Nữ sinh bị mẹ đổi 15 nguyện vọng đại học: Ranh giới giữa kỳ vọng gia đình và quyền tự quyết

Thông tin về câu chuyện cá nhân trong bài viết đã nhận được sự đồng ý chia sẻ của nhân vật.

Thà "gap year" một năm chứ không học ngành mình không muốn

Ngay sau khi thời gian đăng ký nguyện vọng xét tuyển đại học trực tuyến chính thức khép lại, MXH Threads xuất hiện một bài viết gây chú ý của một nữ sinh có điểm rất cao (trên 27 điểm) chia sẻ về việc bị mẹ tự ý thay đổi toàn bộ 15 nguyện vọng xét tuyển đại học ngay trước giờ đóng cổng đăng ký.

Theo nội dung được nữ sinh chia sẻ, chủ nhân bài viết là một nữ sinh tại Quảng Bình đã miệt mài ôn luyện các kỳ thi HSA, TSA, IELTS và SAT với mục tiêu chinh phục ngôi trường bạn mơ ước là Học viện Ngoại giao (DAV). Tuy nhiên, điều bạn không ngờ là trong lúc bạn ra ngoài sau khi hoàn tất đăng ký nguyện vọng, mẹ của bạn đã đăng nhập vào tài khoản của bạn và sửa lại theo ý bà: ưu tiên chọn ngành học hứa hẹn tương lai ổn định (sư phạm) và chọn trường ngay tại địa phương.

Bài viết thu hút sự chú ý và bình luận từ nhiều người.

"Điểm của tôi năm nay đối với tôi là một kết quả đủ để tự hào. Tôi cày HSA, TSA, IELTS, SAT cả một năm trời. Có những hôm học đến 2-3 giờ sáng, có những lúc áp lực đến mức chỉ mong thi xong là mọi thứ sẽ ổn hơn.

Tâm sự của nữ sinh khiến nhiều người đồng cảm:

Nếu sau này có phải hối hận, mình muốn đó là vì quyết định của chính mình chứ không phải vì cuộc đời của mình được quyết định bởi người khác.

Tôi cứ nghĩ chỉ cần cố thêm một chút, giỏi thêm một chút thì sẽ có cơ hội bước ra khỏi nhà, đến một môi trường mới, được sống cuộc đời mà mình muốn. Tôi muốn học DAV. Nhưng từ lúc thi xong, có điểm rồi điền nguyện vọng, ngày nào cũng là sư phạm, kinh tế, ổn định, dễ xin việc... " - Nữ sinh chia sẻ về những nỗ lực cũng như nỗi thất vọng của mình.

Khi phát hiện ra sự việc, bạn đã rất thất vọng và quyết định nếu trúng tuyển vào ngành/ trường không phải nguyện vọng của mình thì bạn sẽ không nhập học mà sẵn sàng nghỉ một năm ôn thi lại và kiếm việc làm để tiết kiệm tiền tự lo kinh phí đại học sau này. Bạn cũng cho biết, anh chị mình cũng từng bị phụ huynh can thiệp tương tự nên đã thấu hiểu, đứng về phía bạn và hỗ trợ quyết định của bạn.

Hình ảnh chỉ mang tính minh họa (lấy từ bộ phim "Teach You A Lesson")

Không chỉ là câu chuyện chọn trường

Dưới bài đăng, đa số bình luận bày tỏ sự đồng cảm với cú sốc của nữ sinh, không đồng tình với việc phụ huynh tự ý can thiệp thay đổi lựa chọn đại học của con.

Cũng có một số ý kiến nhận định từ góc độ của phụ huynh, rằng nhiều cha mẹ vì thương con mà muốn con theo những ngành nghề được cho là ổn định, dễ xin việc hoặc cân nhắc đến chi phí khi con học xa nhà.

Bên cạnh đó, nhiều "tiền bối" khuyên nữ sinh nên lập tức liên hệ với thầy cô tại trường THPT để được hỗ trợ điều chỉnh lại về đúng nguyện vọng của mình. Và một ngày sau khi bài đăng lan truyền, nữ sinh cập nhật đã liên hệ và được thầy cô ở trường cấp Ba hỗ trợ khôi phục nguyện vọng.

Tuy nhiên, do mẹ bạn dừng chu cấp tài chính, bạn không đặt ngôi trường mơ ước (DAV) lên nguyện vọng 1 như kế hoạch cũ.

"Nếu mọi việc thuận lợi và em nhập học, em dự định sẽ học một học kỳ rồi xin bảo lưu để đi làm, tự lo chi phí sinh hoạt và tiếp tục ôn thi. Ngôi trường em chọn sẽ là nơi để em trải nghiệm, học hỏi và trưởng thành hơn, chứ không phải đích đến cuối cùng. Ước mơ của em vẫn không thay đổi, chỉ là em chọn đi đến đó theo một lộ trình khác, chậm hơn một chút nhưng bằng chính khả năng và sự cố gắng của bản thân." - Nữ sinh chia sẻ dự định của mình.

Ảnh minh họa: Phim Tiểu Hoan Hỉ.

Nhiều cựu sinh viên gợi ý bạn tìm kiếm học bổng, tiếp cận chương trình vay học phí hoặc làm thêm để không bị gián đoạn học tập quá lâu. Netizen cũng chúc mừng bạn đã lấy lại được quyền tự quyết cho tương lai và ngưỡng mộ sự dũng cảm của bạn.

Vì sao khác biệt trong "ngôn ngữ" yêu thương kéo theo sự bất đồng giữa bố mẹ và con cái?

Trao đổi với Hoa Học Trò Online, Thạc sĩ Xã hội họcThanh Văn Vân cho rằng, những tình huống tương tự như câu chuyện của bạn nữ sinh không hiếm gặp. Chị Thanh Văn Vân nhận định, trong nhiều gia đình Việt Nam, cách nhìn về việc học và nghề nghiệp vẫn chịu ảnh hưởng của văn hóa coi trọng tính cộng đồng. Theo Thạc sĩ, trong nhiều gia đình, lựa chọn học tập hay nghề nghiệp của con không chỉ là quyết định cá nhân, mà còn gắn với kỳ vọng chung.

Vì vậy, cha mẹ thường mong muốn định hướng con vào những phương án họ cho là an toàn và ít rủi ro hơn.

Chuyên gia cũng phân tích, khi người nắm giữ nguồn lực kinh tế đồng thời là người có quyền quyết định, sự khác biệt về quan điểm rất dễ bùng nổ thành xung đột. Trong nhiều trường hợp, việc chu cấp tài chính vô tình trở thành cơ sở để áp đặt quyền lực thay vì chỉ dừng lại ở vai trò hỗ trợ.

Bên cạnh đó, khoảng cách thế hệ cũng khiến cách nhìn về một lựa chọn "an toàn" có nhiều khác biệt. Nếu phụ huynh ưu tiên sự ổn định lâu dài, thì Gen Z sống trong thế giới biến động lại mong muốn được linh hoạt trải nghiệm, tự khám phá và chấp nhận rủi ro để trưởng thành.

Ảnh minh họa: Phim Tiểu Hoan Hỉ.

Quyền tự quyết đi cùng sự tự lập

Thạc sĩ Thanh Văn Vân khẳng định, việc phản kháng bằng sự đối đầu hoặc nóng giận thường khó giải quyết triệt để mâu thuẫn gia đình. Điều quan trọng là cha mẹ và con cái cần có những cuộc trao đổi thẳng thắn về mong muốn, điều kiện thực tế và trách nhiệm của mỗi bên.

Câu chuyện đổi nguyện vọng khép lại với tín hiệu tích cực khi nhân vật chính có cơ hội điều chỉnh lại lựa chọn. Tuy nhiên, những tranh luận quanh bài đăng cho thấy đây không chỉ là trải nghiệm của một cá nhân, mà còn phản ánh những khác biệt trong cách cha mẹ và con cái nhìn về quyền tự quyết trước ngưỡng cửa đại học.

Tôn Huy - Ảnh: Tổng hợp