Phê duyệt đề án lập Tập đoàn Đường sắt Quốc gia Việt Nam

Phó thủ tướng Hồ Đức Phớc đã ký Quyết định số 498 phê duyệt Đề án cơ cấu lại Tổng công ty Đường sắt Việt Nam giai đoạn 2026–2030, tầm nhìn đến năm 2035, với định hướng phát triển thành mô hình tập đoàn quy mô quốc gia.

Theo quyết định được phê duyệt, Tổng công ty Đường sắt Việt Nam sẽ chuyển đổi từ mô hình công ty mẹ – công ty con hiện nay sang mô hình công ty mẹ – công ty con của Tập đoàn Đường sắt Quốc gia Việt Nam.

Phê duyệt đề án lập Tập đoàn Đường sắt Quốc gia Việt Nam.

Sau chuyển đổi, công ty mẹ – Tập đoàn Đường sắt Quốc gia Việt Nam sẽ hoạt động theo loại hình công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ.

Tập đoàn mới sẽ kế thừa toàn bộ quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm của Tổng công ty Đường sắt Việt Nam theo quy định của pháp luật. Điều này bao gồm các quyền và nghĩa vụ theo Luật Đường sắt, Luật Doanh nghiệp, Luật Quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp, cùng các hiệp định, thỏa thuận và hợp đồng đã ký kết với các đối tác liên quan.

Lộ trình chuyển đổi được xác định hoàn thành trong năm 2026. Trong đó, một mốc đáng chú ý là dự kiến trong tháng 6/2026 sẽ ban hành nghị định quy định cơ chế hoạt động và cơ chế quản lý tài chính đặc thù đối với ngành đường sắt, nhằm tạo hành lang pháp lý cho mô hình mới.

Đề án đặt mục tiêu trong giai đoạn 2026–2030, tầm nhìn đến năm 2035, giá trị sản lượng và doanh thu toàn hệ thống sau chuyển đổi đạt tốc độ tăng trưởng bình quân từ 10%/năm trở lên.

Đây là mức tăng trưởng khá tham vọng trong bối cảnh ngành đường sắt nhiều năm qua tăng trưởng chậm, thị phần vận tải bị cạnh tranh mạnh từ hàng không và đường bộ. Việc chuyển đổi mô hình được kỳ vọng sẽ tạo cú hích về quản trị, nâng cao hiệu quả vận hành và khả năng huy động nguồn lực cho các dự án lớn.

Một trong những nội dung trọng tâm của đề án là phương án bổ sung vốn điều lệ cho doanh nghiệp sau chuyển đổi.

Theo đó, việc tăng vốn sẽ được thực hiện từ nhiều nguồn, bao gồm ngân sách nhà nước, giá trị tài sản công hình thành từ các dự án sử dụng vốn nhà nước được tính vào phần vốn nhà nước tại doanh nghiệp, cùng các nguồn vốn hợp pháp khác.

Việc bổ sung vốn nhằm bảo đảm nguồn lực tài chính thống nhất, đủ mạnh để thực hiện các nhiệm vụ được giao trong giai đoạn phát triển mới, đặc biệt trong bối cảnh ngành đường sắt cần nguồn vốn lớn để nâng cấp hạ tầng, hiện đại hóa công nghệ và nâng cao chất lượng dịch vụ.

Phó thủ tướng giao Bộ Tài chính chủ trì, chỉ đạo Hội đồng thành viên Tổng công ty Đường sắt Việt Nam và Hội đồng thành viên Tập đoàn Đường sắt Quốc gia Việt Nam (sau khi chuyển đổi) tổ chức triển khai thực hiện đề án theo đúng nội dung được phê duyệt.

Các bộ, ngành và cơ quan liên quan có trách nhiệm thực hiện đầy đủ thẩm quyền, nhiệm vụ được giao; đồng thời chủ động rà soát, kiến nghị điều chỉnh trong trường hợp phát sinh yếu tố khách quan, bảo đảm phù hợp với quy định pháp luật và kịp thời báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định.

Bước đi tái cấu trúc lớn của ngành đường sắtViệc chuyển đổi từ mô hình tổng công ty sang tập đoàn được xem là bước đi quan trọng trong lộ trình tái cơ cấu ngành đường sắt, hướng tới xây dựng một doanh nghiệp quy mô lớn, có năng lực quản trị hiện đại và đủ sức đảm nhận các dự án hạ tầng chiến lược.

Trong bối cảnh nhu cầu đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng giao thông ngày càng lớn, đặc biệt là các dự án đường sắt tốc độ cao và đường sắt đô thị, mô hình tập đoàn được kỳ vọng sẽ giúp ngành đường sắt nâng cao năng lực cạnh tranh, từng bước lấy lại vai trò trong hệ thống vận tải quốc gia.

Ngọc Diễm