Tiết kiệm điện để giảm áp lực chi tiêu mùa nắng nóng

Những ngày hè với nền nhiệt liên tục duy trì ở mức cao đang khiến nhu cầu sử dụng điện tăng mạnh. Trước áp lực chi tiêu từ hóa đơn tiền điện, nhiều người dân, đặc biệt là người thuê trọ tại các đô thị, đã chủ động thay đổi thói quen sinh hoạt để sử dụng điện tiết kiệm và hiệu quả hơn. Đồng thời, các cơ quan quản lý và doanh nghiệp cũng tích cực triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm bảo đảm an ninh năng lượng.

Hóa đơn tăng theo nền nhiệt

Từ đầu mùa hè đến nay, nhiều địa phương trên cả nước liên tục ghi nhận các đợt nắng nóng kéo dài. Tại Hà Nội, nhiệt độ ngoài trời nhiều thời điểm vượt ngưỡng 37 độ C, thậm chí cao hơn ở những khu vực đông dân cư, bê tông hóa. Trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt, điều hòa nhiệt độ, quạt điện và các thiết bị làm mát gần như trở thành vật dụng không thể thiếu tại mỗi gia đình. Tuy nhiên, cùng với sự gia tăng thời gian sử dụng thiết bị là nỗi lo về hóa đơn tiền điện vào cuối tháng.

Đối với hàng triệu người đang sinh sống trong các khu nhà trọ, chung cư mini hay nhà thuê tại các đô thị lớn, chi phí năng lượng gia tăng trở thành áp lực tài chính không nhỏ.

Chia sẻ với phóng viên Báo Công Thương, bạn Lại Mạnh Long, sinh viên đang trọ tại Hà Nội, cho biết những tháng hè luôn là thời điểm chi phí sinh hoạt tăng cao, trong đó tiền điện là khoản khiến nhiều sinh viên thuê trọ lo lắng nhất.

Những tháng hè luôn là thời điểm chi phí sinh hoạt tăng cao, trong đó có tiền điện. Ảnh: Thùy Dương

Để giảm chi phí, các thành viên trong phòng của Long thống nhất chỉ bật điều hòa vào buổi tối hoặc khi nhiệt độ quá cao, ban ngày chủ yếu dùng quạt và mở cửa cho thông thoáng. Khi ra khỏi phòng, mọi người đều chú ý tắt đèn, quạt và rút các thiết bị điện không cần thiết. Đối với những bạn sinh viên xa nhà như Long, việc tiết kiệm từ vài chục nghìn đến một trăm nghìn đồng mỗi tháng giúp các bạn có thêm chi phí học tập, sinh hoạt, đồng thời hình thành thói quen cần thiết cho người trẻ trong bối cảnh nhu cầu năng lượng tăng cao.

"Là sinh viên sống xa gia đình, nguồn chi tiêu chủ yếu dựa vào tiền bố mẹ gửi và thu nhập làm thêm, nên mọi khoản tiết kiệm đều đáng quý. Chỉ cần tiết kiệm được tiền điện mỗi tháng cũng giúp chúng em có thêm chi phí học tập và sinh hoạt," bạn Long chia sẻ.

Cùng chung nỗi lo này, bạn Nguyễn Bạch Dương, một sinh viên đang sinh sống tại Hà Nội, cho biết hóa đơn tiền điện của phòng mình đã tăng lên ngưỡng 600.000 - 700.000 đồng/tháng do nhu cầu vận hành thiết bị làm mát liên tục. Bạn Dương thuê nhà theo hình thức nguyên căn, theo hộ gia đình, hóa đơn tiền điện gần nhất của cả phòng tiêu thụ 161 kWh, tương đương khoảng 644.000 đồng với mức giá khoán 4.000 đồng/kWh do chủ nhà áp dụng, bao gồm các chi phí quản lý, vận hành và hao hụt.

Nhiều người thuê trọ phải cân bằng giữa bài toán chi phí và bảo đảm sức khỏe trong mùa nắng nóng. Ảnh: Thùy Dương

Thực tế, nhiều người thuê trọ và lao động trẻ đang phải loay hoay cân bằng giữa bài toán chi phí và bảo đảm sức khỏe. Để hạn chế phòng bí bách, ảnh hưởng đến giấc ngủ và sự tập trung, Bạch Dương lựa chọn giải pháp đặt điều hòa ở mức 27 - 28°C kết hợp dùng quạt, hoặc hẹn giờ tắt sau 1 - 2 giờ sử dụng nhằm tối ưu hóa lượng điện tiêu thụ.

Đồng bộ các giải pháp quản lý và kỹ thuật

Trước thực trạng đó, một làn sóng thay đổi thói quen sử dụng điện đang lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng. Các hộ dân và doanh nghiệp cũng đang chủ động điều chỉnh để thích ứng với đợt cao điểm nắng nóng trong năm nay. Các giải pháp như sử dụng thiết bị tiết kiệm năng lượng, dán nhãn năng lượng và tận dụng tối đa ánh sáng, gió tự nhiên đang được nhiều người ưu tiên áp dụng.

Để đáp ứng nhu cầu năng lượng và bảo đảm cung ứng điện trong mùa nắng nóng, các cơ quan quản lý và cộng đồng doanh nghiệp đã triển khai nhiều giải pháp kỹ thuật, nâng cao hiệu quả sử dụng điện.

Không chỉ trong đời sống sinh hoạt, cộng đồng doanh nghiệp cũng đóng vai trò then chốt trong việc giảm tải áp lực cho hệ thống điện. Tính đến tháng 5/2026, hàng chục nghìn doanh nghiệp trên cả nước đã chủ động ký thỏa thuận tham gia Chương trình điều chỉnh phụ tải điện (DR) tự nguyện. Tại 18 tỉnh, thành phố phía Bắc (bao gồm Hà Nội), đã có hơn 5.900 khách hàng tham gia với tiềm năng điều chỉnh phụ tải đạt trên 1.450 MW. Tại miền Trung, có 1.925 khách hàng ký thỏa thuận tham gia với tiềm năng đóng góp khoảng 255,62 MW. Tại khu vực phía Nam, hơn 9.000 doanh nghiệp tham gia giúp dịch chuyển phụ tải tối đa khoảng 765 MW. Việc dịch chuyển dây chuyền sản xuất và tiết giảm công suất vào khung giờ cao điểm không chỉ giúp đơn vị tối ưu hóa chi phí vận hành mà còn đóng góp hàng nghìn MW tiềm năng điều chỉnh, hỗ trợ đắc lực cho việc vận hành lưới điện an toàn.

Bên cạnh đó, việc phát triển điện mặt trời mái nhà cũng được xác định là hướng đi quan trọng để giảm tải cho hệ thống điện quốc gia trong các giờ cao điểm. Việc khơi thông các nguồn lực năng lượng sạch này được kỳ vọng sẽ giảm tải đáng kể cho lưới điện quốc gia, đồng thời tạo ra thói quen tiêu dùng năng lượng bền vững.

Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, ông Hà Đăng Sơn, Chủ tịch Trung tâm Nghiên cứu Năng lượng và Tăng trưởng xanh nhận định: "Việc khơi thông nguồn lực cho điện mặt trời mái nhà không chỉ nằm ở cơ chế khuyến khích, mà quan trọng hơn là phải giải quyết được bài toán về tiêu chuẩn kỹ thuật an toàn và quy trình đấu nối minh bạch. Khi các rào cản về pháp lý được gỡ bỏ, điện mặt trời mái nhà sẽ trở thành nguồn cấp tại chỗ quan trọng, giúp giảm tải tức thì cho lưới điện quốc gia trong những giờ cao điểm nắng nóng".

Các chuyên gia nhấn mạnh, ứng phó với nhu cầu điện gia tăng mùa nắng nóng đòi hỏi sự chung tay toàn diện từ cơ quan quản lý, doanh nghiệp cho đến mỗi người dân. Những hành động thiết thực từ việc điều chỉnh hành vi tiêu dùng nhỏ nhất đến phát triển nguồn năng lượng sạch tại chỗ không chỉ giảm áp lực tài chính trước mắt cho người dân, mà còn góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia và hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.

Tiết kiệm điện là hành động thiết thực của mỗi cá nhân nhằm thích ứng với biến đổi khí hậu và áp lực chi phí sinh hoạt. Mỗi kilowatt giờ điện được sử dụng hiệu quả sẽ góp phần bảo đảm cung ứng năng lượng ổn định, phục vụ phát triển kinh tế và đời sống nhân dân.

Minh Thùy