Suy gan, phù não sau uống thuốc nam mua trên mạng

ThS.BS Lê Sơn Việt - Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, bệnh nhân L.V.G., 28 tuổi, ở Sơn La, tiền sử khỏe mạnh, không ghi nhận bệnh lý nền đáng chú ý.

Khoảng một tháng trước khi nhập viện, bệnh nhân xuất hiện ho nhiều, sốt cao, tức ngực và đến khám tại một cơ sở y tế địa phương. Người bệnh được chẩn đoán theo dõi viêm phổi, chưa loại trừ u phổi và được tư vấn nhập viện để tiếp tục thăm khám, điều trị.

Tuy nhiên, gia đình không đồng ý cho bệnh nhân nhập viện mà đưa về nhà. Sau đó, gia đình tự mua thuốc Nam trên mạng cho bệnh nhân sử dụng. Thành phần, nguồn gốc và liều lượng của các sản phẩm này không được xác định rõ.

Khoảng 2 tuần sau khi uống thuốc, bệnh nhân xuất hiện vàng da, mệt mỏi. Đây có thể là những dấu hiệu cảnh báo tổn thương gan, nhưng người bệnh không đi kiểm tra mà tiếp tục sử dụng thuốc thêm nhiều ngày.

Tình trạng sức khỏe sau đó diễn biến nhanh chóng. Khi bệnh nhân xuất hiện rối loạn ý thức rồi hôn mê, gia đình mới đưa đến cơ sở y tế. Sau đó, người bệnh được chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương trong tình trạng đặc biệt nguy kịch.

Theo BS Lê Sơn Việt, thời điểm nhập viện, bệnh nhân hôn mê sâu, vàng da rõ, đồng tử giãn và mất phản xạ ánh sáng. Các xét nghiệm cho thấy chức năng gan suy giảm nghiêm trọng. Bilirubin tăng gần 300 µmol/L, trong khi nồng độ amoniac (NH3) khoảng 350 µmol/L, cao gấp nhiều lần mức bình thường.

Khi gan suy nặng, khả năng chuyển hóa và đào thải các chất độc bị suy giảm. Amoniac có thể tích tụ trong máu, tác động đến hệ thần kinh trung ương, góp phần gây bệnh não gan và phù não.

Kết quả chụp CT sọ não cho thấy phù não lan tỏa, các rãnh cuộn não gần như bị xóa, phù hợp với tình trạng phù não nặng.

Nhân viên y tế thăm khám, chăm sóc cho bệnh nhân đang điều trị tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương. Ảnh: Đặng Thanh

BS Việt cho biết, suy gan cấp không chỉ gây vàng da mà còn có thể dẫn đến rối loạn đông máu, rối loạn chuyển hóa, bệnh não gan và nhanh chóng tiến triển từ lơ mơ đến hôn mê. Trong những trường hợp nặng, phù não có thể làm tăng áp lực nội sọ, gây tổn thương thần kinh nghiêm trọng và đe dọa trực tiếp tính mạng người bệnh.

Bệnh nhân được triển khai các biện pháp hồi sức tích cực, trong đó có lọc máu và thay huyết tương nhằm hỗ trợ điều trị, loại bỏ một phần các chất độc tích tụ trong máu.

Tuy nhiên, do người bệnh đến viện khi suy gan và tổn thương não đã tiến triển rất nặng, tiên lượng rất xấu. Sau 3 ngày điều trị tích cực nhưng tình trạng không cải thiện, gia đình xin đưa bệnh nhân về chăm sóc.

Cẩn trọng với thuốc nam, thuốc gia truyền trôi nổi

Theo BS Việt, người bệnh đã xuất hiện dấu hiệu cảnh báo tổn thương gan từ khá sớm. Nếu ngừng sản phẩm nghi ngờ và đến cơ sở y tế kiểm tra chức năng gan ngay khi xuất hiện vàng da, mệt mỏi, tổn thương có thể đã được phát hiện và xử trí sớm hơn.

Tuy nhiên, người bệnh vẫn tiếp tục sử dụng sản phẩm cho đến khi xuất hiện rối loạn ý thức và hôn mê sâu.

BS Việt lưu ý, các sản phẩm được gọi chung là “thuốc nam”, “thuốc gia truyền” hoặc các chế phẩm mua qua mạng có thể chứa nhiều thành phần khác nhau. Khi không xác định chính xác thành phần, hàm lượng và nguồn gốc, việc xác định tác nhân gây tổn thương gan cũng như lựa chọn hướng xử trí có thể gặp nhiều khó khăn.

Thanh Đặng