Sản xuất nông nghiệp duy trì đà tăng trưởng tích cực

Ảnh minh họa.

Theo Cục Thống kê (Bộ Tài chính), trong tháng 5/2026, hoạt động sản xuất nông nghiệp tập trung vào thu hoạch lúa và hoa màu vụ đông xuân, đồng thời triển khai xuống giống vụ hè thu tại các địa phương phía Nam. Vụ lúa đông xuân năm 2026, cả nước gieo cấy 2,93 triệu ha, giảm 37,5 nghìn ha so với năm trước do nhiều địa phương tiếp tục chuyển đổi diện tích đất lúa kém hiệu quả sang cây trồng, vật nuôi có giá trị kinh tế cao hơn hoặc phục vụ mục đích phi nông nghiệp.

LÚA ĐÔNG XUÂN ĐƯỢC MÙA, HÈ THU XUỐNG GIỐNG CHẬM

Tính đến ngày 20/5/2026, cả nước đã thu hoạch 2,22 triệu ha lúa đông xuân, tương đương 75,7% diện tích gieo cấy. Tại Đồng bằng sông Cửu Long, vụ đông xuân cơ bản đã kết thúc với diện tích thu hoạch 1,247 triệu ha. Năng suất đạt khoảng 74 tạ/ha, tăng 1,2 tạ/ha so với vụ trước, đưa sản lượng toàn vùng đạt khoảng 9,23 triệu tấn.

Song song với thu hoạch lúa đông xuân, các địa phương miền Nam đã gieo sạ được 826 nghìn ha lúa hè thu, bằng 78,7% so với cùng kỳ năm trước. Riêng Đồng bằng sông Cửu Long đạt 678 nghìn ha, bằng 75%.

Tiến độ xuống giống vụ lúa hè thu chậm hơn năm trước chủ yếu do vụ đông xuân thu hoạch muộn, cùng với tác động của nắng nóng kéo dài và chi phí vật tư nông nghiệp, đặc biệt là phân bón và thuốc bảo vệ thực vật, vẫn ở mức cao. Trước những diễn biến thời tiết bất lợi, ngành nông nghiệp khuyến cáo nông dân áp dụng các biện pháp gieo sạ né rầy, tưới tiết kiệm nước và sử dụng phân bón cân đối nhằm nâng cao sức chống chịu của cây lúa.

Đối với lĩnh vực chăn nuôi, trong khi đàn trâu, bò tiếp tục xu hướng giảm tại nhiều địa phương do hiệu quả kinh tế thấp, diện tích chăn thả thu hẹp và chi phí thức ăn cao, thì chăn nuôi lợn và gia cầm vẫn duy trì đà phát triển tích cực.

Giá lợn hơi ở mức có lợi cùng với việc dịch bệnh được kiểm soát hiệu quả đã tạo động lực để người chăn nuôi tái đàn và mở rộng sản xuất. Nhiều địa phương ghi nhận tổng đàn lợn tăng mạnh như Gia Lai và An Giang cùng tăng 7,5%, Lâm Đồng tăng 6,9%, Thái Nguyên tăng 6%.

Chăn nuôi gia cầm tiếp tục phát triển nhờ chu kỳ nuôi ngắn, vốn đầu tư thấp và khả năng quay vòng nhanh. Các mô hình chăn nuôi an toàn sinh học, liên kết tiêu thụ với trường học, nhà hàng, siêu thị và doanh nghiệp chế biến được duy trì hiệu quả. Một số địa phương có tổng đàn gia cầm tăng cao gồm Nghệ An tăng 7,1%, Thanh Hóa tăng 5,6%, Phú Thọ tăng 3,8% và Bắc Ninh tăng 3,7%.

Tuy nhiên, nguồn cung trứng gà đang có dấu hiệu vượt cầu khiến giá trứng trong tháng 5 giảm 0,6% so với tháng trước. Các chuyên gia cho rằng cần đẩy mạnh liên kết chuỗi, chế biến sâu và mở rộng thị trường tiêu thụ để hỗ trợ người chăn nuôi.

Tính đến ngày 27/5/2026, cả nước không còn dịch tai xanh. Tuy nhiên, một số loại dịch bệnh trên gia súc, gia cầm vẫn xuất hiện rải rác tại một số địa phương nhưng cơ bản đang được kiểm soát.

THỦY SẢN TĂNG TRƯỞNG KHÁ, XUẤT KHẨU THUẬN LỢI

Lĩnh vực lâm nghiệp ghi nhận sự tăng trưởng về sản lượng khai thác gỗ trong bối cảnh giá gỗ ở mức thuận lợi. Trong tháng 5/2026, sản lượng gỗ khai thác ước đạt 2,67 triệu m3, tăng 5,8% so với cùng kỳ năm trước.

Tính chung 5 tháng đầu năm 2026, sản lượng gỗ khai thác đạt khoảng 8,69 triệu m3, tăng 2,9%. Trong khi đó, diện tích rừng trồng mới tập trung đạt 112,1 nghìn ha, giảm 3,1% do quỹ đất trồng lại rừng sau bão Yagi không còn nhiều.

Công tác bảo vệ rừng tiếp tục được chú trọng. Trong 5 tháng đầu năm 2026, diện tích rừng bị thiệt hại chỉ còn 296,2 ha, giảm hơn 50% so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, diện tích rừng bị cháy giảm tới 68,1% so với cùng kỳ năm trước.

Đối với lĩnh vực thủy sản, sản lượng thu hoạch trong tháng 5/2026 ước đạt 913,2 nghìn tấn, tăng 4,3% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, sản lượng cá đạt 636,4 nghìn tấn, tôm đạt 140 nghìn tấn.

Tính chung 5 tháng đầu năm 2026, tổng sản lượng thủy sản cả nước đạt khoảng 3,96 triệu tấn, tăng 3,5% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, sản lượng tôm tăng mạnh nhất với mức tăng 6,8%.

Nuôi trồng thủy sản tiếp tục là động lực tăng trưởng chính với sản lượng đạt gần 544 nghìn tấn, tăng 6,6%. Sản lượng cá tra trong tháng đạt 153,6 nghìn tấn, tăng 5,9% nhờ giá nguyên liệu ổn định và nhu cầu nhập khẩu từ các thị trường lớn như Trung Quốc, Liên minh châu Âu (EU), ASEAN và Trung Đông phục hồi tích cực.

Đối với ngành tôm, giá nguyên liệu và thị trường tiêu thụ ổn định đã khuyến khích người dân mở rộng sản xuất. Sản lượng tôm thẻ chân trắng đạt khoảng 88 nghìn tấn, tăng 8,4%; tôm sú đạt 28,1 nghìn tấn, tăng 5,2%.

Hoạt động khai thác thủy sản biển cũng thuận lợi khi bước vào vụ cá Nam. Thời tiết thuận lợi cùng nguồn lợi hải sản dồi dào giúp ngư dân tăng cường vươn khơi, nâng công suất tàu và đầu tư ngư cụ hiện đại. Sản lượng khai thác biển tháng 5 ước đạt 354,2 nghìn tấn, tăng 1,1% so với cùng kỳ.

Nhìn chung, sản xuất nông, lâm nghiệp và thủy sản trong 5 tháng đầu năm 2026 tiếp tục duy trì xu hướng tích cực bất chấp những thách thức từ thời tiết cực đoan, chi phí đầu vào cao và biến động thị trường. Những kết quả này tạo nền tảng quan trọng để ngành nông nghiệp phấn đấu hoàn thành mục tiêu tăng trưởng trong năm 2026, đồng thời bảo đảm an ninh lương thực và đóng góp tích cực cho tăng trưởng kinh tế đất nước.

Chu Khôi