Từ cậu bé mê những con số đến nhà vô địch AIMO quốc tế 2026

Trở lại AIMO, chinh phục đỉnh cao mới

Chiếc cúp vô địch AIMO 2026 được Trần Sơn Hà đặt ngay ngắn trên bàn học, cạnh những cuốn sách Toán đã sờn mép. Sau gần một tuần dự vòng chung kết quốc tế tại Hà Nội, trở về nhà trong vòng tay gia đình, cậu học trò lớp 7 Trường THCS Đặng Thai Mai vẫn chưa hết cảm giác lâng lâng. “Đến giờ em vẫn thấy như một giấc mơ”, Sơn Hà cười hiền.

Trần Sơn Hà vừa giành Cúp Vô địch Chung kết Quốc tế Đấu trường Toán học châu Á (AIMO) 2026.

Điều khiến nam sinh bất ngờ nhất không phải vì mình đạt giải cao, mà bởi trước khi bước vào cuộc thi, mục tiêu duy nhất chỉ là giữ được thành tích Huy chương vàng như năm trước. Khoảnh khắc biết mình là thí sinh duy nhất của đội tuyển Việt Nam giành cúp vô địch, Sơn Hà vỡ òa. “Em chưa bao giờ nghĩ mình sẽ giành cúp vô địch. Em nhảy cẫng lên vì vui sướng. Người đầu tiên em gọi báo tin là ông bà nội ngoại và các thầy cô giáo”, Sơn Hà tâm sự.

Ngồi bên con trai, anh Trần Thanh Bình (SN 1988) vẫn nhớ như in những ký ức cách đây gần chục năm. “Từ khoảng bốn tuổi, cháu đã có sở thích rất lạ. Hai bố con đi dạo, cứ thấy biển số nhà hay biển kiểm soát xe là cháu đọc vanh vách rồi ghi nhớ rất nhanh. Lúc ấy tôi chỉ nghĩ con có trí nhớ tốt, chứ không ngờ sau này lại đam mê Toán đến vậy”, anh Bình chia sẻ.

Trần Sơn Hà và bố - anh Trần Thanh Bình.

Nhận thấy con yêu thích những con số, vợ chồng anh Bình không tạo áp lực học hành mà lựa chọn cách đồng hành nhẹ nhàng. Những buổi tối, hai bố con cùng ngồi giải từng bài toán, cùng tìm lời giải cho những bài khó hơn. “Có những bài tôi cũng phải suy nghĩ rất lâu. Khi hai bố con cùng tìm được lời giải, cháu vui lắm. Tôi nghĩ điều quan trọng nhất là giúp con thấy học Toán là niềm vui chứ không phải áp lực”, anh Bình nói.

Suốt những năm tiểu học và cho đến tận bây giờ, Sơn Hà học tập như bao bạn bè khác. Ban ngày học ở trường, chiều về tự học. Ngoài việc học thêm tiếng Anh để có nền tảng ngoại ngữ, phần lớn kiến thức Toán em đều tự tìm tòi. Chỉ đến lớp 5, khi giáo viên nhận ra tố chất nổi bật khi dự thi Olympic toán tuổi thơ đạt kết quả cao và khuyên gia đình bồi dưỡng thêm, cánh cửa của những sân chơi học thuật mới dần mở ra.

Năm 2025, lần đầu tham dự Chung kết quốc tế AIMO tại Tokyo (Nhật Bản), Sơn Hà giành Huy chương Vàng. Thành tích ấy giúp cậu tự tin hơn, nhưng cũng mang theo áp lực. Thế nhưng, giữa hơn 1.300 thí sinh đến từ 22 quốc gia và vùng lãnh thổ tại AIMO 2026, cậu học trò xứ Nghệ đã làm nên điều không ai ngờ tới khi trở thành chủ nhân Cúp Vô địch. Đó không chỉ là chiến thắng của một kỳ thi, mà còn là kết quả của nhiều năm nuôi dưỡng đam mê bằng sự bền bỉ và tình yêu dành cho những con số.

Với thành tích nổi bật, năm 2025, em Trần Sơn Hà được BCH T.Ư Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tặng Bằng khen vì đã đạt Huy chương Vàng vòng chung kết Quốc tế Cuộc thi Đấu trường Toán học Châu Á – AIMO 2025. Năm học 2025-2026, Trần Sơn Hà trở thành thủ khoa điểm tuyệt đối 20/20 tại Kỳ thi phát hiện Học sinh giỏi môn Toán phường Trường Vinh, tỉnh Nghệ An cùng với nhiều huy chương vàng bạc tại các kỳ thi toán nổi bật như IKMC, AMC8, IMC, Violympic, Vioedu…

Bình tĩnh - Bí quyết nhỏ tạo nên chiến thắng lớn

Theo Sơn Hà, AIMO chưa bao giờ là một cuộc thi dễ. Toàn bộ đề thi đều bằng tiếng Anh, trong khi các bài toán đòi hỏi khả năng tư duy, phân tích và sáng tạo rất cao, không có năm nào giống năm nào. “Đề năm nay có nhiều câu rất sáng tạo, đòi hỏi phải kết nối nhiều kiến thức và suy luận. Càng về cuối càng khó, có lúc em cũng hơi lo”, nam sinh nói.

Sơn Hà từng đạt nhiều giải thưởng cao.

Thế nhưng, thay vì để áp lực chi phối, Sơn Hà chọn cách tự nhắc mình phải thật bình tĩnh. “Lúc làm bài, em luôn tự nói với bản thân rằng không được cuống. Những câu nào chắc chắn thì làm trước, câu khó để lại sau. Nếu mình mất bình tĩnh thì rất dễ sai những câu đáng lẽ phải làm được”, Sơn Hà tâm sự.

Đó cũng là phương pháp Sơn Hà duy trì trong suốt quá trình ôn luyện. Mỗi lần làm đề, em đều đặt đồng hồ đúng 120 phút như thi thật, tự chia thời gian cho từng phần, hoàn thành những câu chắc chắn trước rồi mới quay lại xử lý những câu khó. Theo em, điều quan trọng nhất không phải làm nhanh mà là kiểm soát được thời gian và cảm xúc.

Lần đầu tham gia AIMO quốc tế 2025 tại Nhật Bản, Sơn Hà xuất sắc giành Huy chương Vàng.

Khi bước ra khỏi phòng thi, Sơn Hà khá hài lòng với bài làm. Thế nhưng nhìn thấy nhiều thí sinh quốc tế bật khóc vì đề quá khó, cậu bắt đầu dao động. Hai ngày chờ kết quả là khoảng thời gian em hồi hộp nhất. Rồi khoảnh khắc mong chờ cũng đến. Tên Trần Sơn Hà được xướng lên ở vị trí cao nhất. “Em vui đến mức đứng bật dậy. Đó là cảm giác rất khó diễn tả”, Sơn Hà vẫn đong đầy cảm xúc.

Anh Trần Thanh Bình cho rằng, điều quý giá nhất mà con trai có được sau mỗi cuộc thi không chỉ là huy chương hay chiếc cúp. “Tôi luôn dặn con phải khiêm tốn, hòa đồng và biết học hỏi. Đi thi để trải nghiệm, để kết bạn, chứ không phải chỉ để giành giải. Cảm ơn Báo Tiền Phong đã tạo ra sân chơi đầy bổ ích cho các con”, anh Bình chia sẻ.

Sơn Hà tại cuộc thi AIMO quốc tế 2025 được tổ chức tại Nhật Bản.

Với cậu học trò xứ Nghệ, AIMO không phải cuộc đua hơn thua. Ở đó, em có thêm nhiều người bạn đến từ nhiều quốc gia. Những cuộc trò chuyện sau giờ thi, những lần cùng chia sẻ cảm xúc đã giúp cậu học trò hiểu rằng niềm đam mê Toán học có thể kết nối những người trẻ ở khắp nơi trên thế giới.

“Bất cứ khi nào có cơ hội, em đều giới thiệu với các bạn về Việt Nam và quê hương Nghệ An. Em rất vui khi được nghe các bạn kể về đất nước của họ”, nam sinh chia sẻ.

Sơn Hà cùng bố và em gái.

Sau mỗi thành tích của Sơn Hà luôn có bóng dáng người bố lặng lẽ đồng hành. Từ những bài toán đầu tiên đến các kỳ thi quốc tế, anh Bình luôn là người cùng con phân tích đề, gỡ từng “nút thắt” trong lời giải và truyền cho con niềm say mê khám phá. Với Sơn Hà, chính bố đã giúp em nhìn Toán học bằng một góc nhìn khác: không phải môn học khô khan mà là hành trình chinh phục đầy hứng thú. “Càng nghĩ ra lời giải, em càng thấy vui. Nhờ bố mà em chưa bao giờ cảm thấy sợ hay chán môn Toán”, cậu học trò chia sẻ.

Sơn Hà còn tâm sự: “Bên cạnh em còn có mẹ, ông bà, thầy cô và những người thân trong đại gia đình và đặc biệt là cô ruột (em gái của bố, là người ở bên cạnh chăm lo cho em từ khi em còn bé xíu)... luôn luôn động viên, khích lệ là điểm tựa tinh thần vững chắc cho em. Chiếc cúp vô địch này cũng là món quà vô giá em dành tặng ông nội đúng ngày sinh nhật của ông”.

Chiếc cúp vô địch là món quà vô giá Sơn Hà dành tặng ông nội đúng ngày sinh nhật của ông.

Cô Nguyễn Thị Kim Hoa, giáo viên dạy Toán Trường THCS Đặng Thai Mai, chia sẻ: “Khi biết tin Sơn Hà giành Cúp Vô địch AIMO 2026, tôi rất vui và tự hào. Hai năm đồng hành cùng em, tôi thấy Hà là học sinh ngoan, khiêm tốn, có tư duy logic tốt và niềm đam mê Toán học rất lớn. Điều đáng quý là dù đạt nhiều thành tích, em vẫn luôn chăm chỉ, cầu thị và không ngừng nỗ lực. Tôi tin Sơn Hà sẽ còn tiến xa trên con đường học tập”.

Sau chiếc cúp Vô địch, cuộc sống của Sơn Hà vẫn giản dị như trước. Em vẫn thích chơi và xem bóng đá, luyện tập thể thao, đọc truyện Doraemon, Conan, học và giải trí cùng bạn bè và dành phần lớn thời gian cho những bài toán mới. Cậu học trò lớp 7 đang hướng tới những kết quả tốt nhất trong năm học tiếp theo và xa hơn nữa.

Thu Hiền