Phát hiện 'phi đội bóng tối' không chỉ giúp Nga né tránh trừng phạt

Máy bay vận tải quân sự Ilyushin Il-112V của Liên bang Nga. Ảnh: RT

Báo The Kyiv Post ngày 4/5 cho biết các nhà điều tra đã xác định ít nhất 167 chuyến bay chở hàng tới Algeria trong khoảng từ tháng 3/2025 đến tháng 4/2026, do các công ty hàng không dân sự vận hành nhưng trên thực tế dường như là một phần của mạng lưới hậu cần quân sự.

Theo một cuộc điều tra của Defense News, Liên bang Nga đang dựa vào Algeria như một trung tâm trung chuyển chiến lược để vận chuyển vũ khí và thiết bị quân sự bị trừng phạt.

Các nhà điều tra xác định trong giai đoạn từ tháng 3/2025 đến tháng 4/2026, có ít nhất 167 chuyến bay hàng hóa tới Algeria được thực hiện bởi các công ty hàng không có vẻ là dân sự, nhưng trên thực tế lại hoạt động như một phần của hệ thống hậu cần quân sự.

Những đơn vị vận hành này được cho là thuộc một mạng lưới rộng lớn hơn chuyên vận chuyển hàng hóa lưỡng dụng, khí tài quân sự và thiết bị bị trừng phạt, giúp Moskva né tránh các hạn chế của phương Tây thông qua các tuyến vận chuyển phức tạp, nhiều chặng.

Là đối tác lâu năm của Moskva, Algeria đã nhập khẩu 73% vũ khí từ Liên bang Nga trong giai đoạn 2018-2022, qua đó củng cố vị thế là một trong những khách hàng vũ khí quan trọng của Liên bang Nga tại châu Phi.

Các chuyến bay liên quan đến mạng lưới này thường xuyên hạ cánh tại cả sân bay quân sự và dân sự của Algeria, bao gồm Umm al-Buaghui, Aïn Oussara, Annaba, Laghouat và Béchar, biến quốc gia này thành vừa là điểm trung chuyển vừa là trung tâm phân phối lại.

Từ đây, các tuyến vận chuyển tiếp tục lan sâu vào châu Phi và xa hơn, cho phép Liên bang Nga duy trì các chuỗi cung ứng khó bị theo dõi hoặc trừng phạt trực tiếp.

Tiêm kích, máy bay ném bom và hàng hóa lưỡng dụng

Trong số các mặt hàng được vận chuyển có những hệ thống tiên tiến của Liên bang Nga, bao gồm tiêm kích thế hệ 5 Su-57 - một trong những loại máy bay hiện đại và đắt đỏ nhất trong kho vũ khí của Liên bang Nga - cũng như các máy bay tiêm kích-ném bom Su-34, được quan sát thấy trong lớp sơn ngụy trang sản xuất tại các cơ sở ở Komsomolsk-on-Amur.

Hình ảnh vệ tinh cũng cho thấy các máy bay vận tải An-124 và Il-76 liên quan đến mạng lưới này xuất hiện tại sân bay Algiers.

Một số máy bay trong hệ thống này đã thực hiện các tuyến bay liên lục địa phức tạp bất thường. Một chiếc Il-76TD được cho là bay từ Liên bang Nga tới Guinea với điểm dừng ở Algeria, trong khi một máy bay khác bay qua Brazil, Bolivia, Colombia, Venezuela, Mexico và Cuba trước khi quay trở lại qua Mauritania và Algeria.

Các tuyến bay nhiều chặng này được các nhà phân tích xem là nỗ lực có chủ đích nhằm che giấu điểm đến cuối cùng và ngụy trang chuỗi cung ứng quân sự dưới vỏ bọc hoạt động hàng không dân sự.

Né tránh trừng phạt bằng mạng lưới nhiều lớp

Cuộc điều tra của Defense News cho thấy một mô hình hậu cần tinh vi, nhiều lớp: hàng hóa được mua qua các trung gian, vận chuyển tới nước thứ ba, rồi được “làm lại giấy tờ” để che giấu nguồn gốc và người sử dụng cuối cùng.

Trung tâm của hệ thống là công ty vận tải hàng hóa Aviacon Zitotrans, vốn đã bị Mỹ, Canada và Ukraine áp đặt trừng phạt.

Theo báo cáo của Defense News, “cầu hàng không ngầm” này đã trở thành công cụ then chốt trong chuỗi cung ứng công nghiệp - quân sự của Liên bang Nga, cho phép nước này tiếp tục tiếp cận linh kiện điện tử, bộ phận và thiết bị nhạy cảm bất chấp các biện pháp kiểm soát xuất khẩu ngày càng siết chặt của phương Tây.

Ngoài việc né tránh trừng phạt, mạng lưới này còn cho thấy nỗ lực rộng lớn hơn của Liên bang Nga nhằm củng cố hiện diện quân sự tại châu Phi, cung cấp thiết bị và hỗ trợ hậu cần cho lực lượng được gọi là Quân đoàn châu Phi (Africa Corps).

Cả Liên bang Nga và Algeria đều chưa đưa ra bình luận tức thời về thông tin nêu trên do Defense News và The Kyiv Post đăng tải.

Thành Nam/Báo Tin tức và Dân tộc