Phát triển sản xuất thủy sản bền vững

Đào tạo, tập huấn, chuyển giao khoa học, công nghệ và kỹ thuật nuôi thâm canh các đối tượng thủy sản theo hướng sản xuất hàng hóa cho người dân.

Toàn tỉnh hiện có gần 20.000 ha mặt nước với 3.882 hồ, đập lớn nhỏ, trong đó, có 75 công trình hồ, đập lớn, 211 hồ, đập vừa và hơn 3.500 hồ, đập nhỏ. Với hệ thống hồ chứa, sông ngòi phong phú cùng những chính sách hỗ trợ đồng bộ của tỉnh, phát triển thủy sản hồ chứa không chỉ là hướng đi phù hợp với điều kiện tự nhiên mà còn là chiến lược quan trọng, tạo động lực tăng trưởng bền vững cho ngành Nông nghiệp trong giai đoạn mới.

Đặc biệt, hệ thống các sông lớn như Đà, Lô, Thao và Chảy cùng các hồ thủy điện, hồ thủy lợi đã tạo nên nguồn tài nguyên mặt nước dồi dào phục vụ phát triển thủy sản. Điển hình như hồ thủy điện Hòa Bình với diện tích mặt nước 8.892 ha, chiều dài hơn 80 km, dung tích khoảng 9,5 tỷ m3 nước được ví như “mỏ vàng xanh” để phát triển nuôi cá lồng quy mô lớn. Bên cạnh đó, hồ Cánh Tạng - công trình thủy lợi mới đưa vào khai thác, hồ Ngòi Giành cùng nhiều hồ chứa khác cũng mở ra dư địa phát triển thủy sản trong thời gian tới.

Thực hiện chỉ đạo của tỉnh, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã chỉ đạo cơ quan chuyên môn quy hoạch, mở rộng các vùng nuôi chuyên canh theo hướng bền vững, gắn với phát triển các đối tượng thủy sản đặc sản có giá trị kinh tế cao. Đồng thời, đẩy mạnh chuyển dịch từ phương thức nuôi truyền thống sang nuôi thâm canh ứng dụng công nghệ cao, áp dụng tiêu chuẩn VietGAP và mô hình kinh tế tuần hoàn nhằm giảm phát thải, nâng cao giá trị sản xuất.

Nhờ sự hỗ trợ của ngành chuyên môn, nhiều hộ dân đã mạnh dạn đưa các giống thủy sản có giá trị kinh tế cao vào nuôi, mang lại hiệu quả thiết thực.

Các hộ nuôi thủy sản mạnh dạn áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, tập trung đầu tư chuyển sang hình thức nuôi thâm canh và bán thâm canh với nhiều loài cá giống mới, có giá trị kinh tế và cho năng suất cao.

Ông Trần Văn Trọng, xã Hùng Việt cho biết: Sau khi được tham quan các mô hình thực tế và tham gia lớp tập huấn kỹ thuật nuôi tôm càng xanh, gia đình ông đã mạnh dạn đầu tư theo tiêu chuẩn VietGAP. Trên diện tích 2.500 m2, gia đình thả 20.000 con giống. Nhờ tuân thủ đúng quy trình kỹ thuật, khi thu hoạch đạt khoảng 700 kg tôm thương phẩm, được thị trường ưa chuộng. Với giá bán từ 200.000 - 250.000 đồng/kg, sau khi trừ chi phí, gia đình thu lãi gần 80 triệu đồng.

Năm 2026, nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng mặt nước, phát triển nuôi trồng thủy sản theo hướng hàng hóa, nâng cao giá trị sản xuất, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã chủ động xây dựng và triển khai phương án quản lý, phối hợp với UBND các xã, phường chỉ đạo sản xuất, phấn đấu tốc độ tăng trưởng lĩnh vực thủy sản đạt từ 4 - 5% so với năm 2025. Theo kế hoạch, tổng sản lượng thủy sản toàn tỉnh đạt 86,9 nghìn tấn; diện tích nuôi đạt 19,7 nghìn ha, trong đó diện tích nuôi thâm canh và bán thâm canh đạt 8.960 ha; tổng số lồng nuôi thâm canh đạt trên 6.900 lồng.

Tiếp tục thực hiện chuyển đổi cơ cấu giống nuôi, tỷ lệ giống thủy sản đặc sản, giống có năng suất, chất lượng cao chiếm trên 70% cơ cấu giống nuôi. Theo thống kê, từ đầu năm đến nay, tổng sản lượng thủy sản thu hoạch ước đạt trên 40.000 tấn.

Thực hiện chỉ đạo của Sở Nông nghiệp và Môi trường, Chi cục Chăn nuôi, Thú y và Thủy sản đang tập trung rà soát diện tích mặt nước, hướng dẫn người dân chuyển đổi cơ cấu giống nuôi nhằm nâng cao năng suất, hiệu quả kinh tế.

Người dân xã Thanh Thủy thu hoạch cá.

Đồng chí Hoàng Mạnh Thông - Chi cục Chăn nuôi, Thú y và Thủy sản Phú Thọ cho biết: Đơn vị đang tích cực tham mưu UBND tỉnh, Sở Nông nghiệp và Môi trường rà soát, quy hoạch lại các vùng có tiềm năng, lợi thế phát triển thủy sản; đồng thời phối hợp với chính quyền địa phương hướng dẫn người dân phát triển các đối tượng nuôi đặc sản phù hợp, mang lại hiệu quả kinh tế cao.

Hằng năm, ngành thủy sản chiếm khoảng 20% giá trị sản xuất ngành Nông nghiệp trên địa bàn tỉnh. Với dư địa thuận lợi được mở rộng sau sáp nhập và những chính sách khuyến khích phát triển nông nghiệp, người nuôi thủy sản trên địa bàn tỉnh tiếp tục yên tâm phát triển các mô hình nuôi thâm canh theo hướng liên kết, tạo đầu ra ổn định cho sản phẩm, mang lại hiệu quả kinh tế cao và góp phần phát triển thủy sản nói riêng và nông nghiệp nói chung theo hướng bền vững.

Nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng mặt nước, tỉnh đã đề ra mục tiêu phát triển thủy sản đến năm 2030 với tốc độ tăng trưởng giá trị sản xuất bình quân đạt 3,7%/năm; sản lượng thủy sản toàn tỉnh đạt trên 100.000 tấn; số lượng lồng nuôi trên sông, hồ chứa đạt khoảng 10.000 lồng, trong đó có trên 8.900 lồng nuôi tại các hồ chứa.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, tỉnh đang xây dựng Đề án phát triển nuôi trồng thủy sản hồ chứa giai đoạn 2026 - 2030 theo hướng hiện đại, bền vững. Trọng tâm là phát triển các vùng nuôi tập trung ứng dụng công nghệ tiên tiến; mở rộng nuôi các đối tượng thủy sản đặc sản có giá trị kinh tế cao; hình thành chuỗi liên kết từ sản xuất giống, nuôi thương phẩm đến chế biến, tiêu thụ sản phẩm. Đồng thời, chú trọng thu hút doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực thủy sản hồ chứa; khuyến khích phát triển hợp tác xã, tổ hợp tác làm hạt nhân liên kết sản xuất.

Người dân thu hoạch cá chạch tại xã Minh Thắng.

Không chỉ phát triển về quy mô, ngành thủy sản Phú Thọ đang từng bước chuyển mạnh theo hướng chất lượng cao. Toàn tỉnh hiện có 24 cơ sở và vùng nuôi đạt chứng nhận VietGAP với diện tích trên 255 ha, 52 hợp tác xã thủy sản đang hoạt động hiệu quả.

Một hướng đi mới đang phát huy tiềm năng, lợi thế của từng vùng là phát triển thủy sản gắn với du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng. Điển hình như mô hình nuôi cá lồng kết hợp trải nghiệm du lịch trên hồ Hòa Bình, mô hình nuôi cá đặc sản nước lạnh, cá lăng... đã mang lại hiệu quả tích cực tại nhiều địa phương, góp phần tạo ra sản phẩm đặc trưng, gia tăng giá trị kinh tế và quảng bá hình ảnh địa phương.

Ngọc Lam