Trước thềm đại chiến Bồ Đào Nha-Tây Ban Nha: Nhìn lại hơn 100 năm lịch sử derby bán đảo Iberia

Trong lịch sử, Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha đã gặp nhau 41. Thành tích đối đầu nghiêng rõ về phía Tây Ban Nha với 18 chiến thắng, 16 trận hòa và 7 thất bại.

Đây sẽ là lần thứ 13 hai đội gặp nhau ở các giải đấu chính thức (không tính giao hữu), lần thứ 7 đối đầu tại một giải đấu liên lục địa và là lần thứ hai chạm trán ở một vòng đấu loại trực tiếp World Cup.

Trận đấu hứa hẹn góp phần tạo nên sức nóng cho màn tái ngộ được chờ đợi trên đất Mỹ.

Khởi đầu áp đảo của Tây Ban Nha

Trận đấu đầu tiên giữa hai đội diễn ra năm 1921 với chiến thắng 3-1 dành cho Tây Ban Nha. Trong những năm đầu, La Roja gần như thống trị hoàn toàn với các chiến thắng 2-1, 3-0, 2-0, 5-0, 1-0 và 3-0; chỉ duy nhất một lần không thể giành chiến thắng, khi hòa 1-1 trên sân Bồ Đào Nha vào năm 1928.

Sau đó, hai đội lần đầu gặp nhau tại vòng loại World Cup 1934. Tây Ban Nha đè bẹp đối thủ 9-0 ở lượt đi rồi tiếp tục thắng 2-1 ở lượt về.

Sau loạt trận giao hữu tiếp theo, Bồ Đào Nha lần đầu đánh bại Tây Ban Nha với tỷ số 4-1 tại Lisbon năm 1947. Trong giai đoạn này, hai đội cũng hòa nhau bốn lần (3-3, 2-2, 2-2 và 1-1), còn Tây Ban Nha thắng ba trận khác với các tỷ số 5-1, 4-2 và 2-0.

Hai đội tiếp tục tái ngộ ở vòng loại World Cup 1950. Tây Ban Nha thắng đậm 5-1 trên sân nhà nhưng phải rất vất vả mới giành được trận hòa 2-2 ở lượt về để tránh phải đá trận play-off quyết định.

Từ thế áp đảo đến cuộc cạnh tranh cân sức

Sau vòng loại World Cup 1950, hai đội đá thêm năm trận giao hữu. Lần đầu tiên, Bồ Đào Nha có thành tích tốt hơn với ba chiến thắng, một trận hòa và chỉ một thất bại. Chiến thắng duy nhất của Tây Ban Nha trong giai đoạn này là trận thắng 1-0 năm 1958 nhờ bàn thắng của Alfredo Di Stéfano tại sân Santiago Bernabéu.

Lần đầu tiên hai đội gặp nhau ở một giải vô địch châu Âu là vòng Bảng Euro 1984. Trận đấu kết thúc với tỷ số hòa 1-1. Sau đó, họ tiếp tục có thêm năm trận giao hữu với bốn trận hòa và một chiến thắng 3-0 của Tây Ban Nha.

Những cuộc đối đầu định đoạt

Các cuộc đối đầu giữa hai đội ngày càng mang tính quyết định.

Tại Euro 2004 trên sân nhà, Bồ Đào Nha đánh bại Tây Ban Nha 1-0 nhờ bàn thắng của Nuno Gomes, qua đó loại La Roja ngay từ vòng Bảng.

Sáu năm sau, Tây Ban Nha "phục hận" ở vòng 1/8 World Cup 2010. Bàn thắng duy nhất của David Villa giúp Tây Ban Nha thắng 1-0 trên hành trình giành chức vô địch World Cup đầu tiên trong lịch sử.

Ít tháng sau, Bồ Đào Nha thắng 4-0 trong một trận giao hữu, cũng là chiến thắng đậm nhất của họ trước Tây Ban Nha.

Tuy nhiên, thời kỳ hoàng kim của đội tuyển Tây Ban Nha dưới thời Vicente del Bosque vẫn tiếp tục. Hai đội gặp nhau ở Bán kết Euro 2012 và hòa 0-0 sau 120 phút. Tây Ban Nha thắng 4-2 trên chấm luân lưu trong trận đấu nổi tiếng khi Cristiano Ronaldo không kịp thực hiện lượt sút của mình. Ít ngày sau, La Roja đánh bại Italy 4-0 để lần thứ ba vô địch châu Âu.

Hat-trick của Ronaldo và những màn so tài tại Nations League

Tại World Cup 2018, Cristiano Ronaldo lập hat-trick, trong đó có một siêu phẩm đá phạt, giúp Bồ Đào Nha cầm hòa Tây Ban Nha 3-3 ở trận mở màn vòng Bảng.

Hai trận giao hữu tiếp theo giữa hai đội đều kết thúc với tỷ số 0-0 trước khi họ liên tiếp chạm trán tại UEFA Nations League.

Năm 2022, hai đội hòa 0-0 ở lượt đi vòng Bảng. Đến lượt về tại Braga, Tây Ban Nha thắng 1-0 nhờ bàn thắng muộn của Álvaro Morata để giành vé vào vòng Chung kết.

Ba năm sau, hai đội gặp nhau trong trận Chung kết UEFA Nations League 2025. Sau khi hòa 2-2, Bồ Đào Nha thắng 5-3 trên chấm luân lưu để lên ngôi vô địch.

World Cup 2026: Chương mới của Derby bán đảo Iberia

Một năm sau trận Chung kết Nations League, Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha lại tái ngộ, lần này ở vòng 1/8 World Cup 2026 tại Dallas.

Tây Ban Nha hướng đến việc chấm dứt chuỗi ba kỳ World Cup liên tiếp không thể vào Tứ kết kể từ sau chức vô địch năm 2010. Trong khi đó, Bồ Đào Nha tiếp tục nuôi hy vọng giúp Cristiano Ronaldo hoàn thành giấc mơ nâng cao chiếc cúp vàng thế giới.

Dẫu lịch sử đối đầu ghi nhận nhiều cột mốc đáng nhớ, mọi lợi thế từ quá khứ sẽ được gác lại khi hai đội bước vào cuộc chiến sinh tử tại vòng 1/8 World Cup 2026. Trên sân cỏ nước Mỹ, Bồ Đào Nha và Tây Ban Nha sẽ không chỉ cạnh tranh tấm vé vào Tứ kết, mà còn tiếp tục viết thêm một chương mới cho những màn so tài hấp dẫn đã kéo dài hơn một thế kỷ.

(tổng hợp)

Chu Chu