Tháo gỡ điểm nghẽn, tạo dư địa tăng trưởng mới

Phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 6/2026 và Hội nghị trực tuyến Chính phủ với địa phương. Ảnh: Dương Giang/TTXVN

Gỡ điểm nghẽn

Báo cáo về việc triển khai Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2026, Bộ trưởng Trần Hồng Minh cho biết, Bộ Xây dựng đã tích cực ban hành các kế hoạch, chương trình hành động và nhiều văn bản chỉ đạo để tổ chức triển khai các nhiệm vụ, giải pháp thúc đẩy ngành xây dựng đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng GDP 10% trở lên trong năm 2026, ưu tiên xử lý các điểm nghẽn có tác động trực tiếp đến tăng trưởng như tiến độ dự án, năng lực vận tải, nguồn cung nhà ở và cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh.

Theo Bộ trưởng, trong công tác triển khai kế hoạch đầu tư công, đã phân bổ hết 100% phần vốn ngay từ đầu năm.

Trong tháo gỡ các điểm nghẽn, đối với điểm nghẽn về quy hoạch, thực hiện Kết luận 18-KL/TW, đến nay các địa phương đã hoàn thành điều chỉnh quy hoạch hệ thống đô thị, nông thôn quốc gia. Bộ Xây dựng đã hoàn thành toàn bộ 5 quy hoạch chuyên ngành về giao thông, bảo đảm tiến độ yêu cầu tại Kết luận số 18-KL/TW.

“Hiện nay, 100% đô thị trên phạm vi cả nước đã có quy hoạch chung được phê duyệt. Tỷ lệ xã hoàn thành quy hoạch đạt khoảng 94,4%. Tỷ lệ đô thị hóa đạt trên 45%. Đây là nền tảng hết sức quan trọng để mở rộng không gian phát triển, tổ chức lại hệ thống đô thị, nông thôn, hạ tầng theo hướng đồng bộ, tạo điều kiện thu hút đầu tư, phát triển sản xuất, dịch vụ và thị trường bất động sản lành mạnh hơn”, Bộ trưởng nói.

Đối với điểm nghẽn về xây dựng quy chuẩn, tiêu chuẩn, Bộ trưởng Xây dựng thông tin, tính đến ngày 30/6, Bộ đã xây dựng và hoàn chỉnh 3.904 tiêu chuẩn Việt Nam và 1.450 tiêu chuẩn nước ngoài, 190 quy chuẩn áp dụng cho 4 lĩnh vực xây dựng gồm xây dựng dân dụng công nghiệp, cầu đường bộ, hàng không và hàng hải.

Riêng đường sắt, đã hoàn chỉnh 1.791 tiêu chuẩn trong và 40 quy chuẩn, trong đó đường sắt tốc độ cao là 605 tiêu chuẩn, đường sắt đô thị là 601 tiêu chuẩn, đường sắt Hà Nội - Lào Cai - Hải Phòng 585 tiêu chuẩn. Đến nay, việc lựa chọn và áp dụng tiêu chuẩn, quy chuẩn cho các dự án về cơ bản đáp ứng đủ điều kiện để các địa phương tổ chức triển khai, không phát sinh vướng mắc.

Để đạt mục tiêu tăng trưởng được giao với những chỉ tiêu rất cao (xây dựng 17,6%, vận tải - kho bãi 15,3%, hoạt động kinh doanh bất động sản 11,8%), Bộ trưởng đề nghị các địa phương chủ động triển khai nhiệm vụ tăng trưởng trong lĩnh vực xây dựng - lĩnh vực chiếm hơn 40% trong tăng trưởng chung của tất cả các ngành. Cùng với đó, tháo gỡ ngay điểm nghẽn ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ dự án như công tác giải phóng mặt bằng, cung cấp vật liệu...

Báo cáo về việc ban hành các chính sách mới, Bộ trưởng Công Thương Lê Mạnh Hùng cho biết, trong 6 tháng đầu năm, Bộ đã thực hiện được 55% nhiệm vụ xây dựng pháp luật, đặc biệt là đã tham mưu ban hành các nghị định rất quan trọng sửa đổi các nghị định về quản lý ngoại thương, chính sách mua bán điện trực tiếp và điện mặt trời mái nhà tự sản tự tiêu; và Nghị định 248/2026/NĐ-CP hướng dẫn Luật Thương mại điện tử.

Bộ Công Thương cũng đã phê duyệt và điều chỉnh Quy hoạch tổng thể về năng lượng quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 theo Luật Quy hoạch năm 2025 và trình Thủ tướng Chính phủ chủ trương điều chỉnh quy hoạch lưới điện quốc gia theo hướng rút gọn. Hiện nay Bộ đang tập trung rà soát, quyết liệt triển khai Quy hoạch hạ tầng dự trữ, cung ứng xăng dầu, khí đốt quốc gia; đồng thời, triển khai sửa đổi và ban hành mới hệ thống quy chuẩn quốc gia của ngành Công Thương, ban hành mới 5 quy chuẩn quốc gia và sửa đổi 72 tiêu chuẩn quốc gia trong các lĩnh vực để điều chỉnh cho các hoạt động quản lý.

Theo Bộ trưởng, tăng trưởng công nghiệp tiếp tục phục hồi tích cực, an ninh năng lượng được bảo đảm... Tốc độ tăng trưởng công nghiệp và tốc độ tăng trưởng về năng lượng đầu cuối so với tốc độ tăng trưởng GDP trong 6 tháng đầu năm đã bảo đảm cho vấn đề tăng trưởng bền vững của nền kinh tế.

Đề cập đến những khó khăn, thách thức, Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng cho hay, tăng trưởng công nghiệp tuy cao nhưng vẫn chưa đạt mục tiêu, 15/34 địa phương là không đạt. Tăng trưởng về thương mại trong nước đạt 12,9% so với cùng kỳ nhưng vẫn chưa đạt mục tiêu, có 14/34 địa phương có tốc độ tăng trưởng thấp hơn. Kim ngạch xuất nhập khẩu tăng trưởng cao nhưng xuất siêu cần phải được kiểm soát. Đặc biệt, vấn đề an ninh năng lượng trong những tháng cuối năm trước tính cực đoan của thời tiết và bão lũ là điều cần phải chú ý.

Bộ trưởng Công Thương nêu 4 giải pháp lớn. Một là hoàn thiện hệ thống thể chế (Luật Điện lực, Luật Dầu khí) và tập trung rà soát Quy hoạch điện VIII điều chỉnh.

Hai là phối hợp với các bộ, ngành, địa phương tháo gỡ khó khăn cho các dự án công nghiệp và năng lượng để đưa vào vận hành ngay trong năm; thúc đẩy phát triển công nghiệp chế biến, chế tạo; theo dõi biến động và điều hành linh hoạt để bảo đảm cung ứng xăng dầu và điện cho nền kinh tế.

Ba là tập trung vào kích cầu và khai thác thị trường trong nước, triển khai các giải pháp về xúc tiến thương mại và hệ thống phân phối hiện đại trong nước, kết nối cung cầu và đẩy mạnh cuộc vận động Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam.

Bốn là thúc đẩy xuất khẩu và kiểm soát nhập siêu, tập trung chỉ đạo đa dạng hóa thị trường, khai thác các FTA đã ký; xúc tiến thương mại để khai thác các thị trường mới, các dư địa.

Tín dụng ngân hàng trước mắt vẫn phải giữ vai trò chủ đạo trong thúc đẩy tăng trưởng. Ảnh: Mạnh Khánh/TTXVN

Khai thác tối đa các dư địa tăng trưởng

Theo Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng, kết quả phát triển kinh tế - xã hội 6 tháng đầu năm đạt nhiều điểm sáng, tạo nền tảng quan trọng để phấn đấu hoàn thành các mục tiêu của cả năm. Nhiều chỉ tiêu vượt kế hoạch như thu ngân sách nhà nước, tăng trưởng khu vực nông nghiệp, thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), trong đó có những chỉ tiêu đạt mức cao nhất từ trước đến nay. Đáng chú ý, nhiều trong số 34 địa phương đã ghi nhận mức tăng trưởng GRDP hai con số.

Tuy nhiên, Phó Thủ tướng cho rằng kết quả đạt được vẫn chưa đáp ứng mục tiêu đề ra. Nhiều địa phương còn cách xa mục tiêu tăng trưởng GRDP và tiến độ giải ngân vốn đầu tư công.

Lưu ý cần tập trung khai thác tối đa các dư địa tăng trưởng của nền kinh tế, Phó Thủ tướng nhấn mạnh, những quyết sách lớn về hoàn thiện thể chế, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc do Trung ương, Bộ Chính trị, Quốc hội và Chính phủ ban hành thời gian qua chính là dư địa lớn cho tăng trưởng, giúp doanh nghiệp và người dân tiết kiệm chi phí, thời gian, qua đó thúc đẩy sản xuất, kinh doanh và đầu tư.

Theo Phó Thủ tướng, để có tăng trưởng cao thì nguồn lực tài chính phải được đáp ứng đầy đủ và kịp thời với chi phí hợp lý. Trong đó, chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ cần được phối hợp chặt chẽ, bảo đảm đáp ứng nhu cầu vốn cho sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên, không để nền kinh tế và doanh nghiệp thiếu vốn.

Trong bối cảnh thị trường vốn đang tiếp tục phát triển, tín dụng ngân hàng trước mắt vẫn phải giữ vai trò chủ đạo trong thúc đẩy tăng trưởng, đồng thời thị trường vốn cần phát triển mạnh hơn để đến năm 2030 cơ bản đáp ứng nhu cầu vốn trung và dài hạn của nền kinh tế.

Phó Thủ tướng cũng yêu cầu các bộ, ngành phản ứng chính sách nhanh hơn, quyết liệt hơn để kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các doanh nghiệp, người dân và các địa phương.

Sau hội nghị, Chính phủ sẽ triển khai ba nhóm công việc trọng tâm gồm: Tổ chức hội nghị gặp gỡ doanh nghiệp trong và ngoài nước để lắng nghe, tháo gỡ khó khăn; làm việc với Ngân hàng Nhà nước và các ngân hàng thương mại nhằm bảo đảm nguồn vốn cho nền kinh tế; Thủ tướng Chính phủ và các Phó Thủ tướng sẽ làm việc với 34 tỉnh, thành phố để thúc đẩy tăng trưởng.

Chu Thanh Vân (TTXVN)