Quảng Ninh: Nhiều diện tích lúa giảm năng suất nghi do nhiễm mặn

Nhiều diện tích lúa bà con thôn Lương Yến bị nhiễm bệnh, bông lép, khô - Ảnh: Đ.N

Dù đã gần trưa nhưng trên đồng lúa thôn Văn La, vẫn có khá đông bà con nông dân ở lại thăm đồng. Không có không khí rộn ràng của vụ mùa như mọi năm, nét lo lắng hiện trên khuôn mặt của những người nông dân. Nhổ một cây lúa ở ruộng, anh Lê Văn Ninh lắc đầu cho biết: “Rễ lúa đã chuyển màu đen như vậy thì làm sao cây phát triển bình thường và cho hạt chắc đều. Bây giờ có thu hoạch cũng chỉ vớt vát phần nào công sức, phân bón, giống bỏ ra, chứ vụ này bà con nông dân xem như mất trắng”.

Anh Ninh cho biết thêm, vụ hè-thu năm nay, gia đình anh gieo trồng 8,5ha lúa. Tuy nhiên, toàn bộ diện tích lúa đều có chung tình trạng trên. Ở giai đoạn lúa làm nhánh, trổ đòng, một phần lá bị cháy vàng và khô dần. Bông lúa bị lép, nhiều bông cháy khô và chuyển sang màu trắng. Nếu thu hoạch xong 8,5ha này sợ rằng không được 2 tạ lúa. Mọi năm, cũng với diện tích này, trung bình 1 sào, năng suất đã đạt 2 tạ trở lên.

Nhiều diện tích lúa của bà con thôn Văn La bị nhiễm bệnh, bông lép - Ảnh: Đ.N

Nhìn toàn bộ 6 sào ruộng phủ một màu vàng khô, bà Nguyễn Thị Thang, thôn Văn La trầm ngâm: “Chưa có năm nào mà lúa của gia đình tôi và người dân trong thôn lại bị tình trạng như vậy. Lúa lúc mới gieo phát triển bình thường, nhưng đến giai đoạn đón đòng, đẻ nhánh, một phần lá bị vàng và khô dần. Bông lúa hạt bị lép và cũng bị khô gần như toàn bộ. Chi phí phân bón, máy móc để gieo trồng 6 sào này cũng mất 5 triệu đồng, nhưng với tình trạng này, thu hoạch xong thì không biết có lấy lại được vốn không?”.

Trước tình trạng lúa bị nhiễm bệnh, để vớt vát phần nào công sức, phân bón và các chi phí đã bỏ ra, nhiều người dân trong thôn đã tiến hành thu hoạch sớm. Dù 3 sào lúa chưa đến độ chín, nhưng bà Lê Thị Thuận vẫn quyết định gọi máy gặt đến để thu hoạch. Trong lúc chờ máy đến gặt, bà Thuận cho biết: Nếu không cắt sớm thì những cây lúa yếu dễ bị ngã đổ và bông lúa cũng sẽ bị khô dần, năng suất tiếp tục giảm. Cắt sớm được hạt nào tận dụng hạt đó, không được thì làm thức ăn chăn nuôi.

Năng suất lúa giảm mạnh do lúa bị bệnh - Ảnh: Đ.N

Tình trạng lúa bị nhiễm mặn khô cháy còn xuất hiện ở nhiều diện tích lúa của bà con thôn Lương Yến, Lệ Kỳ. Đang nhổ cỏ trên ruộng, bà Lê Thị Lành, thôn Lương Yến chỉ tay về những đám ruộng thưa lúa, nói: “Đây là những chỗ lúa sau khi gieo được một thời gian thì bị chết. Chỗ nào tôi có dặm lại thì cây phát triển nhưng đến giai đoạn trổ bông thì phần lớn hạt cũng lép và bị khô. Nhiều bông khô trắng. Mọi năm vụ hè-thu cho năng suất cao nhất. Toàn bộ 3,5 sào lúa này của gia đình cũng thu hoạch được 1 tấn lúa. Nhưng năm nay hy vọng chỉ đủ lúa ăn cũng khó.

Theo phản ánh của người dân các thôn Lương Yến, Văn La, Lệ Kỳ, tình trạng lúa bị thối rễ, khô lá, bông lép và khô được cho là có liên quan đến nguồn nước bơm vào ruộng trong quá trình sản xuất vụ hè-thu. Người dân cho rằng nguồn nước có dấu hiệu nhiễm mặn, bởi những diện tích sử dụng nguồn nước này đều xuất hiện tình trạng lúa sinh trưởng kém, nhiều cây bị chết và năng suất giảm mạnh. Tuy nhiên, đến nay, nguyên nhân chính xác của tình trạng trên vẫn cần được cơ quan chuyên môn kiểm tra, lấy mẫu và đánh giá cụ thể.

Nhiều diện tích lúa bị vàng, khô, bông lép - Ảnh: Đ.N

Được biết, vụ hè-thu 2026, xã Quảng Ninh gieo trồng khoảng 696ha diện tích lúa. Tuy nhiên, số diện tích bị nhiễm bệnh khoảng 196ha tập trung chủ yếu ở các thôn Lương Yến, Văn La, Lệ Kỳ. 

Đánh giá về vấn đề này, Phó Chủ tịch UBND xã Quảng Ninh Lê Anh Tuấn cho biết: Sau khi nắm bắt thông tin, xã đã cùng đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường có buổi làm việc và đi kiểm tra để nắm tình hình sản xuất, thiệt hại của bà con. Nguyên nhân của tình trạng lúa nhiễm bệnh đến nay xã vẫn đang chờ kết luận của cơ quan chức năng. Sau khi biết lý do, xã sẽ có phương án để xử lý và hỗ trợ phù hợp.

Đ.N