Sức mạnh trường tồn của dòng xe tăng T-80

Tập đoàn nhà nước Rostec, Nga trong một bài viết dạng "theo dòng lịch sử" không chỉ nhắc lại những phiên bản chính của dòng xe tăng T-80 được sản xuất trong những năm 1980 và 1990, mà còn đề cập đến biến thể hiện đại và sự tham gia của chúng trong chiến dịch quân sự đặc biệt tại Đông Âu.

Điển hình như chiếc T-80B được trang bị hệ thống vũ khí dẫn đường 9K-112-1 Kobra, một hệ thống điều khiển hỏa lực hiện đại với kính ngắm/máy đo khoảng cách laser và máy tính đạn đạo.

Quay ngược thời gian, vào những năm 1980, xe tăng T-80 bắt đầu được trang bị động cơ GTD-1000TF công suất 1.100 mã lực. Pháo 125 mm tiêu chuẩn cũng được cải tiến. Một phiên bản chỉ huy cũng được đưa vào phục vụ trong quân đội.

Phiên bản xe tăng T-80BV xuất hiện vào năm 1985, nó được trang bị thêm giáp phản ứng nổ. Chính từ thời điểm này, chiếc xe tăng T-80 có được hình dáng quen thuộc như ngày nay.

T-80B và T-80BV, từng được đưa vào biên chế của Nhóm Lực lượng Liên Xô tại Đức và Nhóm Lực lượng phía Bắc, được coi là "xe tăng eo biển Anh" một cách không chính thức.

Sở dĩ có biệt danh trên là bởi theo tính toán, trong trường hợp xảy ra chiến tranh toàn diện ở châu Âu, các đơn vị Liên Xô sử dụng chúng dự kiến sẽ đến được bờ biển Đại Tây Dương vào sáng ngày thứ 5 của cuộc xung đột.

Tiếp đến là xe tăng T-80U cải tiến. Đạn của pháo 125 mm giờ đây được trang bị hệ thống dẫn đường bằng laser. Công suất động cơ tăng lên 1.250 mã lực, giúp tăng đáng kể khả năng cơ động.

Chính phiên bản này đã mang lại cho T-80 biệt danh "xe tăng bay". Ngoài ra một lớp phủ hấp thụ sóng radar và che giấu tín hiệu nhiệt đặc biệt đã được phát triển và áp dụng cho nó.

Tiếp theo là xe tăng T-80UM-1, còn được gọi là Bars. Khả năng sống sót của nó được tăng cường bằng cách lắp đặt hệ thống phòng vệ chủ động Arena.

Xe tăng turbine khí này lần đầu tiên tham chiến trong chiến dịch chống khủng bố tại Cộng hòa Chechnya năm 1995 - 1996. Song tiềm năng thực sự của phương tiện trên chỉ được phát huy tối đa trong chiến dịch quân sự đặc biệt Đông Âu.

Mùa hè năm 2023, kíp lái một chiếc T-80, mang mật danh Alyosha đã lập nên chiến công khi tham gia vào một trận chiến không cân sức: Họ phải đối mặt với một nhóm thiết giáp gồm 2 xe tăng, 1 xe bọc thép chở quân và 6 xe chiến đấu bộ binh.

Trong hai phút đầu tiên của trận chiến, xạ thủ Alexey Neustroyev đã phá hủy cả 2 xe tăng T-72 của Ukraine, sau đó bắn vào chiếc M113 và 5 xe bọc thép hạng nặng. Lái xe kiêm thợ máy Rasim Baksikov điều khiển chiếc T-80, trong khi Alexander Levakov chỉ huy kíp lái.

Vào ngày 1/8/2023, những người lính này đã được phong tặng danh hiệu Anh hùng nước Nga.

Hiện nay T-80BVM, một trong những phiên bản hiện đại nhất của T-80 đang được đưa vào phục vụ. Chúng sử dụng kính ngắm đa kênh Sosna-U, pháo có tuổi thọ nòng lớn hơn cho phép sử dụng nhiều loại đạn dược, cũng như động cơ mạnh mẽ và các thiết bị khác.

Dựa trên kinh nghiệm từ chiến trường, khả năng bảo vệ của xe tăng đã được tăng cường. Ví dụ, các khối giáp phản ứng nổ bổ sung được đặt trên chắn bùn phía trước và dọc theo hai bên. Vòng tháp pháo được bao phủ bằng lưới xích.

Để chống lại máy bay không người lái cảm tử, xe tăng được trang bị hệ thống tác chiến điện tử hiện đại. Kết cấu kiểu "mái che" chống máy bay không người lái cũng đã được bổ sung ngay từ nhà máy.

Uralvagonzavod - một công ty con của Tập đoàn Công nghệ Nhà nước Rostec, tiếp tục hoàn thiện và phát triển loại xe chiến đấu chạy bằng turbine khí huyền thoại của mình, có tính đến những thách thức mới nổi và bản chất thay đổi của các hoạt động quân sự.

Tính đến nay xe tăng chiến đấu chủ lực T-80 đã trải qua gần nửa thế kỉ phục vụ, và dự kiến nó sẽ còn góp mặt trong Lực lượng vũ trang Nga thêm một khoảng thời gian rất dài nữa. Một sức mạnh thực sự trường tồn!

Bạch Dương