Quy định tiêu chuẩn công nhận danh hiệu 'Tộc văn hóa'

Quy định này áp dụng đối với các tộc họ có nhà thờ tộc (hoặc nhà thờ chi, phái hoặc có địa điểm sinh hoạt tộc họ ổn định) thuộc thôn, tổ dân phố trên địa bàn TP. Đà Nẵng, UBND các xã, phường, đặc khu và các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến việc công nhận danh hiệu “Tộc văn hóa”.

Theo đó, Quy định đưa ra các tiêu chuẩn cùng với các tiêu chí cụ thể để công nhận danh hiệu “Tộc văn hóa” gồm: Tộc họ vận động con cháu chấp hành tốt đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Cụ thể như không có thành viên vi phạm pháp luật và bị xử phạt hành chính trở lên; Không có thành viên bị bạo lực gia đình; Thực hiện tốt hương ước, quy ước của thôn, tổ dân phố,…

Tộc họ đoàn kết, giúp đỡ lẫn nhau phát triển kinh tế, cụ thể như: Gia tộc đoàn kết; Các gia đình trong tộc họ quan tâm, hỗ trợ lẫn nhau trong lao động, sản xuất, phát triển kinh tế và ổn định đời sống; Quản lý, sử dụng chặt chẽ, có hiệu quả các nguồn Quỹ do thành viên trong gia tộc tự nguyện đóng góp; 80% thành viên trong độ tuổi lao động có việc làm và thu nhập ổn định; Tỉ lệ hộ nghèo, hộ cận nghèo trong tộc họ thấp hơn so với năm trước.

Di tích nhà thờ tộc Nguyễn Tường tại Hội An

Tộc họ tham gia xây dựng đời sống văn hóa phong phú, lành mạnh, văn minh; tổ chức các mô hình tự quản dòng tộc, như: Hội đồng gia tộc và thành viên trong tộc họ thực hiện nếp sống văn minh trong việc cưới, việc tang và lễ hội theo quy định; Tham gia bảo vệ di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh, cảnh quan thiên nhiên và môi trường của địa phương; Có mô hình tự quản dòng tộc hoạt động thường xuyên, hiệu quả; Tổ chức sinh hoạt hội đồng gia tộc ít nhất 2 lần/năm.

Tộc họ tích cực tham gia các phong trào thi đua do Mặt trận Tổ quốc các cấp, các tổ chức chính trị - xã hội và chính quyền địa phương phát động. Cụ thể như: 85% hộ gia đình đạt danh hiệu “Gia đình văn hóa”; Tộc họ vận động con cháu tham gia có hiệu quả các chương trình, cuộc vận động do Mặt trận các cấp phát động, trọng tâm là Cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh”; Thực hiện tốt nghĩa vụ cộng đồng ; Dòng họ có tổ chức hoặc ban đại diện, tích cực phối hợp với các tổ chức đoàn thể tham gia các phong trào văn hóa - xã hội ở địa phương.

Lễ hội cầu ngư ở phường Hội An Đông có sự tham gia của người dân, các tộc họ trên địa bàn

Tộc họ tham gia tốt Chương trình “Đẩy mạnh phong trào học tập suốt đời trong gia đình, dòng họ, cộng đồng, đơn vị giai đoạn 2021-2030” của Thủ tướng Chính phủ như: 90% trẻ em trong độ tuổi đi học được đến trường (trừ trường hợp trẻ em khuyết tật nặng không thể đến trường); Có Ban khuyến học dòng họ hoặc quỹ khuyến học; Thường xuyên khen thưởng con cháu học giỏi, đỗ đạt, người có thành tích trong công tác xã hội; 60% hộ gia đình trong tộc họ đạt danh hiệu “Gia đình học tập”.

Bên cạnh đó, Quy định cũng nêu rõ không công nhận danh hiệu “Tộc văn hóa” đối với các tộc họ vi phạm một trong các trường hợp sau: Có thành viên tham gia các hoạt động chống phá Đảng, Nhà nước bị cấp có thẩm quyền xử lý. Có thành viên vi phạm pháp luật mà bản án Tòa án có hiệu lực pháp luật tuyên án mức đặc biệt nghiêm trọng với khung hình phạt chung thân hoặc tử hình. Có thành viên tham gia khiếu kiện đông người, khiếu kiện vượt cấp trái quy định của pháp luật.

Điều kiện công nhận “Tộc văn hóa” theo Quy định là có Quy ước tộc họ (Tộc ước) được UBND xã, phường, đặc khu công nhận đủ 12 tháng trở lên. Có đăng ký xây dựng Tộc văn hóa với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã, phường, đặc khu ngay từ đầu năm.

Về việc xét, công nhận danh hiệu “Tộc văn hóa”, đối với vùng đồng bằng, đô thị, tộc đạt đủ từ 90 điểm trở lên; vùng miền núi, tộc đạt đủ từ 85 điểm trở lên; vùng đồng bào dân tộc thiểu số tộc đạt đủ từ 80 điểm trở lên (kể cả điểm cộng và điểm trừ) thì được công nhận “Tộc văn hóa”.

T.HOÀI