Sẵn sàng vận hành trường nội trú vùng biên

Chuẩn bị các điều kiện để đón học sinh

Ngày 7/8, Bộ GD&ĐT ban hành Công văn số 5241 yêu cầu các địa phương khẩn trương hoàn thiện Đề án tổ chức, vận hành trường phổ thông nội trú, bảo đảm các trường được đưa vào hoạt động đồng bộ, an toàn, hiệu quả ngay từ năm học 2026-2027.

Yêu cầu được đặt ra trong thời điểm các địa phương đang bước vào giai đoạn nước rút chuẩn bị năm học mới. Với những xã biên giới, việc xây dựng trường PTNT không chỉ là đầu tư thêm cơ sở vật chất mà còn mở ra môi trường học tập, ăn ở và sinh hoạt tập trung cho học sinh vùng khó.

Vì vậy, bên cạnh tiến độ công trình, các địa phương phải đồng thời chuẩn bị đội ngũ, tuyển sinh, chương trình giáo dục, bếp ăn, khu nội trú, y tế, an ninh, an toàn và cơ chế phối hợp quản lý học sinh.

Trường PTNT TH&THCS Pa Tần sẵn sàng cho năm học mới.

Theo hướng dẫn của Bộ GD&ĐT, Đề án tổ chức và vận hành trường PTNT của từng địa phương phải xác định rõ mô hình tổ chức, quy mô trường, địa bàn và đối tượng tuyển sinh; tổ chức bộ máy, đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên; cơ sở vật chất, kinh phí và cơ chế phối hợp trong quản lý, giáo dục, nuôi dưỡng, chăm sóc học sinh.

Một yêu cầu quan trọng là các địa phương phải khảo sát, dự báo nhu cầu học sinh theo từng cấp học, khối lớp; tính toán nhu cầu nội trú và tổ chức học tập phù hợp với điều kiện thực tế. Quy mô trường phải gắn với cơ sở vật chất đã đầu tư và quy hoạch mạng lưới giáo dục.

Bà Hoàng Thu Phương, Phó Giám đốc Sở GD&ĐT Lai Châu nhận định: “Việc khảo sát, dự báo nhu cầu học sinh đã được địa phương triển khai từ sớm. Điều này đặc biệt quan trọng ở các xã biên giới, nơi dân cư phân tán, địa hình chia cắt, giao thông đi lại còn khó khăn. Nếu chỉ tập trung hoàn thành công trình mà chưa tính toán đầy đủ số lượng học sinh, đội ngũ và phương án vận hành, trường có thể rơi vào tình trạng thiếu hoặc thừa quy mô, ảnh hưởng đến hiệu quả đầu tư”.

Cùng với đó, công tác tuyển sinh phải được chuẩn bị sớm, công khai, minh bạch, đúng đối tượng. Nhà trường cần xác định rõ địa bàn tuyển sinh, chỉ tiêu, điều kiện tiếp nhận học sinh và phương án xử lý những tình huống phát sinh.

Trường PTNT TH&THCS Thanh Nưa (Điện Biên) lau dọn trường lớp chuẩn bị đón năm học mới.

Trường PTNT TH&THCS Thanh Nưa (Điện Biên) có quyết định thành lập từ ngày 1/8. Hiện tại nhà trường có 1.011 học sinh và 63 cán bộ, giáo viên, nhân viên. Song song với quá trình hoàn thiện xây dựng, nhà trường đã chuẩn bị các điều kiện để sẵn sàng vận hành khi bước vào năm học mới. Nhà trường đã xây dựng quy chế hoạt động, thành lập 3 tổ chuyên môn: Tổ Khoa học tự nhiên, Khoa học xã hội, Tổ bộ môn.

Ngoài ra, thành lập thêm 3 tổ đặc thù gồm: Tổ cơ sở vật chất, Tổ quản trú và Tổ Văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao.

Ông Nguyễn Đức Hồng, Hiệu trưởng Trường PTNT TH&THCS Thanh Nưa chia sẻ: “Đặc thù của trường PTNT là học sinh không chỉ đến trường học tập mà còn sinh hoạt tại trường. Vì vậy, yêu cầu về quản lý, chăm sóc các em cũng cao hơn trường học thông thường. Từ bữa ăn, chỗ ngủ, nước sạch, vệ sinh, chăm sóc sức khỏe đến hoạt động văn hóa, thể thao, tự học đều được chúng tôi xây dựng thành quy trình cụ thể.

Nhà trường cũng tổ chức tập huấn công tác phòng cháy chữa cháy, an toàn thực phẩm, phòng chống tai nạn thương tích và các điều kiện an toàn khác”.

Trường PTNT TH&THCS Thanh Nưa (Điện Biên) thông qua kết quả tuyển sinh.

Theo ông Hồng, nhà trường đã phối hợp với các tổ chức đoàn thể làm tốt công tác chuẩn bị cho học sinh tiểu học vào lớp 1. Ngày 17/8, nhà trường sẽ đón các học sinh lớp 1 vào học tăng cường tiếng Việt. Cùng với đó, tổ chức họp phụ huynh để tạo sự đồng thuận khi đưa con em về học tập tại trường.

Tại Lào Cai đang tập trung hoàn thiện 4 trường PTNT liên cấp tại các xã: Mường Khương, A Mú Sung, Pha Long và Y Tý để kịp phục vụ năm học 2026-2027.

Trên cơ sở số lượng biên chế và hợp đồng được giao, UBND các xã đã ban hành Quyết định điều động, bổ nhiệm, sắp xếp đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên các cơ sở giáo dục trên địa bàn.

Trong đó, ưu tiên bố trí đảm bảo đội ngũ cho trường PTNT và cân đối giữa các trường trên địa bàn. Đặc biệt, các xã bố trí cán bộ có kinh nghiệm trong giảng dạy và giáo dục học sinh bán trú đến công tác tại trường nội trú.

Học sinh Trường rường PTNT TH&THCS Pa Tần (Lai Châu) mong chờ ngày khai trường.

Sẵn sàng phương án vận hành

Thời gian chuẩn bị cho năm học mới không còn nhiều. Vì vậy, việc xây dựng Đề án tổ chức và vận hành theo hướng dẫn của Bộ GD&ĐT giúp các tỉnh chuyển từ tư duy “xây trường” sang “chuẩn bị vận hành trường”.

Đây cũng là khâu quyết định để những công trình được đầu tư lớn thực sự phát huy hiệu quả, tránh tình trạng trường đã hoàn thành nhưng chưa đủ điều kiện đón học sinh.

Tại Lai Châu, cả hệ thống chính trị đang quyết liệt triển khai xây dựng 11 trường PTNT tiểu học và THCS tại 11 xã biên giới. Trong đó, 5 trường tại các xã Phong Thổ, Pa Tần, Bum Nưa, Hua Bum và Dào San được khởi công từ năm 2025, đang được tập trung hoàn thiện để nghiệm thu, bàn giao và đưa vào sử dụng trong năm học 2026-2027.

Điều đáng chú ý là ngành GD&ĐT Lai Châu không chờ đến khi công trình hoàn thành mới chuẩn bị điều kiện vận hành. Song song với việc hoàn thiện cơ sở vật chất, Sở GD&ĐT phối hợp với các địa phương chuẩn bị các điều kiện về thành lập trường, tuyển sinh, bố trí cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên và công tác quản lý, nuôi dưỡng học sinh. Mục tiêu được Lai Châu đặt ra là bảo đảm các trường có thể hoạt động ngay sau khi được bàn giao trước ngày 30/8.

Ông Mạc Quang Dũng, Giám đốc Sở GD&ĐT Lai Châu cho biết: “Cùng với việc tháo gỡ các điểm nghẽn về xây dựng, ngành Giáo dục phải chuẩn bị trước một bước về nhân lực và tổ chức hoạt động. Trường mới phải có cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên; có phương án tuyển sinh; có điều kiện tổ chức ăn, ở, chăm sóc, nuôi dưỡng và quản lý học sinh”.

Đây cũng là cách Lai Châu thực hiện yêu cầu “đi trước một bước” trong chuẩn bị cho năm học mới: công trình được hoàn thiện đến đâu thì các điều kiện vận hành cũng phải được chuẩn bị tương ứng.

Theo hướng dẫn của Bộ GD&ĐT, đề án của các địa phương phải xác định cơ cấu tổ chức, vị trí việc làm và số lượng người làm việc. Trong đó, bên cạnh giáo viên giảng dạy, cần quan tâm đội ngũ quản sinh, y tế, cấp dưỡng, tư vấn tâm lý, bảo vệ và những người trực tiếp chăm sóc học sinh ngoài giờ học. Đây là điểm khác biệt lớn của trường PTNT.

Trường PTNT TH&THCS Thanh Nưa tập huấn công tác phòng cháy chữa cháy.

Cùng với bố trí nhân lực, các trường cần tổ chức tập huấn về quản lý nội trú, chăm sóc học sinh, sơ cấp cứu, phòng chống bạo lực và xâm hại, tư vấn tâm lý, phòng cháy chữa cháy, an toàn thực phẩm và an toàn trường học.

Triển khai nội dung trên, tỉnh Lai Châu cũng đang gắn việc chuẩn bị trường PTNT với công tác chuẩn bị chung cho năm học mới. Sở GD&ĐT xác định nhiệm vụ bồi dưỡng chính trị, chuyên môn thường xuyên cho đội ngũ; rà soát cơ sở vật chất, thiết bị dạy học; bảo đảm sách giáo khoa, học liệu và các chế độ chính sách cho học sinh, viên chức, người lao động.

Tương tự, tỉnh Lào Cai cũng quan tâm tới việc trang bị đồ dùng đối với học sinh các trường nội trú biên giới. Những đồ dùng thiết yếu như đồ dùng trong khu nội trú, bán trú như chăn ga, gối đệm, sách giáo khoa, đồ dùng cá nhân, học phẩm đều được phấn đấu hoàn thiện trước ngày 30/8. Hiện cả 4 trường tại Lào Cai đều đã thống nhất phương án tổ chức ăn, ở, sinh hoạt.

Hà Thuận - Trần Anh