hiếm khi có lực lượng tấn công thường trực nào túc trực tại đó.

Vì sao Toney là phương án dự phòng hiển nhiên?

Đây là lúc lập luận ủng hộ Ivan Toney trở nên thuyết phục - không phải với tư cách người thay thế Kane, mà là một sự bổ sung hoàn hảo. Nếu Kane tiếp tục lùi sâu và kéo Partey ra xa khỏi cấu trúc phòng ngự của Ghana, Tam sư cần một người sẵn sàng lấp đầy những khoảng trống mà Partey để lại.

Ollie Watkins có thể là sự lựa chọn của người hâm mộ, vì anh đã thi đấu ở đẳng cấp cao hơn Toney trong những năm gần đây, nhưng Watkins là một cầu thủ dựa vào việc khai thác khoảng trống phía sau hàng phòng ngự đối phương, khoảng trống mà Ghana đơn giản là không sẵn lòng để lộ.

Tuchel phải sẵn sàng cho kế hoạch B của Tam sư. ẢNH: MIRROR

Ngược lại, Toney lại thoải mái khi thi đấu quay lưng về phía khung thành, tranh chấp bóng bổng và thu hút sự chú ý của các trung vệ trong thời gian dài. Mô hình của Machine Football xếp Toney trong top 12% toàn cầu về khả năng dứt điểm trên không và top 7% về khả năng đánh đầu phòng ngự, cho thấy thể chất vượt trội giúp anh trở nên khó bị kèm cặp.

Lối chơi đó sẽ thay đổi hoàn toàn cục diện trận đấu. Những quả tạt bóng của Madueke sẽ có mục tiêu rõ ràng hơn, Bellingham sẽ có bóng bật ra để tấn công, và các trung vệ của Ghana sẽ buộc phải tham gia vào những pha tranh chấp trực diện thay vì chỉ đơn giản là tiến lên mỗi khi Kane di chuyển ra xa họ.

Trận hòa đó không phải là kết quả của việc Kane bị vô hiệu hóa. Trên nhiều phương diện, anh đã làm chính xác những gì mà một tiền đạo hàng đầu cần làm: nhận biết áp lực mà Partey tạo ra và điều chỉnh hướng di chuyển của mình cho phù hợp.

Vấn đề là Tam sư không bao giờ điều chỉnh lối chơi xung quanh Harry Kane. Những khoảng trống mà Kane tạo ra xuất hiện xuyên suốt trận đấu, nhưng họ thiếu một cầu thủ sẵn sàng tận dụng chúng một cách ổn định.

Với việc Toney có mặt trên băng ghế dự bị, Tuchel có thêm một lựa chọn khác có khả năng thay đổi cục diện trận đấu. Thay vào đó, Anh vẫn kiên trì với lối chơi tấn công tương tự trong suốt 102 phút và ra về với một điểm. Ghana đã vạch ra một kế hoạch chi tiết về cách phòng ngự trước Kane. Giờ đây, tuyển Anh cần một kế hoạch dự phòng hiệu quả và phải nhanh chóng.

GIA ĐỊNH