Trục vớt hàng loạt tàu chiến Đức Quốc xã bị đánh chìm trên sông Danube

Sông Danube, đoạn chảy qua Serbia. Ảnh: Serbia Travel

Mỗi khi mực nước sông Danube hạ thấp do nắng nóng kéo dài, hàng loạt xác tàu chiến Đức lại lộ diện gần thị trấn Prahovo ở miền Đông Serbia. Đây là những con tàu bị thủy thủ đoàn Đức Quốc xã tự đánh chìm vào mùa thu năm 1944 khi rút lui trước cuộc tiến công của Hồng quân Liên Xô.

Thời điểm đó, quân đội Đức được lệnh không để bất kỳ phương tiện quân sự nào còn sử dụng được rơi vào tay đối phương. Vì vậy, nhiều tàu thuộc lực lượng hải quân Đức đã bị đánh chìm trên sông Danube nhằm chặn đường tiến quân của Hồng quân.

Hơn 80 năm sau, những xác tàu này vẫn nằm dưới lòng sông và tiếp tục gây cản trở hoạt động vận tải thủy.

Để giải quyết vấn đề, một dự án do EU tài trợ thông qua Khung Đầu tư Tây Balkan (WBIF) đã triển khai kế hoạch trục vớt 21 xác tàu được đánh giá gây ảnh hưởng lớn nhất đến giao thông đường thủy.

Theo Ngân hàng Đầu tư châu Âu (EIB), đối tác chiến lược của dự án, một số xác tàu đã được trục vớt trong năm 2024 bằng hệ thống cáp kéo trước khi được làm sạch bùn đất.

EIB cho biết đoạn sông Danube dài khoảng 5km gần Prahovo hiện có khoảng 200 xác tàu và phương tiện thủy, bao gồm tàu chiến, tàu kéo, sà lan và tàu chở hàng bị đánh chìm trong chiến tranh. Dự án dự kiến hoàn thành vào năm 2028.

Công tác trục vớt được đánh giá đặc biệt phức tạp do nhiều tàu có thể vẫn còn chứa đạn dược, làm tăng nguy cơ phát nổ trong quá trình thi công.

Các thợ lặn cùng máy bơm sẽ được huy động để loại bỏ cát, bùn trước khi đưa các xác tàu lên mặt nước. Tuy nhiên, một số tàu quá lớn hoặc nằm quá sâu sẽ được chôn lấp thêm dưới lòng sông thay vì trục vớt nhằm bảo đảm an toàn cho hoạt động hàng hải.

Theo EIB, việc loại bỏ các xác tàu không chỉ mang ý nghĩa xử lý di tích chiến tranh mà còn mang lại lợi ích kinh tế. Các vật cản dưới đáy sông khiến tàu hàng phải giảm tải hoặc thay đổi lộ trình, gây thiệt hại khoảng 5 triệu euro mỗi năm cho Serbia.

Tháng 7.2024, EIB đã cấp khoản viện trợ 16 triệu euro cho dự án. Đây là một phần của Kế hoạch Kinh tế và Đầu tư trị giá 30 tỉ euro dành cho khu vực Tây Balkan, nhằm nâng cao năng lực vận tải đường thủy và từng bước chuyển một phần hoạt động vận chuyển hàng hóa từ đường bộ sang đường sông.

ĐỨC AN