Ông Trump tiếp tục hoãn tấn công cơ sở năng lượng của Iran thêm 10 ngày

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 27/3 cho biết Washington sẽ tạm dừng các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở năng lượng của Iran trong 10 ngày, theo đề nghị từ Tehran, đồng thời khẳng định các cuộc đàm phán giữa hai bên “đang tiến triển rất tốt”.

Trong khi đó, một quan chức Iran đã bác bỏ đề xuất chấm dứt xung đột của Mỹ, cho rằng kế hoạch này “phiến diện và không công bằng”.

Phát biểu trong cuộc họp nội các tại Nhà Trắng, ông Trump cảnh báo sẽ gia tăng sức ép nếu Iran không đạt được thỏa thuận. Tuy nhiên, sau đó ông đăng trên mạng xã hội Truth Social rằng Mỹ sẽ tạm dừng các đòn tấn công vào hạ tầng năng lượng của Iran trong 10 ngày, tức đến ngày 6/4.

“Các cuộc đàm phán vẫn đang diễn ra và, bất chấp những thông tin sai lệch, chúng đang tiến triển rất tốt”, ông viết.

Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà Trắng, ngày 26/3/2026. (Ảnh: Reuters)

Trong cuộc phỏng vấn với Fox News, ông Trump cho biết Iran thực tế chỉ đề nghị tạm dừng 7 ngày. Phía Tehran chưa đưa ra phản hồi chính thức. Trong khi đó, Wall Street Journal dẫn nguồn tin trung gian cho biết Iran không đề xuất thời hạn 10 ngày như phía Mỹ nêu.

Thị trường năng lượng toàn cầu chao đảo

Xung đột đã làm gián đoạn nghiêm trọng hoạt động vận tải biển, đẩy giá dầu thô tăng khoảng 40%. Lượng khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) vận chuyển sang châu Á tăng gần 2/3, trong khi giá phân bón gốc nitơ, yếu tố quan trọng đối với sản xuất lương thực, tăng khoảng 50%.

Bất chấp đánh giá lạc quan của ông Trump, Iran vẫn tiếp tục đáp trả các cuộc tấn công của Mỹ và Israel bằng cách tấn công Israel, các căn cứ Mỹ và cả các quốc gia vùng Vịnh, đồng thời gần như phong tỏa xuất khẩu nhiên liệu Trung Đông qua eo biển Hormuz.

Lầu Năm Góc cho biết Mỹ đã triển khai các xuồng cao tốc không người lái để tuần tra. Đây được cho là lần đầu tiên Washington xác nhận sử dụng loại phương tiện này trong một cuộc xung đột đang diễn ra.

Ông Trump cảnh báo Mỹ sẽ trở thành “cơn ác mộng tồi tệ nhất” của Iran nếu Tehran không đáp ứng các yêu cầu, bao gồm mở lại eo biển Hormuz và chấm dứt chương trình hạt nhân. Ông cũng để ngỏ khả năng kiểm soát nguồn dầu mỏ của Iran, nhưng không nêu chi tiết.

Đàm phán gián tiếp, giao tranh chưa hạ nhiệt

Một quan chức Iran cho biết đề xuất 15 điểm của Mỹ, được chuyển qua Pakistan, đã được giới lãnh đạo cấp cao Iran xem xét kỹ lưỡng. Dù cho rằng đề xuất này chỉ phục vụ lợi ích của Mỹ và Israel, Tehran khẳng định con đường ngoại giao vẫn chưa khép lại.

Ngày 26/3, Iran đã phóng nhiều đợt tên lửa vào Israel, tấn công Tel Aviv, Haifa và nhiều khu vực khác. Ít nhất một tên lửa đạn đạo được xác nhận đánh trúng Tel Aviv, trong khi một số khác mang đầu đạn chùm, gây hư hại nhà cửa và phương tiện. Tại miền Bắc Israel, một người thiệt mạng ở Nahariya sau khi Hezbollah phóng loạt rocket.

Thiệt hại tại một khu dân cư trúng đòn tên lửa Iran, tại Arad, miền nam Israel, ngày 26/3/2026. (Ảnh: REUTERS/Ilan Rosenberg)

Ở chiều ngược lại, các cuộc không kích đã đánh trúng thành phố Bandar Abbas và khu vực gần Shiraz (Iran). Một tòa nhà đại học tại Isfahan cũng được cho là trúng đạn.

Eo biển Hormuz – điểm nghẽn then chốt

Tổng thống Trump cho biết Iran đã cho phép 10 tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz như một “thiện chí” trong đàm phán, trong đó có các tàu treo cờ Pakistan.

Tàu chở dầu Luojiashan neo đậu tại Muscat, Oman, ngày 7/3/2026. (Ảnh: REUTERS/Benoit Tessier)

Mỹ đã điều hàng nghìn binh sĩ tới Trung Đông, làm gia tăng lo ngại về khả năng mở chiến dịch trên bộ, dù chưa có thông tin cụ thể.

Đặc phái viên của ông Trump, ông Steve Witkoff, xác nhận Washington đã gửi “danh sách hành động 15 điểm” làm cơ sở đàm phán, bao gồm yêu cầu Iran từ bỏ chương trình hạt nhân, hạn chế tên lửa và trao quyền kiểm soát eo biển Hormuz.

Ngoại trưởng Pakistan cho biết các cuộc đàm phán gián tiếp giữa Mỹ và Iran đang được tiến hành thông qua trung gian, với sự hỗ trợ của Thổ Nhĩ Kỳ và Ai Cập.

Tuy nhiên, triển vọng đạt thỏa thuận được đánh giá là rất khó khăn.

Iran hiện đưa ra các điều kiện cứng rắn hơn, bao gồm yêu cầu đảm bảo không bị tấn công trong tương lai, được bồi thường thiệt hại và nắm quyền kiểm soát eo biển Hormuz. Nước này cũng yêu cầu đưa Lebanon vào bất kỳ thỏa thuận ngừng bắn nào.

Trong khi đó, ông Trump chưa làm rõ Mỹ đang đàm phán với đại diện nào của Iran, trong bối cảnh nhiều quan chức cấp cao đã thiệt mạng trong cuộc xung đột kéo dài tại Trung Đông.

Diễm Châu (Nguồn: Reuters)