Sửa đổi, bổ sung luật để đảm bảo quyền lợi cho người lao động

Quang cảnh hội nghị phản biện. Ảnh: PV

Ông Ngọ Duy Hiểu, Phó Chủ tịch Tổng LĐLĐ Việt Nam nhấn mạnh, Luật BHXH là một trong những trụ cột quan trọng của hệ thống an sinh xã hội quốc gia, góp phần bảo đảm đời sống của người lao động cả khi đang làm việc và khi hết tuổi lao động.

Chính vì vậy, việc sửa đổi, bổ sung luật cần được nghiên cứu kỹ lưỡng, quy định cụ thể, rõ ràng, bảo đảm tính khả thi cao khi triển khai trong thực tiễn.

Tại hội nghị, các đại biểu đã tập trung góp ý vào nhiều nội dung quan trọng như: xác định rõ vị trí, vai trò, trách nhiệm và quyền hạn của cơ quan BHXH; làm rõ vai trò của tổ chức công đoàn trong bối cảnh mới; hoàn thiện cơ chế thanh tra, kiểm tra chuyên ngành về BHXH; cũng như các quy định liên quan đến quản lý, đầu tư Quỹ BHXH.

Ông Ngọ Duy Hiểu, Phó Chủ tịch Tổng LĐLĐ Việt Nam phát biểu tại hội nghị. Ảnh: PV

Từ góc độ nghiên cứu pháp lý, GS.TS Lê Minh Thông, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban pháp luật của Quốc hội phân tích, hiện BHXH đã thuộc Bộ Tài chính nên cần quy định cụ thể vị trí của BHXH để rõ về quan hệ của BHXH đối với Bộ Tài chính, với người đóng và thụ hưởng chính sách BHXH cũng như rõ nguyên tắc hoạt động của BHXH. BHXH là cơ quan cung cấp dịch vụ công, quản lý Quỹ BHXH mà không quy định rõ vị trí thì sẽ rất khó hoạt động.

Đối với thành phần của Hội đồng quản lý Quỹ, GS.TS Lê Minh Thông đề nghị phải làm rõ mối quan hệ giữa Hội đồng Quỹ BHXH với Bộ Tài chính; mức độ độc lập của Hội đồng Quỹ BHXH; trách nhiệm của từng thành viên Hội đồng.

Một trong những nội dung được nhiều đại biểu quan tâm là quy định về chế độ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe sau ốm đau và thai sản, đặc biệt trong trường hợp đơn vị sử dụng lao động không có tổ chức công đoàn cơ sở. Dự thảo Luật đề xuất giao quyền quyết định cho người sử dụng lao động trong các trường hợp này.

Tuy nhiên, GS.TS Lê Minh Thông cho rằng, cần thiết phải bổ sung các điều kiện ràng buộc cụ thể, trong đó phải căn cứ trên đề nghị của người lao động và hồ sơ y tế. Điều này nhằm tạo ra cơ chế bảo vệ tốt hơn cho người lao động, đối tượng vốn luôn ở vị thế yếu trong quan hệ lao động.

Từ thực tiễn hoạt động, các cán bộ Công đoàn cho ý kiến vào vai trò của các thành viên trong Hội đồng quản lý Quỹ BHXH, quyền lợi của người lao động khi tham gia BHXH, mối quan hệ giữa BHXH khu vực và Ủy ban Nhân dân địa phương…

Trong đó, ông Đỗ Văn Thức - Phó trưởng ban Công tác Công đoàn LĐLĐ Thành phố Hải Phòng nêu thực trạng rất nhiều người lao động tham gia BHXH, đến lúc làm thủ tục hưởng chế độ mới biết doanh nghiệp đang nợ BHXH, dẫn đến tình trạng họ không thể nghỉ hưu, không được hưởng các chế độ.

Các đại biểu đã góp ý vào nhiều nội dung quan trọng như: xác định rõ vị trí, vai trò, trách nhiệm và quyền hạn của cơ quan BHXH; làm rõ vai trò của tổ chức công đoàn trong bối cảnh mới; hoàn thiện cơ chế thanh tra, kiểm tra chuyên ngành về BHXH; cũng như các quy định liên quan đến quản lý, đầu tư Quỹ BHXH.

Ông Vũ Anh Tuấn - Phó Chủ tịch Công đoàn Y tế Việt Nam. Ảnh: PV

Còn ông Vũ Anh Tuấn, Phó Chủ tịch Công đoàn Y tế Việt Nam thì cho rằng, muốn sinh lời thì phải đầu tư, mà đầu tư thì phải chấp nhận rủi ro nên cần cân nhắc về hướng Quỹ BHXH được gửi tiền tại các ngân hàng thương mại cổ phần có vốn Nhà nước và vốn doanh nghiệp nhà nước từ 50% vốn điều lệ trở lên bảo đảm điều kiện theo quy định của Chính phủ.

Còn đối với khoản 2 Điều 46 và khoản 2 Điều 60 của dự thảo Luật sửa đổi về chế độ dưỡng sức phục hồi sức khỏe sau khi ốm đau và dưỡng sức phục hồi sức khỏe sau thai sản, ông Vũ Anh Tuấn góp ý, nên ghi rõ đối với những nơi không có tổ chức Công đoàn thì thực hiện theo quy định của pháp luật và đề nghị của người lao động.

Hội nghị phản biện xã hội đã cho thấy sự quan tâm sâu sắc, trách nhiệm của các cấp, các ngành và đội ngũ chuyên gia đối với việc hoàn thiện chính sách BHXH.

Các ý kiến đều hướng tới mục tiêu chung xây dựng một hệ thống pháp luật về BHXH đồng bộ, minh bạch, phù hợp với bối cảnh tổ chức bộ máy mới và bảo đảm tốt nhất quyền lợi của người lao động.

Việc sửa đổi, bổ sung Luật BHXH lần này không chỉ là yêu cầu trước mắt nhằm khắc phục những bất cập phát sinh trong thực tiễn, mà còn là bước chuẩn bị quan trọng cho chiến lược phát triển an sinh xã hội dài hạn.

Tuệ Phương