TPBank trước áp lực duy trì biên lãi

Năm 2025, TPBank đạt lợi nhuận trên 9.000 tỷ đồng, cao kỷ lục trong lịch sử hoạt động. Ảnh: TPBank

Áp lực duy trì biên lãi

Với mức lợi nhuận trước thuế trên 9.000 tỷ đồng, Ngân hàng TMCP Tiên Phong (TPBank - mã TPB) là một trong 10 ngân hàng tư nhân báo lãi cao nhất trong năm 2025, vượt qua một số nhà băng bán lẻ lớn như Sacombank hay VIB.

Cụ thể, trong năm 2025, TPBank báo thu nhập lãi thuần 13.368 tỷ đồng, tăng gần 4% svck. Điểm sáng đến từ thu ngoài lãi tăng tích cực (+9% svck), với đóng góp từ Lãi thuần từ hoạt động dịch vụ (tăng 24%, đạt 4.158 tỷ đồng), Lãi thuần từ hoạt động kinh doanh ngoại hối (tăng 118%, đạt 694 tỷ đồng), Lãi thuần từ hoạt động khác (tăng 31%, đạt 462 tỷ đồng) và Thu nhập từ góp vốn, mua cổ phần tăng mạnh, đạt 127 tỷ đồng.

Việc mạnh tay tiết giảm chi phí dự phòng (-23% svck) xuống 3.200 tỷ đồng trong bối cảnh chất lượng tài sản cải thiện đáng kể cũng đóng góp tích cực vào kết quả kinh doanh. Theo đó, lợi nhuận trước thuế cả năm của TPBank đạt 9.203 tỷ đồng, tăng 21% svck và là mức lợi nhuận cao nhất trong lịch sử hoạt động của ngân hàng.

Theo Tổng Giám đốc Nguyễn Hưng, kết quả tích cực này phản ánh sự mở rộng về quy mô song hành với chất lượng tăng trưởng và sức chống chịu của ngân hàng trong bối cảnh thị trường còn nhiều thách thức, thể hiện qua việc chủ động lựa chọn phân khúc khách hàng phù hợp, cân đối giữa tăng trưởng tín dụng và chất lượng tài sản, đồng thời tận dụng mạnh mẽ nền tảng công nghệ và dữ liệu để nâng cao hiệu quả vận hành.

Đóng góp của thu nhập ngoài lãi trong cơ cấu thu nhập hoạt động của TPBank ngày càng tăng. Ảnh: T.D tổng hợp từ BCTC.

Sau năm 2025 với lợi nhuận kỷ lục, Chứng khoán DSC cho rằng TPBank sẽ bước vào 2026 với nhiều thách thức cả về tăng trưởng tín dụng, biên lãi và chất lượng tài sản.

BCTC quý IV/2025 cho thấy tính đến 31/12/2025, quy mô dư nợ cho vay khách hàng tại TPBank đã vượt 305.000 tỷ đồng, tương ứng tăng trưởng tín dụng 22% svck, cao hơn mức tăng trưởng tín dụng bình quân khoảng 19% của toàn ngành.

Đáng chú ý, các lĩnh vực đóng góp chính cho tăng trưởng dư nợ chủ yếu đến từ cho vay liên quan đến BĐS, bao gồm: tín dụng bán lẻ (+25.200 tỷ, tương ứng tăng 20,6% svck, trong đó chủ yếu là cho vay mua nhà), kinh doanh BĐS (+10.900 tỷ, +51% svck), xây dựng (+5.000 tỷ, +24% svck).

Ảnh: T.D tổng hợp từ BCTC.

Theo Chứng khoán DSC, trước định hướng kiểm soát tăng trưởng tín dụng thận trọng hơn của NHNN, đặc biệt là trong lĩnh vực BĐS, TPBank có thể đối diện thách thức cả về tốc độ tăng trưởng dư nợ, biên lãi và chất lượng tài sản ngân hàng trong năm 2026.

Tại thời điểm cuối năm 2025, NIM (ttm) của TPBank đã giảm khoảng 0,5 điểm % svck, về 3,01%.

Tương đồng với xu hướng của toàn ngành, chi phí vốn của TPBank đã tăng lên 4,21% trong 2025 và dự kiến sẽ tiếp tục tăng trong 2026 do mặt bằng lãi suất huy động dự báo tăng trước áp lực thanh khoản và tỷ giá, cùng với tỷ trọng nguồn vốn huy động từ thị trường 2 cao hơn trung bình ngành (24,2% so với 18,9%).

Trong bối cảnh này, khả năng phải dịch chuyển định hướng tín dụng sang cho vay các lĩnh vực sản xuất có lãi suất thấp hơn tương đối so với lĩnh vực thế mạnh là BĐS theo định hướng từ NHNN có thể khiến lãi suất đầu ra của ngân hàng chịu sức ép, qua đó gia tăng áp lực lên biên lãi.

Về chất lượng tài sản, trong năm 2025, ngân hàng đã ghi nhận chất lượng tín dụng phục hồi đáng kể với tỷ lệ nợ xấu giảm xuống 1,29%, thấp nhất trong 3 năm gần đây, tỷ lệ nợ nhóm 2 cũng giảm xuống 1,6% và tỷ lệ bao phủ nợ xấu tăng lên 92%. Tốc độ hình thành nợ xấu cả năm 2025 ở mức 0,92%, giảm 0,44 điểm % svck).

DSC cho rằng với danh mục cho vay nghiêng về bán lẻ (mua nhà, mua xe), chất lượng tài sản của TPB đã cải thiện đáng kể khi tiêu dùng cải thiện và đặc biệt là sự phục hồi về nhu cầu vay mua nhà kể từ sau 2022 nhờ thanh khoản thị trường cải thiện và môi trường lãi suất thấp. Tuy nhiên, đây cũng chính là áp lực của ngân hàng trong năm 2026 khi NHNN bắt đầu 'hãm phanh' tín dụng BĐS, điều có thể tác động đến thanh khoản thị trường BĐS, khiến tâm lý khách hàng thận trọng và sức cầu mua nhà suy yếu.

"Mặc dù nền kinh tế vẫn trong xu hướng mở rộng nhưng mức độ phân hóa đang diễn ra tương đối khốc liệt, đặc biệt là với các ngân hàng có quy mô vừa và nhỏ, phụ thuộc vào chuỗi giá trị BĐS như TPB. Việc thay đổi định hướng điều hành có thể khiến ngân hàng gặp áp lực về tăng trưởng trong ngắn hạn khi ngân hàng cần tìm động lực tăng trưởng mới, dẫn đến khả năng sinh lời ROE hay chất lượng tài sản suy giảm", DSC nhận định.

Ảnh: T.D tổng hợp.

Tương tự, MBS Research trong một phân tích mới đây dự báo NIM của TPBank sẽ tiếp tục giảm trong năm 2026, với mức giảm khoảng 11 điểm cơ bản svck do lãi suất cho vay chưa theo kịp đà tăng của mặt bằng lãi suất huy động mới nhằm hỗ trợ kinh tế.

Tuy vậy, các chuyên gia cho rằng tín hiệu khởi sắc có thể xuất hiện rõ nét hơn từ cuối năm nhờ sự phục hồi bền vững hơn của mảng bán lẻ, kết hợp với việc các khoản cho vay mua nhà hết thời gian ưu đãi sẽ bắt đầu thả nổi theo lãi suất - dự kiến sẽ tăng dần.

Theo đó, MBS Research dự phóng lợi nhuận trước thuế năm 2026 của TPBank có thể tăng 16% nhờ sự phục hồi của thu nhập lãi thuần và chi phí tín dụng duy trì ở mức thấp.

Ở mảng thu nhập ngoài lãi, mức tăng trưởng được kỳ vọng khoảng 30% trong giai đoạn 2026-2027, với động lực từ thu nhập phí dịch vụ khi hoạt động tín dụng và thanh toán tích cực. Tuy vậy, các chuyên gia lưu ý khả năng tăng trưởng lãi thuần từ hoạt động khác (phần lớn đến từ thu hồi nợ đã xử lý rủi ro) trong giai đoạn 2026-2027 có thể chậm lại so với mức tăng hồi 2024-2025 do mặt bằng lãi suất cho vay đang nhích dần lên và các quy định liên quan đến cho vay BĐS chặt chẽ hơn. Điều này phần nào tạo áp lực cho thị trường BĐS và gây khó khăn cho hoạt động xử lý tài sản đảm bảo để thu hồi nợ.

Kỳ vọng mới từ nỗ lực mở rộng hệ sinh thái

Ở hầu hết dự báo, các công ty chứng khoán đều chung kỳ vọng rằng trong bối cảnh biên lãi ròng chịu áp lực, nguồn thu ngoài lãi sẽ là động lực quan trọng cho tăng trưởng lợi nhuận của TPBank trong giai đoạn tiếp theo.

Tổng Giám đốc Nguyễn Hưng trước đó nhận định kết quả kinh doanh tích cực của TPBank trong năm 2025 - đặc biệt là động lực tăng trưởng từ nguồn thu ngoài lãi - cho thấy một xu hướng rõ nét: sự dịch chuyển mô hình kinh doanh theo hướng từng bước giảm bớt sự phụ thuộc vào tăng trưởng tín dụng truyền thống, thay vào đó đẩy mạnh phát triển các mảng dịch vụ, ngân hàng số, thanh toán, quản lý tài sản...khi ngân hàng từng bước mở rộng hệ sinh thái.

Thực tế, 2025 là một năm nhiều dấu ấn trong nỗ lực hiện thực hóa tầm nhìn trở thành một tập đoàn tài chính đa năng của TPBank.

Ngày cuối cùng của năm 2025, ngân hàng chính thức hoàn tất mua lại 287,9 triệu cổ phiếu ORS của Chứng khoán Tiên Phong - TPS, qua đó nâng sở hữu tại TPS lên 51%. Với giá 12.500 đồng/cp, ước tính TPBank đã chi khoảng 3.600 tỷ đồng để đưa TPS về trong hệ sinh thái.

Trước thương vụ này, TPBank chỉ nắm giữ 9,09% vốn tại TPS. Ngân hàng cho biết thâu tóm TPS là quyết định chiến lược nhằm xây dựng hệ sinh thái tài chính đồng bộ và cộng hưởng, và việc có thêm công ty con trong lĩnh vực chứng khoán sẽ giúp TPBank khai thác hiệu quả mạng lưới khách hàng hiện hữu cũng như hút thêm khách hàng mới, tăng thu nhập từ phí dịch vụ và bán chéo sản phẩm.

Trước đó, vào quý I/2024, TPBank đã hoàn thành việc mua lại CTCP quản lý quỹ Việt Cát (VFC) thành công ty con theo phương án đã được NHNN cũng như ĐHĐCĐ TPBank chấp thuận với tổng mức nắm giữ cổ phần tại VFC đến nay là 99,9%. VFC có vốn điều lệ 100 tỷ đồng, hoạt động trong lĩnh vực lập và quản lý quỹ đầu tư chứng khoán, quản lý danh mục đầu tư chứng khoán, tư vấn đầu tư chứng khoán...

Hồi cuối tháng 10/2025 vừa qua, NHNN cũng đã có văn bản chấp thuận cho TPBank góp vốn, mua cổ phần thành lập Công ty TNHH MTV Quản lý nợ và Khai thác tài sản Ngân hàng Tiên Phong (TPBank AMC) với vốn điều lệ 100 tỷ đồng, do TPBank sở hữu 100% vốn, tương đương 0,32% vốn điều lệ và quỹ dự trữ của TPBank (tại ngày 30/6/2025).

Trong bối cảnh tăng trưởng tín dụng mạnh mẽ (đặc biệt trong giai đoạn 2024-2025), ban lãnh đạo ngân hàng cho rằng số lượng nợ khó thu hồi có thể sẽ tăng lên và các khoản nợ đọng này cần phải được xử lý nhanh chóng, dứt điểm để đảm bảo kiểm soát tỷ lệ nợ xấu cũng như chất lượng tài sản ngân hàng nói chung.

Ngoài ra, trong khoảng 5 năm gần đây, TPBank cũng đang hỗ trợ tái cấu trúc Công ty Tài chính Cổ phần Handico (HAFIC), tiến tới đưa HAFIC trở thành công ty con trong lĩnh vực tài chính tiêu dùng.

Tại ĐHĐCĐ thường niên 2022, Chủ tịch TPBank Đỗ Minh Phú cho biết trong năm 2021, TPBank đã từng bước đưa nhân sự vào tham gia quản trị, điều hành HAFIC, đồng thời hoàn tất Đề án hỗ trợ HAFIC tự phục hồi với sự hỗ trợ của TPBank. Thực tế, trong năm 2021, vị trí Chủ tịch HĐQT HAFIC đã có sự thay đổi, bà Trần Quỳnh Hoa từ nhiệm nhường chỗ cho tân Chủ tịch Nguyễn Lâm Hoàng - trùng tên với một cá nhân đang đảm nhiệm vị trí Giám đốc Tài chính tại TPBank.

Tại ĐHĐCĐ thường niên 2024 và 2025, vấn đề tái cơ cấu HAFIC tiếp tục được HĐQT TPBank nhắc đến. Ban lãnh đạo ngân hàng cho biết vẫn đang phối hợp với HAFIC và Ban Kiểm soát đặc biệt HAFIC để trình cấp có thẩm quyền chấp thuận tái cơ cấu công ty tài chính này theo phương án phục hồi với sự hỗ trợ của TPBank, đảm bảo đúng quy định của pháp luật và hướng dẫn của NHNN.

Với lợi thế tệp khách hàng cá nhân lớn, kế hoạch sở hữu một công ty tài chính được nhận định là hướng đi chiến lược và phù hợp với TPBank.

Nhìn chung, theo MBS Research, với nền tảng vốn mạnh mẽ và tỷ lệ an toàn vốn nằm trong top đầu ngành (khoảng 14%), TPBank có lợi thế hơn trong việc mở rộng hệ sinh thái trong khi vẫn duy trì mức độ tăng trưởng tín dụng cao.

Diên Vỹ