Sau nâng hạng FTSE, thị trường chứng khoán Việt Nam bước vào giai đoạn vận hành bền vững

Ông Bùi Hoàng Hải - Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, cho biết kết quả nâng hạng là thành quả của quá trình cải cách đồng bộ, có sự chỉ đạo xuyên suốt và quyết liệt của Chính phủ và Bộ Tài chính. Sự quan tâm sát sao từ lãnh đạo Chính phủ đã tạo nền tảng quan trọng để xây dựng thị trường chứng khoán hiện đại, minh bạch, từng bước khẳng định vai trò là kênh huy động vốn trung và dài hạn chủ lực cho nền kinh tế.

Theo Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, việc chỉ đạo thống nhất từ trung ương giúp tăng cường hiệu quả phối hợp liên ngành, kịp thời tháo gỡ các vướng mắc liên quan đến pháp lý, hạ tầng kỹ thuật và cơ chế vận hành. Đây là yếu tố then chốt nhằm củng cố niềm tin của nhà đầu tư trong và ngoài nước, đồng thời cải thiện đánh giá của các tổ chức xếp hạng quốc tế đối với thị trường Việt Nam.

Trên cơ sở đó, toàn ngành chứng khoán đã triển khai nhiều giải pháp cải cách theo đúng định hướng của Đảng và Nhà nước. Cơ quan quản lý tập trung hoàn thiện khung khổ pháp lý, nâng cao tính minh bạch của thị trường, cải thiện khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài và từng bước hiện đại hóa hạ tầng giao dịch theo chuẩn mực quốc tế. Song song, hoạt động đối thoại chính sách với các tổ chức xếp hạng và nhà đầu tư toàn cầu được tăng cường nhằm khẳng định cam kết cải cách và nâng cao vị thế của thị trường chứng khoán Việt Nam.

Ảnh minh họa

Một yếu tố quan trọng khác là sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ, ngành, đặc biệt với Ngân hàng Nhà nước, trong việc xây dựng và ban hành các quy định liên quan đến hoạt động của nhà đầu tư nước ngoài. Quá trình này còn nhận được sự hỗ trợ tích cực từ Ngân hàng Thế giới, các chuyên gia của FTSE Russell và cộng đồng nhà đầu tư quốc tế, cùng với sự đồng hành của các cơ quan thông tấn, báo chí trong và ngoài nước.

Đáng chú ý, theo ông Bùi Hoàng Hải, sự chủ động chuyển mình của các thành viên thị trường đóng vai trò quyết định. Nhiều công ty chứng khoán đã đầu tư nâng cấp hệ thống công nghệ, tăng cường năng lực tài chính và quản trị rủi ro, trong đó có việc triển khai giải pháp giao dịch không yêu cầu có đủ tiền trước - một tiêu chí quan trọng trong đánh giá nâng hạng.

Các doanh nghiệp niêm yết cũng ngày càng chú trọng cải thiện quản trị công ty, tuân thủ nghiêm các chuẩn mực công bố thông tin, đặc biệt là công bố thông tin song ngữ, qua đó nâng cao khả năng tiếp cận và thu hút dòng vốn quốc tế dài hạn.

Bước sang năm 2026, thời điểm cổ phiếu Việt Nam chính thức được phân bổ vào rổ chỉ số thị trường mới nổi của FTSE, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước xác định đây là giai đoạn bản lề để chuyển từ mục tiêu “đủ điều kiện” sang “vận hành ổn định và bền vững”. Theo đó, các nhiệm vụ trong Đề án nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam theo Quyết định số 2014/QĐ-TTg sẽ tiếp tục được triển khai đồng bộ.

Các nhóm nhiệm vụ trọng tâm gồm: tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý theo hướng nhất quán, phù hợp thông lệ quốc tế; hoàn thiện cơ chế kỹ thuật và nghiệp vụ, mở rộng vai trò của các công ty chứng khoán toàn cầu, nghiên cứu triển khai mô hình tài khoản tổng; đồng thời đẩy mạnh nâng cấp hạ tầng giao dịch, trọng tâm là mô hình đối tác bù trừ trung tâm và cơ chế trao đổi thông tin tự động giữa công ty chứng khoán và ngân hàng lưu ký.

Bên cạnh đó, cơ quan quản lý sẽ chú trọng mở rộng nguồn cung và đa dạng hóa sản phẩm cho thị trường, nâng cao chất lượng công bố thông tin và quản trị công ty của doanh nghiệp niêm yết. Công tác đối thoại với cộng đồng nhà đầu tư trong và ngoài nước, các tổ chức xếp hạng và định chế tài chính quốc tế tiếp tục được duy trì nhằm kịp thời tiếp nhận phản hồi và điều chỉnh chính sách phù hợp với thực tiễn vận hành.

Trong bối cảnh nhà đầu tư cá nhân vẫn chiếm tỷ trọng lớn trên thị trường, việc tái cấu trúc cơ sở nhà đầu tư được xác định là nhiệm vụ then chốt để nâng cao tính bền vững. Theo đó, Đề án tái cấu trúc nhà đầu tư và phát triển ngành quỹ sẽ được triển khai nhằm khuyến khích dòng vốn cá nhân tham gia thị trường thông qua các định chế chuyên nghiệp, đa dạng hóa sản phẩm quỹ và kênh phân phối, đồng thời xây dựng chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp cho ngành quản lý quỹ.

Cùng với đó, công tác đào tạo và phổ biến kiến thức cho nhà đầu tư tiếp tục được đẩy mạnh nhằm nâng cao năng lực ra quyết định và quản trị rủi ro. Đề án tuyên truyền, phổ biến kiến thức và đào tạo nhà đầu tư đã được ban hành với định hướng đổi mới phương thức triển khai, tăng cường ứng dụng công nghệ và mở rộng phối hợp với các cơ quan truyền thông, thành viên thị trường.

Liên quan đến sự quan tâm ngày càng lớn của các quỹ đầu tư toàn cầu, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết nhiều tổ chức lớn như Vanguard, BlackRock, UBS và State Street đã có những đánh giá tích cực, đồng thời tăng cường tiếp xúc và chuẩn bị quy trình để sẵn sàng giải ngân sau các kỳ rà soát của FTSE Russell.

Trên nền tảng kinh tế vĩ mô ổn định và lộ trình cải cách rõ ràng, thị trường chứng khoán Việt Nam được kỳ vọng sẽ từng bước nâng cao năng lực tiếp nhận các dòng vốn quy mô lớn, hướng tới phát triển minh bạch, bền vững và dài hạn.

Văn Hùng