Thêm diễn biến tích cực tại Trung Đông

Mỹ và Iran đã tiến hành các cuộc đàm phán gián tiếp và đại diện của hai bên dự kiến sớm gặp nhau tại Pakistan. Bộ trưởng Ngoại giao Đức Johann Wadephul hôm 27-3 tiết lộ thông tin trên với đài Deutschlandfunk, đồng thời tái khẳng định nước này sẵn sàng hỗ trợ bảo đảm an ninh hàng hải tại eo biển Hormuz sau khi xung đột kết thúc.

Trước đó, ông Steve Witkoff, đặc phái viên của tổng thống Mỹ, cũng cho biết có những dấu hiệu rõ nét về việc Iran đã sẵn sàng đàm phán, đồng thời lần đầu tiên công khai xác nhận Washington đã chuyển một "danh sách hành động" gồm 15 điểm tới Tehran thông qua các quan chức Pakistan. Ông Witkoff cũng nhận định có khả năng cao hai bên đạt được thỏa thuận nếu Mỹ có thể thuyết phục Iran rằng đây là một bước ngoặt và Tehran không có sự lựa chọn nào tốt hơn.

Tổng thống Mỹ Donald Trump tiếp tục trì hoãn thực hiện lời đe dọa “xóa sổ” các cơ sở năng lượng của Iran. Trong ảnh: Nhà máy điện hạt nhân tại TP Bushehr - Iran. Ảnh: AP

"Nếu thỏa thuận được ký kết, đó sẽ là một điều tuyệt vời cho nước Mỹ, cho Iran, cho toàn bộ khu vực cũng như toàn thế giới" - ông Witkoff nhận định, trong lúc nói thêm Mỹ đã nhận được đề nghị từ nhiều nước muốn đóng vai trò trung gian giúp chấm dứt cuộc xung đột một cách hòa bình. Đáp lại, hãng thông tấn bán chính thức Tasnim của Iran hôm 26-3 đưa tin nước này đã có phản hồi đối với bản kế hoạch 15 điểm của Mỹ thông qua các bên trung gian và hiện đang chờ câu trả lời từ Washington.

Trong diễn biến tích cực khác, Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 26-3 tiếp tục trì hoãn thực hiện lời đe dọa "xóa sổ" các cơ sở năng lượng của Iran sau khi cho biết các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt xung đột đang diễn ra "rất thuận lợi". Trước đó, nhà lãnh đạo Mỹ hôm 21-3 cho Iran thời hạn 48 giờ để mở cửa eo biển Hormuz cho các tàu chở dầu đi qua nếu không Washington sẽ phá hủy các nhà máy điện của nước này. Tuy nhiên, cho đến nay, ông Donald Trump đã 2 lần gia hạn mốc thời gian trên, cho Tehran thời hạn đến ngày 6-4 để đáp ứng tối hậu thư của Washington. Ngoài ra, Tổng thống Mỹ cho biết Iran cho phép 10 tàu chở dầu đi qua tuyến hàng hải huyết mạch nói trên trong tuần này như "một món quà" dành cho Washington.

Trước lời đe dọa trên, theo AP, Iran đã cảnh báo sẽ trả đũa bằng cách tấn công vào cơ sở hạ tầng quan trọng trong khu vực, bao gồm các nhà máy khử muối nước uống. Iran cũng siết chặt kiểm soát eo biển Hormuz, trước mắt thông báo tàu của các nước Trung Quốc, Nga, Ấn Độ, Pakistan, Iraq và Bangladesh có thể đi lại an toàn qua khu vực này.

Bên cạnh đó, Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim hôm 26-3 cho biết tàu của nước này cũng được phép đi qua eo biển Hormuz sau khi ông điện đàm với lãnh đạo các nước Iran, Ai Cập, Thổ Nhĩ Kỳ cùng các quốc gia khác trong khu vực.

Theo trang The Guardian, một số lượng nhỏ tàu chở hàng và tàu chở dầu, phần lớn là của Iran, đã đi qua eo biển Hormuz kể từ khi Tehran phong tỏa tuyến đường thương mại trọng yếu này để trả đũa chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel. Đầu tuần này, một tàu chở dầu của Thái Lan đã an toàn đi qua eo biển sau khi có sự phối hợp ngoại giao giữa Thái Lan và Iran. Một quan chức Thái Lan và chủ sở hữu con tàu hôm 25-3 cho biết tàu này không phải trả phí để được phép đi qua đó.

Xuân Mai