Thái Lan trước nguy cơ tăng trưởng chậm nhất ASEAN

Kinh tế Thái Lan đang chịu sức ép từ môi trường toàn cầu kém thuận lợi. Ảnh: Internet

The Nation dẫn báo cáo từ ADB cho biết, kinh tế Thái Lan được dự báo tăng trưởng 1,8% trong năm 2026 và có thể nhích lên 2,0% vào năm 2027. Trong khi đó, WB thận trọng hơn khi hạ dự báo xuống còn 1,3%, đưa Thái Lan trở thành nền kinh tế tăng trưởng chậm nhất trong số các quốc gia Đông Nam Á.

Dù có sự khác biệt về con số, cả hai tổ chức này đều thống nhất ở nhận định đà tăng trưởng đang chịu sức ép từ một môi trường toàn cầu kém thuận lợi.

Nguyên nhân đầu tiên đến từ cú sốc năng lượng liên quan đến tình hình phức tạp, khó lường tại Trung Đông. Giá dầu thế giới có thời điểm vượt ngưỡng 100 USD/thùng, nhanh chóng truyền dẫn áp lực vào các nền kinh tế phụ thuộc năng lượng nhập khẩu.

Với Thái Lan, nơi mức độ phụ thuộc này cao hơn đáng kể so với nhiều quốc gia ASEAN khác, cú sốc giá năng lượng không chỉ dừng ở chi phí nhiên liệu, mà còn lan sang logistics, sản xuất, thậm chí cả giá thực phẩm và phân bón.

Nhưng điều đáng chú ý là cú sốc bên ngoài lại rơi đúng vào thời điểm nền kinh tế trong nước chưa thực sự hồi phục vững chắc. Động lực tiêu dùng nội địa, vốn là “bệ đỡ” quan trọng vẫn bị kìm hãm bởi gánh nặng nợ hộ gia đình.

Khi thu nhập chưa cải thiện tương xứng, việc chi tiêu trở nên thận trọng hơn, khiến sức cầu nội địa khó bật lên mạnh mẽ, ngay cả khi các điều kiện bên ngoài thuận lợi hơn.

Ở trụ cột khác, xuất khẩu, từng giúp Thái Lan duy trì nhịp tăng trưởng trong giai đoạn khó khăn, cũng đang mất dần động lực. Một phần tăng trưởng của năm trước đến từ việc đẩy mạnh giao hàng sớm trước các biện pháp thuế quan của Mỹ.

Khi hiệu ứng này phai nhạt, bức tranh xuất khẩu phản ánh rõ những hạn chế về năng lực cạnh tranh và sự phụ thuộc vào các chuỗi cung ứng truyền thống.

Du lịch, ngành kinh tế mũi nhọn, cũng không còn là “phao cứu sinh” chắc chắn như trước khi có thể đối mặt với một năm đầy bất ổn hơn với chi phí đi lại gia tăng, các tuyến bay bị ảnh hưởng bởi căng thẳng địa chính trị, cùng với tâm lý dè dặt của du khách quốc tế.

Thị trường khách Trung Quốc, vốn giữ vai trò then chốt, vẫn chưa trở lại với nhịp độ như kỳ vọng, trong khi cạnh tranh khu vực ngày càng gay gắt.

Trong khi đó, ADB dự kiến mức tăng trưởng mạnh hơn ở các quốc gia khác trong khu vực, với Indonesia ở mức 5,2% và Ấn Độ ở mức 6,9%, qua đó cho thấy khoảng cách tăng trưởng giữa Thái Lan và các quốc gia này đang ngày càng rõ nét.

Dẫu vậy, bức tranh không hoàn toàn thiếu điểm sáng. Dòng vốn đầu tư tư nhân đang có dấu hiệu khởi sắc, đặc biệt trong các lĩnh vực như điện tử, xe điện, công nghiệp số và năng lượng tái tạo.

Sự gia tăng mạnh mẽ của các đơn đăng ký xúc tiến đầu tư cho thấy niềm tin dài hạn vẫn hiện hữu, dù ngắn hạn còn nhiều bất định. Đây có thể là nền tảng quan trọng nếu Thái Lan duy trì được đà cải cách và tận dụng tốt các xu hướng dịch chuyển đầu tư toàn cầu.

Trong bối cảnh giá năng lượng biến động khó lường, Thái Lan thử nghiệm những giải pháp mang tính kết nối trực tiếp giữa chính sách và đời sống.

Cụ thể, người dân có thể mang 2 lít dầu ăn đã qua sử dụng đến các trạm xăng để đổi lấy 1 lít nhiên liệu thông dụng như dầu diesel hoặc xăng pha cồn (không áp dụng với các loại nhiên liệu cao cấp). Mỗi người được phép đổi tối đa 20 lít dầu đã qua sử dụng. Đây được xem là một cách tiếp cận linh hoạt, vừa giảm áp lực chi phí năng lượng, vừa thúc đẩy kinh tế tuần hoàn.

Các dự báo của ADB và WB cho thấy kinh tế Thái Lan năm 2026 đang trong giai đoạn điều chỉnh, khi những áp lực bên ngoài và yêu cầu cải cách nội tại cùng lúc đặt ra. Trong bối cảnh đó, khả năng thích ứng linh hoạt và nâng cao nền tảng tăng trưởng sẽ đóng vai trò then chốt đối với triển vọng trong những năm tới.

THƯ LÊ