Quả cầu vàng 2026: Tôn vinh tài năng trẻ trong 10 lĩnh vực công nghệ chiến lược quốc gia

Quy chế mới mang lại nhiều thay đổi mang tính đột phá nhằm phát hiện, tôn vinh, kết nối và phát huy các tài năng trẻ trong kỷ nguyên số. Việc sửa đổi này nhằm kịp thời đáp ứng yêu cầu triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia và cụ thể hóa Quyết định số 21/2026/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về danh mục công nghệ và sản phẩm công nghệ chiến lược.

Ban tổ chức trao giải thưởng Quả cầu vàng 2025. Ảnh: PV

Qua đó, hiện thực hóa chủ trương của Đảng, Nhà nước, đưa Giải thưởng trở thành một kênh phát hiện, tôn vinh, kết nối và phát huy tài năng trẻ Việt Nam trong các lĩnh vực công nghệ chiến lược quốc gia, góp phần phát triển nguồn nhân lực tài năng về khoa học công nghệ cho đất nước trong kỷ nguyên mới.

Thay vì chỉ tập trung vào thành tích học thuật, Quy chế mới bám sát thực tiễn khi nhấn mạnh các giá trị: làm chủ công nghệ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, thương mại hóa sản phẩm và tạo tác động tích cực đến phát triển kinh tế - xã hội.

Điểm mới nổi bật nhất là cấu trúc các lĩnh vực xét chọn được điều chỉnh theo 10 nhóm công nghệ chiến lược quốc gia, bao gồm: Công nghệ số; công nghệ mạng di động thế hệ sau, an ninh mạng và lượng tử; công nghệ robot và tự động hóa; công nghệ y sinh, dược và sinh học ứng dụng; công nghệ năng lượng và vật liệu tiên tiến; công nghệ chip bán dẫn; công nghệ môi trường và phát triển bền vững; công nghệ biển, đại dương và lòng đất; công nghệ hàng không và vũ trụ; công nghệ đường sắt tốc độ cao và đường sắt đô thị.

Đối tượng tham gia giải thưởng là công dân Việt Nam không quá 35 tuổi, đang học tập, nghiên cứu và làm việc ở cả trong nước lẫn nước ngoài. Quy chế đặc biệt khuyến khích các cá nhân vừa là nhà khoa học, vừa giữ vai trò lãnh đạo chủ chốt tại các tổ chức, doanh nghiệp KHCN, hoặc những người tiên phong trong khởi nghiệp sáng tạo, tạo ra các sản phẩm có hàm lượng công nghệ cao.

Bên cạnh thành tích nổi bật, năm 2026 đặt ra yêu cầu nghiêm ngặt về liêm chính khoa học, tuân thủ đạo đức nghiên cứu, trung thực học thuật và bảo vệ sở hữu trí tuệ. Đáng chú ý, các cá nhân sau khi nhận giải có trách nhiệm cam kết đồng hành, hỗ trợ học sinh, sinh viên và các nhóm nghiên cứu trẻ trong thời gian tối thiểu 3 năm để lan tỏa tri thức.

Song song với việc đổi mới tiêu chí, toàn bộ quy trình từ đăng ký, tiếp nhận đến xử lý hồ sơ ứng viên năm nay đều được thực hiện thống nhất trực tuyến trên môi trường số nhằm đảm bảo tính công khai, minh bạch. Hằng năm, số lượng cá nhân được trao giải sẽ không quá 10 người dựa trên kết quả thẩm định khách quan của Hội đồng.

Các cá nhân xuất sắc được nhận giải sẽ được trao tặng Bằng khen của Ban Chấp hành Trung ương Đoàn, Giấy chứng nhận của Bộ Khoa học và Công nghệ cùng Trung ương Đoàn, biểu trưng giải thưởng và phần thưởng tiền mặt. Đồng thời, các tài năng trẻ này sẽ được ghi danh vào Hệ thống Cơ sở dữ liệu tài năng trẻ quốc gia và được ưu tiên giới thiệu tham gia các diễn đàn, chương trình giao lưu, kết nối hợp tác cả trong và ngoài nước.

Nguyệt Ánh