Triển khai nhiều giải pháp tăng thu ngân sách

Hoạt động sản xuất và tiêu thụ sản phẩm diễn ra sôi động, đóng góp tích cực vào ngân sách nhà nước. Ảnh minh họa: KHÁNH HÒA

Tăng trưởng ở các sắc thuế chủ lực

Theo báo cáo từ Thuế thành phố Đà Nẵng, tổng thu ngân sách nhà nước do Thuế thành phố quản lý 6 tháng đầu năm đạt 48.329 tỷ đồng, đạt 81,9% so với dự toán và tăng 100,9% so với cùng kỳ. Trong đó, thu tiền sử dụng đất đạt 14.914 tỷ đồng, vượt dự toán 101,5% và gấp gần 5 lần so với cùng kỳ; thu thuế, phí, lệ phí và thu khác đạt 33.415 tỷ đồng, đạt 64,7% dự toán và tăng 58,8% so với cùng kỳ. Dự báo đến cuối năm nay, hoạt động thu ngân sách sẽ về đích sớm và vượt so với dự toán đề ra.

Kết quả ở một số lĩnh vực thu, sắc thuế chủ yếu cho thấy có sự tăng trưởng vượt bậc. Cụ thể, lũy kế 6 tháng đầu năm 2026 thu ngân sách từ 3 khu vực kinh tế doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài và khu vực kinh tế ngoài quốc doanh ước đạt 21.048 tỷ đồng, đạt 63,9% dự toán và tăng 54,7% so với cùng kỳ. Phân tích cụ thể đối với các sắc thuế chủ lực gồm: thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế thu nhập doanh nghiệp đều ghi nhận mức tăng khá; thuế tài nguyên tăng nhẹ so với cùng kỳ.

Trong đó, đáng chú ý thuế giá trị gia tăng tính chung 6 tháng thu được 7.123 tỷ đồng, đạt 58,2% dự toán và tăng 53,8% so với cùng kỳ. Nguyên nhân sắc thuế giá trị gia tăng đạt cao chủ yếu do hoạt động sản xuất và tiêu thụ sản phẩm trong các tháng đầu năm duy trì xu hướng tích cực; các lĩnh vực thương mại hàng hóa, hoạt động du lịch, dịch vụ tiêu dùng khác (đặc biệt là các hoạt động nghệ thuật, vui chơi, giải trí, bất động sản) diễn ra sôi động, góp phần tăng thu ngân sách.

Đối với thuế tiêu thụ đặc biệt, đây là sắc thuế chiếm tỷ trọng lớn thứ hai trong cơ cấu các khoản thu (chiếm 16,1% tổng thu chỉ sau tiền sử dụng đất), lũy kế 6 tháng đầu năm thu được 7.777 tỷ đồng, đạt 58,4% dự toán và tăng 83% so với cùng kỳ.

Nhìn chung, số thu đảm bảo tiến độ dự toán và tăng khá cao so với cùng kỳ. Nguyên nhân tăng cao của sắc thuế tiêu thụ đặc biệt cũng xuất phát từ tình hình tăng trưởng chung của nền kinh tế - xã hội trên địa bàn và một số khoản nộp tăng cao của một số nguồn trọng điểm.

Số thu tăng chủ yếu từ các mặt hàng như: ô tô dưới 24 chỗ ngồi sản xuất, lắp ráp trong nước (khu vực ngoài quốc doanh, tăng 2.647 tỷ đồng); bia sản xuất trong nước (khu vực đầu tư nước ngoài, tăng 727 tỷ đồng)...

Ở sắc thuế thu nhập doanh nghiệp, lũy kế 6 tháng đầu năm 2026 thu được 5.708 tỷ đồng, đạt 87,4% dự toán và tăng 32,5% so với cùng kỳ. Đây là sắc thuế có tiến độ thực hiện dự toán đạt mức cao nhất trong các sắc thuế chính (giá trị gia tăng, tiêu thụ đặc biệt, thu nhập cá nhân), phản ánh yếu tố thời điểm kê khai, quyết toán thuế của doanh nghiệp.

Tiếp tục quản lý hiệu quả nguồn thu

Cơ quan Thuế thành phố đưa ra nhận định, tình hình thu ngân sách thành phố những tháng đầu năm đạt kết quả tích cực, tiến độ thực hiện cao so với dự toán và cùng kỳ. Nhìn chung, kết quả nêu trên phản ánh sự phục hồi và tăng trưởng chung của hoạt động sản xuất, kinh doanh trên địa bàn thành phố trong các tháng đầu năm. Đồng thời, cũng cho thấy sự nỗ lực của ngành thuế trong công tác quản lý thuế và thể hiện rõ ý thức chấp hành pháp luật của người nộp thuế ngày càng được nâng cao.

Tuy nhiên, cơ cấu thu vẫn còn phụ thuộc khá lớn vào một số khoản thu chủ lực và các doanh nghiệp trọng điểm như ô tô, điện, bất động sản, du lịch. Bên cạnh đó, một số nguồn thu, sắc thuế có dấu hiệu chậm lại hoặc giảm so với cùng kỳ như thuế thu nhập cá nhân, bảo vệ môi trường, lệ phí trước bạ, phí và lệ phí..., cho thấy áp lực thu vẫn hiện hữu ở một số lĩnh vực.

Dự báo từ nay đến cuối năm, thu nội địa ngân sách vẫn có khả năng duy trì xu hướng tăng, nhưng tốc độ tăng có thể chậm lại so với 6 tháng đầu năm. Nguyên nhân là các khoản thu đột biến từ đất đai, dự án lớn và nghĩa vụ tài chính của một số doanh nghiệp khó có thể lặp lại đều đặn trong các tháng tiếp theo. Theo dự toán, ước thu nội địa cả năm 2026 đạt 78.770 tỷ đồng, đạt 133,5% dự toán và tăng 40,6% so với thực hiện năm 2025.

Để hoàn thành và vượt mức dự toán đã đặt ra, những tháng cuối năm, Thuế thành phố triển khai đồng bộ các giải pháp theo dõi sát tình hình sản xuất, kinh doanh; đẩy mạnh mở rộng cơ sở thu, nâng cao ý thức tuân thủ của người nộp thuế. Đồng thời, tập trung xử lý, khai thác các khoản nợ thuế còn khả năng thu, nhất là các khoản liên quan đến đất đai, nhằm tăng thu ngân sách và giảm nợ đọng.

Theo đó, ngành thuế tiếp tục chuyển đổi mạnh mẽ về tư duy và phương thức quản lý theo hướng hiện đại, lấy người nộp thuế làm trung tâm. Cụ thể, chuyển từ quản lý theo “chức năng” sang quản lý theo “đối tượng và rủi ro”. Cơ quan thuế thực hiện phân loại người nộp thuế trên cơ sở mức độ tuân thủ và rủi ro, thay cho cách quản lý dàn trải; tập trung nguồn lực vào các trường hợp có nguy cơ thất thu cao, đồng thời đơn giản hóa thủ tục, giảm áp lực kiểm tra đối với người nộp thuế chấp hành tốt pháp luật thuế.

Ngành thuế đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong toàn bộ các khâu quản lý thuế, giảm thiểu xử lý thủ công, nâng cao hiệu quả và tính minh bạch; tăng cường xây dựng, chuẩn hóa cơ sở dữ liệu người nộp thuế và kết nối, chia sẻ thông tin với các cơ quan liên quan nhằm phục vụ quản lý tập trung, thống nhất…

KHÁNH HÒA