Quy định dạy thêm, học thêm mới: Giáo viên phải khai báo mối quan hệ với chủ cơ sở dạy thêm

Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Thông tư 19/2024/TT-BGDĐT (sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư 29/2021/TT-BGDĐT) có hiệu lực từ ngày 15/5/2026, đánh dấu một bước ngoặt mới trong quản lý dạy thêm, học thêm.

Theo đó, tại khoản 3 Điều 3 Thông tư 19 (sửa đổi Điều 6 Thông tư 29) bổ sung: "Giáo viên đang dạy học tại các nhà trường khi tham gia dạy thêm ngoài nhà trường phải bảo đảm tuân thủ quy tắc ứng xử của nhà giáo theo quy định, có trách nhiệm báo cáo với Hiệu trưởng về môn học, địa điểm, hình thức dạy thêm, mối quan hệ với chủ thể đứng tên đăng ký kinh doanh cơ sở dạy thêm, thời gian tham gia dạy thêm trước khi bắt đầu và cập nhật kịp thời khi có thay đổi đối với các nội dung đã báo cáo, bảo đảm minh bạch, phòng ngừa xung đột lợi ích trong hoạt động dạy thêm".

Hóa giải xung đột lợi ích từ gốc

Khoản 3 Điều 4 Thông tư 29/2021/TT-BGDĐT quy định "Giáo viên thuộc các trường công lập không được tham gia quản lí, điều hành việc dạy thêm ngoài nhà trường nhưng có thể tham gia dạy thêm ngoài nhà trường". Thực tế, có trường hợp giáo viên "lách luật" bằng cách nhờ người thân trong gia đình đứng tên đăng ký kinh doanh và quản lý.

Do đó, nếu chủ cơ sở là vợ/chồng, anh/chị/em ruột thì rất dễ có nguy cơ giáo viên sẽ dùng quyền lực của mình để ép hoặc gợi ý học sinh đến học thêm tại cơ sở của người thân. Tất nhiên, dạy tại cơ sở của người thân, giáo viên sẽ được an toàn hơn. Cho nên, việc khai báo "mối quan hệ với chủ cơ sở dạy thêm" giúp nhà trường nhận diện được các điểm nhạy cảm. Như vậy, có thể nói, việc phòng ngừa xung đột lợi ích ngay từ đầu là giải pháp quản trị tiên tiến và hiệu quả nhất.

Thiết lập cơ chế bảo vệ danh dự nhà giáo

Có thể hiểu, quy định này chuyển từ cơ chế hậu kiểm sang tiền kiểm. Không để đến khi có đơn tố cáo hay xảy ra sai phạm thì hiệu trưởng mới kiểm tra, xử lý. Mà quy định này thiết lập một quy trình quản lý minh bạch ngay từ đầu. Đồng thời cũng thiết lập cơ chế bảo vệ danh dự cho nhà giáo.

Khi giáo viên đặt bút ký vào bảng báo cáo nộp cho nhà trường, khi ấy buộc giáo viên phải tự nhắc nhở mình cẩn thận trong hành vi, tránh tư duy hiểu nhầm trong học sinh. Đối với những giáo viên chân chính, việc minh bạch thông tin này là cơ hội để khẳng định sự minh bạch, phòng tránh những nghi vấn tiêu cực từ phía phụ huynh. Vì thế, có thể nói đây là hàng rào bảo vệ danh dự cho nhà giáo trước những lời xì xầm thiếu căn cứ.

Về phía nhà trường, nếu có phản ánh tiêu cực từ phụ huynh hay học sinh thì hiệu trưởng cũng đã có sẵn cơ sở dữ liệu để đối chiếu ngay lập tức, tránh tình trạng "mất bò mới lo làm chuồng".

Tăng cường trách nhiệm giải trình của hiệu trưởng

Thông tư 19/2024/TT-BGDĐT không chỉ dừng lại ở việc yêu cầu giáo viên khai báo "mối quan hệ với chủ cơ sở dạy thêm", mà còn siết chặt trách nhiệm của hiệu trưởng.

Có thể khẳng định, quy định khai báo "mối quan hệ với chủ cơ sở dạy thêm" không phải là sự kiểm soát quá khắt khe, mà là cách bảo vệ uy tín, danh dự nhà giáo, đồng thời làm sạch môi trường giáo dục. Khi thông tin được minh bạch, nhà giáo chân chính sẽ yên tâm cống hiến và xã hội có niềm tin vào sự liêm chính của nền giáo dục.

Trần Văn Tâm