Quy chế tuyển sinh siết điểm cộng IELTS đảm bảo yếu tố 'khuyến khích' đúng nghĩa

Học sinh Trường Trung học Phổ thông Chuyên Lương Văn Tụy (Ninh Bình) tham gia tư vấn tuyển sinh. Ảnh: HANU

Việc Bộ Giáo dục và Đào tạo siết chặt quy định cộng điểm IELTS với dự kiến mức tối đa 1,5 điểm trong quy chế tuyển sinh đại học từ năm 2026 đang nhận được sự quan tâm đặc biệt của phụ huynh và học sinh. Bởi lẽ, quy định này đã cho thấy rõ quan điểm, IELTS là chứng chỉ chứng minh năng lực ngôn ngữ, không phải là tấm thẻ đặc quyền trong tuyển sinh.

Quy chế tuyển sinh siết điểm cộng IELTS, trả chứng chỉ ngoại ngữ về đúng giá trị thực

Trong vài năm trở lại đây, cuộc đua IELTS đã lan xuống tận bậc trung học cơ sở. Nhiều địa phương từng áp dụng chính sách tuyển thẳng hoặc cộng từ 1 đến 2 điểm vào lớp 10 cho thí sinh có IELTS 4.0 trở lên. Bên cạnh đó, ở bậc đại học, có những trường quy đổi IELTS 6.5, thậm chí 5.5 thành điểm 10 tuyệt đối môn Tiếng Anh, kèm theo điểm cộng ưu tiên.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy một nghịch lý, IELTS đang vô tình tạo ra khoảng cách giàu - nghèo trong giáo dục; một học sinh ở thành phố với điều kiện kinh tế khá giả có thể dễ dàng tiếp cận các trung tâm luyện thi đắt đỏ để lấy chứng chỉ. Trong khi đó, học sinh ở nông thôn, vùng sâu vùng xa dù có tố chất và nỗ lực đến đâu cũng khó lòng cạnh tranh nếu tiêu chí tuyển sinh quá ưu ái loại chứng chỉ này.

Vì vậy, có lẽ một trong những lý do thuyết phục nhất cho việc siết điểm cộng là để tránh tình trạng "lợi chồng lợi". Nhiều chuyên gia giáo dục chỉ ra rằng, nếu một thí sinh đã dùng IELTS để quy đổi thành 10 điểm môn Tiếng Anh, sau đó lại dùng chính chứng chỉ đó để cộng thêm 1 - 2 điểm khuyến khích, thì đó là sự thiếu công bằng với những thí sinh thi bằng thực lực môn học tại trường.

Rõ ràng, quy định mới về mức trần 1,5 điểm cộng thể hiện ở bản dự thảo quy chế tuyển sinh đại đang được lấy ý kiến rộng rãi đã giúp đảm bảo rằng IELTS chỉ là một yếu tố "khuyến khích" đúng nghĩa, thay vì trở thành yếu tố quyết định thay thế hoàn toàn các năng lực học thuật khác.

Thiết nghĩ, giáo dục cần sự ổn định và công bằng. Chính vì vậy, việc siết chặt điểm cộng IELTS là cần thiết, là cách để định vị lại giá trị của việc học: Học để lấy kiến thức, chứ không phải để săn lùng những điểm cộng ưu tiên đầy may rủi từ các loại chứng chỉ ngoại ngữ. Và, một sân chơi bình đẳng sẽ là nơi những tài năng thực sự được tỏa sáng, dù học sinh đến từ bất cứ đâu.

Hi vọng những thay đổi trong quy chế tuyển sinh đại năm 2026 sẽ mang đến những luồng gió mới công tâm, bình đẳng cho tất cả thí sinh.

Hồng Phong