"Quái vật điện" 120 tấn bắt đầu chở quặng sâu hơn 1 km dưới lòng đất

Một chiếc xe tải chạy bằng điện nặng 120 tấn đang hoạt động sâu bên trong mỏ Malmberget của Thụy Điển. Ảnh: IE.

Hai xe tải chạy điện hoàn toàn, mỗi chiếc có tổng trọng lượng lên tới 120 tấn, đang vận chuyển quặng sắt sâu bên trong mỏ Malmberget ở Thụy Điển. Đây là một bước thử nghiệm đáng chú ý khi phương tiện hạng nặng chạy bằng pin không còn chỉ hoạt động trên mặt đất mà đã được đưa xuống môi trường khai thác ngầm khắc nghiệt.

Dựa trên nền tảng xe tải Scania, những chiếc xe bán moóc này có thể chở hơn 70 tấn quặng mỗi chuyến và được trang bị bộ pin dung lượng 624 kWh. Chúng đang hoạt động ở độ sâu tới 1.250 m dưới lòng đất trong chương trình giảm phát thải của tập đoàn khai khoáng LKAB.

Trong giai đoạn đưa vào vận hành, hai xe đã vận chuyển hơn 100.000 tấn quặng sắt sau khoảng 1.500 chuyến. LKAB cho biết mỗi lần sạc, xe có thể hoạt động khoảng 7 giờ, thực hiện khoảng 45 chuyến và vận chuyển khoảng 3.200 tấn vật liệu.

Hệ thống sạc của xe hỗ trợ công suất tối đa 375 kW, cho phép sạc đầy trong khoảng 80 phút. Những chiếc xe đảm nhiệm việc vận chuyển quặng giữa các cửa xả và máy nghiền dưới lòng đất tại khu mỏ xử lý hơn 50.000 tấn quặng sắt mỗi ngày.

Xe tải điện hạng nặng tiến sâu xuống lòng đất

Theo LKAB, đây là những xe tải khai mỏ chạy pin điện lớn và nặng nhất thế giới hiện nay được đưa vào hoạt động dưới lòng đất, ít nhất theo những gì công ty biết. LKAB đưa ra cách diễn đạt này bởi một số mẫu xe tải điện khai mỏ có kích thước lớn hơn đang được phát triển và thử nghiệm cho các mỏ lộ thiên.

Đưa một phương tiện chạy pin khổng lồ xuống độ sâu hơn 1 km tạo ra nhiều bài toán khác biệt so với khai thác trên mặt đất. Hệ thống sạc phải được tích hợp vào cơ sở hạ tầng ngầm, trong khi thời gian xe hoạt động, quay vòng và sạc phải được kiểm soát để không làm gián đoạn dây chuyền sản xuất.

Thời gian hoạt động khoảng 7 giờ và thời gian sạc đầy khoảng 80 phút đang cung cấp cho LKAB dữ liệu thực tế về cách phương tiện điện có thể được đưa vào chu kỳ khai thác.

Quan trọng hơn, dự án không chỉ nhằm chứng minh một chiếc xe điện có thể kéo hàng chục tấn quặng. LKAB muốn biết liệu phương tiện chạy pin có duy trì được năng suất cần thiết trong hoạt động khai thác liên tục hay không. Công ty hiện chuẩn bị đưa một mẫu xe điện khác vào bài kiểm tra khắt khe hơn.

Xe tải điện hướng tới vận hành 24/7

Một mẫu xe ben Scania 8x4 khác có tên Sleipner đang được chuẩn bị cho thử nghiệm vận hành liên tục 24/7. Xe có trọng lượng khoảng 60 tấn khi đầy tải, tải trọng hàng hóa 38 tấn và sử dụng bộ pin 416 kWh.

LKAB đang đánh giá liệu Sleipner có thể thay thế một chiếc xe tải diesel thực hiện cùng nhiệm vụ hay không. Khác với hai xe bán moóc 120 tấn hoạt động sâu dưới lòng đất, mẫu 8x4 tập trung vào bài toán khó hơn là duy trì khả năng sẵn sàng tương đương xe diesel trong điều kiện vận hành liên tục.

Hai chương trình vì thế giải quyết hai bài toán khác nhau của quá trình điện hóa ngành khai mỏ. Những chiếc xe 120 tấn chứng minh khả năng vận chuyển khối lượng lớn bằng điện ở độ sâu đáng kể, trong khi Sleipner được thử nghiệm về độ ổn định và khả năng đáp ứng dây chuyền sản xuất liên tục.

LKAB và Scania đã hợp tác trong lĩnh vực điện hóa phương tiện khai mỏ trong nhiều năm. Một mẫu xe ben điện hạng nặng Scania trước đó đã được đưa vào vận hành trên mặt đất tại Malmberget từ năm 2022 và đạt khoảng 31.000 dặm trong giai đoạn thử nghiệm ban đầu.

LKAB đặt mục tiêu điện hóa 30% đội xe khai mỏ vào năm 2027. Công ty cũng muốn vận chuyển và bốc xếp ít nhất 5 triệu tấn vật liệu mỗi năm mà không phát sinh khí thải từ ống xả.

“Có thể chúng tôi đã chế tạo chiếc xe tải khai mỏ chạy pin điện nặng nhất thế giới, nhưng đây mới chỉ là điểm khởi đầu. Những phương tiện lớn hơn, tốt hơn và thông minh hơn đã nằm trong kế hoạch,” Pär Sundqvist cho biết.

Thách thức tiếp theo vì vậy không đơn giản là chứng minh một chiếc xe điện 120 tấn có thể hoạt động dưới lòng đất. Bài toán thực sự là liệu các phương tiện chạy pin có thể liên tục đáp ứng độ tin cậy, năng suất và khả năng sẵn sàng mà một mỏ đang vận hành đòi hỏi hay không.

Theo IE

Huyền Chi