Phái đoàn Mỹ - Iran cùng đến Qatar nhưng không gặp trực tiếp

“Các bên trung gian Qatar và Pakistan đã kết thúc các cuộc gặp riêng rẽ với đoàn đàm phán Mỹ và Iran tại thủ đô Doha trong ngày hôm nay, đạt được những tiến triển tích cực về các vấn đề liên quan đến Bản ghi nhớ Islamabad, trên cơ sở các kết quả đạt được tại Hội nghị Thượng đỉnh Hồ Lucerne,” phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Qatar Majed Al Ansari viết trên mạng xã hội X sáng 2/7 giờ Việt Nam.

Theo ông Al Ansari, các bên nhất trí sẽ tiếp tục các cuộc thảo luận trong thời gian tới, đồng thời lên kế hoạch tổ chức vòng đàm phán tiếp theo sớm nhất có thể sau khi lễ quốc tang và các hoạt động đưa linh cữu của cố Lãnh tụ Tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei kết thúc.

Thông tấn xã Iran (IRNA) cho biết nghi lễ quốc tang dành cho ông Ali Khamenei sẽ bắt đầu từ ngày 4/7 tại Tehran và kết thúc vào ngày 9/7 tại thành phố Mashhad, quê hương của cố Lãnh tụ Tối cao Iran.

Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Qatar Majed Al Ansari. Ảnh: X/@majedalansari (tài khoản X của ông Al Ansari)

Phái đoàn Mỹ gồm Đặc phái viên Hòa bình của Tổng thống Mỹ Steve Witkoff và Cố vấn Jared Kushner chưa lên tiếng về cuộc gặp tại Doha.

Chia sẻ với báo giới trước khi lên chuyên cơ Không Lực Một để tới bang Bắc Dakota ngày 1/7 giờ địa phương, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết các bên “đã có những cuộc gặp rất tốt”.

“Về tình hình hiện nay, tiến trình phi hạt nhân hóa Iran đang diễn ra thuận lợi. Họ đã có những cuộc gặp rất tốt và chúng ta sẽ chờ xem. Chúng tôi đã tấn công họ rất mạnh trong ba đêm, nhưng hiện chúng tôi đang phối hợp rất tốt. Vì vậy, tôi gọi đó là quá trình phi hạt nhân hóa, và mọi việc đang diễn ra. Tất cả đều đang tiến triển tốt,” người đứng đầu Nhà Trắng nói.

Về phía Tehran, Thứ trưởng Ngoại giao Kazem Gharibabadi, thành viên phái đoàn Iran cho biết các cuộc đàm phán tại Doha với các bên trung gian Qatar và Pakistan tập trung vào những hành động của Mỹ mà Tehran cho là vi phạm Bản ghi nhớ Islamabad, đặc biệt liên quan đến lệnh ngừng bắn tại Lebanon, theo Thông tấn xã Iran (IRNA).

“Phái đoàn Iran bắt đầu các cuộc trao đổi với Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Qatar, sau đó các phái đoàn của ba nước Iran, Qatar và Pakistan đã tiến hành hai cuộc họp,” IRNA dẫn phát biểu của Thứ trưởng Ngoại giao Iran ngày 1/7 giờ địa phương.

Ông Gharibabadi cho biết một nhóm giám sát đã được thành lập để theo dõi việc thực hiện bản ghi nhớ. Cuộc họp đầu tiên của nhóm giám sát này cũng đã được tổ chức với sự tham gia của các trưởng đoàn đàm phán của ba nước.

“Phái đoàn Iran đã nêu và xem xét các hành vi mà Mỹ vi phạm theo Điều 1 của bản ghi nhớ, liên quan đến việc chấm dứt xung đột tại Lebanon cũng như những báo cáo về việc Mỹ tăng cường trang thiết bị và lực lượng quân sự trong khu vực và một số phát biểu mang tính đe dọa và can thiệp từ các quan chức Mỹ,” Thứ trưởng Ngoại giao Iran nói.

Thứ trưởng Ngoại giao Iran Kazem Gharibabadi. Ảnh: IRNA

Ngoài ra, ông Kazem Gharibabadi còn có các cuộc gặp riêng với đại diện Ngân hàng Trung ương Qatar để thảo luận về việc giải ngân một phần tài sản bị phong tỏa của Iran.

“Trong các cuộc họp với các quan chức Qatar, bao gồm Ngân hàng Trung ương, chúng tôi đã xem xét một số vấn đề liên quan đến việc sử dụng một phần trong gói 6 tỷ USD tài sản bị phong tỏa của Iran. Các bên thống nhất rằng, căn cứ vào những nhu cầu đã được Iran công bố, việc mua sắm các mặt hàng thiết yếu sẽ được triển khai và chuyển giao cho Iran,” ông cho biết.

Khoản tiền mà ông Kazem Gharibabadi đề cập là một phần doanh thu dầu mỏ của Iran được chuyển từ Hàn Quốc sang các tài khoản bị hạn chế tiếp cận ở Qatar từ năm 2023. Tổng thống Masoud Pezeshkian ngày 29/6 cũng tuyên bố Qatar sẽ giải phóng 6 tỷ USD trong số 12 tỷ USD tài sản bị phong tỏa của Iran ở nước này, theo Reuters.

Tùng Dương