Sản xuất bình nước nóng: Đừng để chi phí bảo hành ăn mòn lợi nhuận

Càng bán nhiều áp lực bảo hành càng tăng

Trong một buổi họp cuối quý I của Công ty Dịch vụ - Kỹ thuật Hạ tầng Legend cho biết: Bảng doanh thu vẫn tăng trưởng hai chữ số. Nhưng phía sau con số ấy là một biểu đồ khác đang đi lên nhanh hơn đó chính là chi phí bảo hành.

Ban đầu chỉ là vài trường hợp bình nước nóng bị rò nước lẻ tẻ. Sau đó là hàng loạt cuộc gọi đổi trả, khiếu nại kéo dài, đại lý yêu cầu hỗ trợ kỹ thuật liên tục. Mỗi chiếc bình nước nóng bán ra tưởng mang về lợi nhuận, nhưng sau 12-18 tháng lại âm thầm "rút máu" doanh nghiệp bằng chi phí hậu mãi.

Ruột bình nóng lạnh mới là nơi quyết định tuổi thọ thật sự của sản phẩm.

"Có thời điểm chúng tôi bán càng nhiều thì càng áp lực vì chi phí bảo hành tăng theo", anh Trịnh Văn Minh, kỹ sư điện (Hà Đông Hà Nội), đại diện một doanh nghiệp OEM trong ngành điện gia dụng chia sẻ.

Đó cũng là thực tế đang diễn ra trên thị trường OEM bình nước nóng - nơi cuộc cạnh tranh tưởng như nằm ở giá bán, nhưng cuộc chiến thực sự lại nằm ở công nghệ lõi bên trong sản phẩm.

Nhiều năm qua, OEM được xem là con đường ngắn nhất để doanh nghiệp tham gia thị trường bình nước nóng mà không cần đầu tư nhà máy. Chỉ cần lựa chọn đối tác sản xuất, gắn thương hiệu riêng và tung sản phẩm ra thị trường.

Trong bối cảnh mẫu mã, dung tích hay công suất ngày càng giống nhau, giá nhập trở thành tiêu chí được ưu tiên hàng đầu. Nhưng chính tư duy "so giá" này đang khiến không ít doanh nghiệp rơi vào vòng xoáy lợi nhuận ảo.

Một chiếc bình nước nóng có thể rẻ hơn vài chục nghìn đồng ở khâu nhập hàng, nhưng nếu tỷ lệ lỗi tăng thêm vài phần trăm sau bán, toàn bộ phần "tiết kiệm" ban đầu có thể bị xóa sạch bằng chi phí bảo hành, nhân sự kỹ thuật, logistics đổi trả và thiệt hại thương hiệu.

Theo các chuyên gia trong ngành điện gia dụng, điều nguy hiểm nhất nằm ở chỗ nhiều lỗi không xuất hiện ngay khi xuất xưởng mà bộc lộ sau thời gian dài sử dụng. Khi đó, doanh nghiệp phân phối mới là bên trực tiếp chịu áp lực từ người tiêu dùng.

Bởi phần công nghệ lõi nằm ở nơi người dùng không nhìn thấy. Nếu vẻ ngoài của bình nước nóng là "phần nổi", thì ruột bình mới là nơi quyết định tuổi thọ thật sự của sản phẩm. Đây là bộ phận phải chịu áp lực nhiệt độ cao, nước nóng liên tục và áp suất lớn trong nhiều năm. Bao bọc bên trong ruột bình là lớp men phủ - được ví như "lá chắn kỹ thuật" chống ăn mòn.

Nhưng nghịch lý của ngành OEM là yếu tố quan trọng nhất lại khó nhìn thấy nhất.

Những vi điểm rỗ, lỗ khí siêu nhỏ hay các vị trí men phủ không đồng đều ở mối hàn, góc gấp mép… gần như không thể nhận ra bằng mắt thường. Trong giai đoạn đầu sử dụng, sản phẩm vẫn hoạt động bình thường. Chỉ đến sau một thời gian, các điểm yếu vi mô này mới trở thành nơi khởi phát ăn mòn, gây rò nước hoặc nứt vỡ.

Nhấn mạnh về vấn đề này, ông Trần Quang Sơn Giám đốc Công ty Dịch vụ - Kỹ thuật hạ tầng Legend nói: "OEM hiện nay không còn là cuộc chơi của mẫu mã nữa. Độ bền ruột bình mới quyết định chi phí vận hành dài hạn của doanh nghiệp. Chỉ cần tỷ lệ lỗi tăng nhẹ, chi phí bảo hành có thể ăn mòn toàn bộ biên lợi nhuận".

Công nghệ âm thầm quyết định tuổi thọ sản phẩm

Trong nỗ lực giảm tỷ lệ lỗi và tăng độ bền, nhiều nhà sản xuất đang đầu tư mạnh vào công nghệ tráng men lõi ruột bình.

Nếu phương pháp tráng men khô phổ biến nhờ chi phí thấp và dễ tự động hóa, thì công nghệ tráng men ướt lại được đánh giá cao hơn về khả năng bao phủ toàn diện.

Khác với men khô dạng bột, men ướt sử dụng dung dịch dạng lỏng để phủ kín bề mặt bên trong ruột bình. Ở trạng thái lỏng, lớp men có thể len sâu vào các góc cong, cổ bình, mối hàn hay các khe gấp mép - những vị trí thường dễ bị bỏ sót nhất.

Công đoạn tráng men ướt lõi bình nước nóng.

Sau quá trình nung nhiệt độ cao, lớp men liên kết chặt với kim loại, tạo thành cấu trúc đồng nhất, hạn chế tối đa lỗ khí và các điểm rỗ vi mô. Đây được xem là yếu tố quan trọng giúp giảm nguy cơ ăn mòn từ bên trong.

Đáng chú ý, với các doanh nghiệp OEM quy mô lớn, tính ổn định giữa các lô sản xuất còn quan trọng hơn cả giá thành đầu vào. Một dây chuyền có khả năng kiểm soát đồng đều chất lượng sẽ giúp doanh nghiệp giảm đáng kể rủi ro bảo hành diện rộng.

Theo đại diện một hiệp hội doanh nghiệp cơ khí - điện gia dụng, thị trường OEM đang bước vào giai đoạn sàng lọc mới: Doanh nghiệp không còn chỉ hỏi "giá bao nhiêu", mà bắt đầu hỏi "công nghệ gì phía sau sản phẩm".

"Xu hướng hiện nay là đánh giá tổng chi phí vòng đời thay vì giá nhập ban đầu. Những doanh nghiệp đầu tư công nghệ lõi tốt thường có tỷ lệ bảo hành thấp hơn, chi phí hậu mãi ổn định hơn và giữ được hệ thống đại lý lâu dài", vị này cho biết.

Điều đó cũng lý giải vì sao ngày càng nhiều doanh nghiệp bắt đầu yêu cầu đối tác OEM minh bạch hơn về quy trình kiểm soát chất lượng, công nghệ tráng men, độ ổn định giữa các lô sản xuất và tiêu chuẩn thử nghiệm áp suất.

Theo ông Nguyễn Tất Thịnh, Viện Trưởng Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (ABE Academy): Do thị trường điện gia dụng cạnh tranh khốc liệt, người tiêu dùng có thể quên một chiến dịch quảng cáo, nhưng sẽ nhớ rất lâu một sản phẩm bị rò nước sau vài năm sử dụng. Thị trường bình nước nóng đang chứng kiến sự thay đổi âm thầm nhưng sâu sắc: từ cạnh tranh giá sang cạnh tranh độ bền.

"Ở giai đoạn trước, doanh nghiệp thắng nhờ nhập hàng nhanh và giá thấp. Nhưng trong giai đoạn mới, lợi thế thuộc về những đơn vị kiểm soát được chất lượng từ bên trong sản phẩm - nơi người dùng không nhìn thấy nhưng lại quyết định toàn bộ trải nghiệm sử dụng. Bởi sau cùng, bảo hành không chỉ là câu chuyện kỹ thuật. Đó là phép thử của công nghệ lõi, của năng lực sản xuất và của trách nhiệm thương hiệu đối với người tiêu dùng", ông Thịnh nhấn mạnh.

Mộc Miên