Tăng trưởng xuất khẩu của Nhật Bản tăng tốc khi Trung Quốc trở lại sau kỳ nghỉ

Xuất khẩu của Nhật Bản tăng nhanh hơn trong tháng 3 khi nhu cầu từ Trung Quốc phục hồi, trong khi xung đột Trung Đông vẫn chưa có nhiều tác động đến nhập khẩu.

Giá trị tổng xuất khẩu tăng 11,7% trong tháng 3 so với cùng kỳ năm trước, tăng tốc từ mức đã điều chỉnh là 4% trong tháng 2, Bộ Tài chính báo cáo hôm thứ Tư. Kết quả này vượt dự báo trung vị của các nhà phân tích là tăng 11%. Nhập khẩu tăng 10,9%, so với mức tăng 10,3% của tháng trước.

Thặng dư thương mại mở rộng lên 667 tỷ yên (4,2 tỷ USD) theo số liệu chưa điều chỉnh.

Dữ liệu được công bố trong bối cảnh các nhà chức trách vẫn đang đánh giá tác động có thể xảy ra đối với nền kinh tế từ xung đột Trung Đông. Cho đến nay, việc Iran đóng cửa eo biển Hormuz, và đà tăng giá dầu sau đó, dường như chưa ảnh hưởng đến cán cân thương mại của Nhật Bản. Nhập khẩu dầu thô tăng về khối lượng nhưng giảm 7,3% về giá trị.

Ảnh: Bloomberg

"Cuộc chiến tại Iran vẫn chưa gây tác động tiêu cực đến nhập khẩu dầu trong tháng 3," ông Takeshi Minami, kinh tế trưởng tại Norinchukin Research Institute, cho biết. "Nhiều tàu chở dầu đã rời cảng đến Nhật Bản khi chiến sự bắt đầu, và dầu thô có khả năng vẫn tiếp tục được vận chuyển đến Nhật Bản từ đầu đến giữa tháng 3."

Ông Minami cho biết tác động đầy đủ có thể sẽ rõ ràng trong dữ liệu tháng 4.

Tổng thống Donald Trump hôm thứ Ba thông báo gia hạn lệnh ngừng bắn với Iran vô thời hạn, chỉ một ngày trước khi thỏa thuận này hết hạn, trong bối cảnh kế hoạch cho một vòng đàm phán mới giữa hai nước bị đổ vỡ.

Nhật Bản hiện không đối mặt với nguy cơ thiếu hụt dầu ngay lập tức. Bộ Thương mại cho biết nước này có thể đảm bảo đủ nguồn cung dầu thô trong năm nay bằng cách khai thác các nguồn thay thế cho eo biển Hormuz và sử dụng dự trữ dầu.

Trung Quốc là yếu tố tích cực trong tháng 3 khi những gián đoạn liên quan đến kỳ nghỉ Tết Nguyên đán giảm dần. Xuất khẩu của Nhật Bản sang Trung Quốc tăng 17,7%, dẫn đầu là chip và linh kiện điện tử cũng như kim loại màu.

Việc Trung Quốc trở lại sau kỳ nghỉ và tăng trưởng mạnh trong quý I đã thúc đẩy hoạt động kinh doanh của các đối tác thương mại trong khu vực. Tăng trưởng xuất khẩu của Hàn Quốc vẫn mạnh trong đầu tháng 4, nhờ mức tăng 70,9% trong các lô hàng sang Trung Quốc, theo dữ liệu công bố hôm thứ Ba. Trong tháng 3, xuất khẩu của Hàn Quốc sang Trung Quốc đã tăng 64,2%.

Trong khi đó, xuất khẩu của Đài Loan sang Trung Quốc tăng vọt lên mức kỷ lục trong tháng 3 khi nhu cầu toàn cầu đối với chip trí tuệ nhân tạo vượt xa những bất ổn chuỗi cung ứng do cuộc chiến của Mỹ với Iran gây ra.

Tác động của thuế quan Mỹ cũng thể hiện rõ trong dữ liệu. Xuất khẩu sang Mỹ tăng 3,4%, mức tăng đầu tiên trong bốn tháng, khi các cơ quan chức năng tiếp tục thực hiện thỏa thuận thương mại năm ngoái, theo đó giữ mức thuế đối với hàng hóa Nhật Bản nhập khẩu vào Mỹ tương đối thấp để đổi lấy cam kết của Tokyo tăng đầu tư vào Mỹ.

Xuất khẩu ô tô sang Mỹ giảm 1,6% về giá trị nhưng tăng 2,3% về khối lượng, cho thấy các hãng xe Nhật Bản vẫn đang hấp thụ chi phí thuế quan để duy trì thị phần. Các lô hàng pin tăng gần 57%, dẫn đầu mức tăng.

Sự bất ổn tại Trung Đông đã làm gia tăng rủi ro lạm phát đối với Nhật Bản, quốc gia thiếu tài nguyên. Đồng yên suy yếu kéo dài cũng làm gia tăng áp lực lạm phát do làm tăng chi phí nhập khẩu. Đồng tiền này trung bình ở mức 156,60 yên/USD trong tháng 3, yếu hơn 4,7% so với cùng kỳ năm trước, theo Bộ.

Xung đột Iran đang làm phức tạp quá trình hoạch định chính sách của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ). Trong khi rủi ro lạm phát tăng gây áp lực buộc ngân hàng trung ương phải nâng lãi suất, chi phí năng lượng cao hơn lại gây sức ép lên nền kinh tế. BOJ có xu hướng giữ nguyên lãi suất chính sách trong quyết định tiếp theo vào ngày 28/4, theo các nguồn tin am hiểu vấn đề.

"Xuất khẩu vẫn duy trì mạnh," ông Minami nói. "Mặc dù chiến sự tại Iran đã bắt đầu, tôi tin rằng quan điểm cho rằng nền kinh tế toàn cầu đang trên đà phục hồi vẫn tồn tại cho đến khoảng giữa tháng 3."

Ngọc Hân