Nóng thế giới ngày 3/3: Ba tiêm kích F-15 của Mỹ bị đồng minh 'bắn nhầm'

Ba tiêm kích F-15 của Mỹ bị đồng minh “bắn nhầm”. Ba máy bay tiêm kích của Mỹ đã bị bắn rơi do một sự cố “bắn nhầm”, theo thông báo của Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM). Vụ việc xảy ra vào cuối ngày 1/3, khi hệ thống phòng không Kuwait vô tình khai hỏa và bắn hạ các tiêm kích F-15 Strike Eagle của Không quân Mỹ.

Theo CENTCOM, trong bối cảnh giao tranh ác liệt - bao gồm các cuộc tấn công từ máy bay, tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái của Iran - các tiêm kích Mỹ đã bị lực lượng phòng không Kuwait nhận diện nhầm và khai hỏa.

“Toàn bộ sáu thành viên phi hành đoàn đã thoát hiểm an toàn, được lực lượng cứu hộ tiếp cận kịp thời và hiện trong tình trạng ổn định. Kuwait đã thừa nhận sự cố này, và chúng tôi ghi nhận, cảm ơn nỗ lực của các lực lượng quốc phòng Kuwait cũng như sự phối hợp của họ trong chiến dịch đang diễn ra”, tuyên bố nêu rõ.

Một tiêm kích F-15. Ảnh: USAF

Ông Trump úp mở về 3 lựa chọn cho vị trí lãnh đạo Iran. Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng cách tiếp cận của Washington tại Venezuela có thể là “kịch bản hoàn hảo” cho quá trình chuyển giao quyền lực ở Iran, trong bối cảnh xuất hiện nhiều câu hỏi về tương lai chính trị của Tehran sau các đòn không kích

Khi được hỏi ông muốn ai sẽ lãnh đạo Iran trong tương lai, ông Trump úp mở: “Tôi có ba lựa chọn rất tốt… nhưng chưa thể tiết lộ lúc này. Hãy hoàn thành nhiệm vụ trước đã”.

Israel cho biết đã có hơn 200 người thương vong kể từ khi bắt đầu Chiến dịch ‘Sư tử gầm’ nhằm vào Iran. Cơ quan cứu hộ MDA của Israel đã cung cấp điều trị y tế và sơ tán 238 người bị thương đến bệnh viện. Trong số này có “10 người thiệt mạng, 2 người bị thương nặng, 5 người bị thương vừa phải và 221 người bị thương nhẹ, trong đó 175 người bị thương trên đường tìm nơi trú ẩn.

Ít nhất 555 người đã thiệt mạng trong các đợt không kích của Mỹ và Israel trên khắp Iran. Theo nguồn tin từ Hội Trăng lưỡi liềm đỏ Iran, đến nay, đã có ít nhất 131 khu vực tại nước này bị ảnh hưởng bởi các cuộc tấn công của Mỹ và Israel. Các hoạt động cứu trợ nhân đạo do lực lượng Trăng lưỡi liềm đỏ chủ trì vẫn đang được triển khai liên tục, không gián đoạn. Các đội tìm kiếm, cứu nạn đã có mặt tại những khu vực bị ảnh hưởng, trong khi hơn 100.000 nhân viên ứng phó đang được đặt trong tình trạng sẵn sàng cao nhất.

Cũng theo Hội Trăng lưỡi liềm đỏ, ít nhất 555 người đã thiệt mạng trong các đợt không kích của Mỹ và Israel trên khắp Iran. Hiện mạng lưới khoảng 4 triệu tình nguyện viên của tổ chức này đang trong trạng thái sẵn sàng để cung cấp dịch vụ nhân đạo, hỗ trợ khẩn cấp và tư vấn tâm lý cho người dân.

Lý do Mỹ và Israel trì hoãn tấn công Iran 1 tuần và kế hoạch phía sau. Sau khi vòng đàm phán thứ hai giữa Mỹ và Iran kết thúc ngày 17/2 mà không đạt tiến triển đáng kể, các nhà hoạch định quân sự Mỹ và Israel đã chuẩn bị phát động không kích 4 ngày sau đó, tức ngày 21/2. Tuy nhiên, lệnh triển khai cuối cùng đã không được đưa ra.

Các quan chức hai nước cho biết một trong những nguyên nhân then chốt là điều kiện thời tiết xấu tại khu vực. Một quan chức Israel khác nói rằng việc trì hoãn chủ yếu xuất phát từ phía Mỹ và liên quan đến yêu cầu phối hợp chặt chẽ hơn với Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF).

Thách thức lớn với các nước sơ tán công dân khỏi Trung Đông khi xung đột lan rộng. Khi xung đột tại Trung Đông leo thang, các đợt tấn công liên tiếp đã khiến hoạt động đi lại gần như tê liệt trên diện rộng, buộc nhiều quốc gia phải khẩn cấp xây dựng phương án sơ tán công dân mắc kẹt.

Sân bay Quốc tế Dubai - một trong những sân bay nhộn nhịp nhất thế giới đã bị hư hại trong các đợt tấn công bằng tên lửa. Các vụ nổ cũng được ghi nhận tại nhiều thành phố lớn khác trong khu vực như Abu Dhabi và Doha. Một hành lang không phận rộng lớn ở Trung Đông đã phải đóng cửa vào cuối tuần, trong khi các quốc gia láng giềng đồng loạt hạn chế chuyến bay.

Tác động dây chuyền của tình trạng “đóng băng” này lan rộng ra ngoài khu vực, khi nhiều nước tìm cách bảo đảm an toàn và tổ chức hồi hương cho công dân.

Không phận Trung Đông đóng cửa, hàng không thế giới chao đảo. Hoạt động hàng không toàn cầu tiếp tục rơi vào ngày thứ ba hỗn loạn khi xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran buộc hàng loạt quốc gia Trung Đông đóng cửa hoặc hạn chế không phận.

Các trung tâm trung chuyển chiến lược như Dubai, Doha và Abu Dhabi gần như tê liệt, khiến hàng chục nghìn hành khách mắc kẹt và hàng nghìn chuyến bay bị hủy hoặc hoãn. Đây được xem là cú sốc lớn nhất đối với ngành hàng không kể từ sau đại dịch COVID-19.

Hệ quả trực tiếp của vòng xoáy đối đầu quân sự hiện nay là không phận Iran, Iraq, Israel, Kuwait, Bahrain, Qatar, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) và Syria đồng loạt đóng cửa. Theo dữ liệu mới nhất của FlightAware, hơn 19.000 chuyến bay toàn cầu bị hoãn và hơn 2.600 chuyến bị hủy.

Iran tiết lộ kho vũ khí tên lửa đáp trả các cuộc tấn công phối hợp của Mỹ và Israel. Ảnh: Reuters

Mỹ - Israel và Iran tiết lộ dàn vũ khí trong các cuộc đối đầu. Các loại vũ khí Mỹ sử dụng trong chiến dịch này được công bố tương đối rõ ràng. Washington đã triển khai tên lửa hành trình Tomahawk, tiêm kích tàng hình F-35, máy bay F/A-18, cùng máy bay không người lái cảm tử giá rẻ LUCAS - lần đầu tiên được sử dụng trong tác chiến thực tế. Một số nguồn tin quốc phòng còn đề cập đến hệ thống tên lửa chiến thuật ATACMS và tiêm kích F-15.

Như vậy, Mỹ đã kết hợp đồng thời hỏa lực hải quân, không quân, tác chiến bằng máy bay không người lái và tên lửa tầm xa phóng từ mặt đất. Đây là một cấu trúc tấn công đa tầng, cho thấy mức độ chuẩn bị và tính toán kỹ lưỡng, thay vì chỉ mang tính biểu dương sức mạnh.

Israel đã huy động năng lực không quân tiên tiến để phối hợp và yểm trợ các đòn tấn công. Nòng cốt trong đội hình của Israel là tiêm kích tàng hình F-35I “Adir” - biến thể do Israel phát triển dựa trên tiêm kích F-35 do Mỹ sản xuất

Song song đó, tiêm kích tấn công F-15I “Ra’am” đảm nhiệm vai trò mang tải trọng lớn, có tầm bay xa, phù hợp với các đòn đánh chiều sâu. Israel cũng được cho là triển khai các tên lửa tầm xa như Delilah và Rampage. Bên cạnh tên lửa, các hệ thống bom dẫn đường chính xác - chẳng hạn như bộ kit SPICE - đã biến bom thông thường thành vũ khí thông minh có khả năng tự dẫn đường bằng nhiều cơ chế khác nhau.

Để đáp trả các đòn tấn công từ phía Mỹ và Israel, Iran đã tung ra hệ thống tên lửa đạn đạo tầm ngắn, với tầm bắn khoảng 150-800km được thiết kế để nhắm vào các mục tiêu quân sự ở gần và phục vụ các đòn tấn công nhanh trong khu vực. Các hệ thống chủ lực bao gồm dòng Fateh và các biến thể như Zolfaghar, Qiam-1, cùng các tên lửa thế hệ cũ Shahab-1 và Shahab-2. Cùng lúc đó, Iran cũng triển khai các tên lửa đạn đạo tầm trung như Shahab-3, Emad, Ghadr-1, biến hành động trả đũa thành một bài toán khu vực.

Giới phân tích nhận định Iran đang sở hữu nhiều loại tên lửa hành trình tấn công mặt đất và chống hạm như Soumar, Ya-Ali, các biến thể Quds, Hoveyzeh, Paveh và Ra’ad. Trong đó, Soumar được cho là có tầm bắn lên tới 2.500km. Nếu được kết hợp với UAV thì sẽ tạo thêm một tầng áp lực với đối phương. Dù chậm hơn tên lửa nhưng chúng rẻ hơn và dễ triển khai với số lượng lớn.

Campuchia thúc đẩy đàm phán phân định biên giới với Thái Lan. Campuchia đang thúc đẩy một loạt các nỗ lực ngoại giao nhằm giải quyết tranh chấp biên giới với Thái Lan, với trọng tâm là triển khai các nhóm khảo sát chung nhằm nối lại việc cắm mốc trên thực địa, kết hợp với đàm phán hòa bình và tuân thủ các thỏa thuận ngừng bắn.

Trong cuộc họp báo cuối tuần qua, người phát ngôn chính phủ Campuchia Pen Bona cho biết, Ban Thư ký Nhà nước về các vấn đề biên giới của nước này vừa gửi một số công hàm cho phía Thái Lan, với văn bản gần nhất được gửi đi ngày 23 tháng 2. Trong đó, Campuchia đề xuất các nhóm Khảo sát chung Campuchia - Thái Lan nối lại việc cắm mốc phân giới tạm thời từ số 42 đến số 47 tại tỉnh Banteay Meanchey, cũng như từ cột mốc 52 đến 59 tại tỉnh Battambang.

Tình hình trên thực địa biên giới giữa Campuchia và Thái Lan hiện vẫn đang tiếp tục được giám sát bởi các nhóm Quan sát viên ASEAN nhằm bảo đảm các bên tuân thủ nghiêm chỉnh thỏa thuận ngừng bắn ngày 27/12/2025.

Trung Quốc phản ứng sau khi bị Anh trừng phạt vì cáo buộc liên quan đến Nga. Trong một tuyên bố dưới hình thức hỏi đáp, Người phát ngôn Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết, Anh đã nhiều lần viện lý do liên quan tới Nga áp đặt các biện pháp trừng phạt đơn phương đối với các công ty nước này. Theo Bắc Kinh, cách làm này của London không có cơ sở pháp lý quốc tế và không được Liên hợp quốc cho phép, do vậy Trung Quốc bày tỏ “bất bình mạnh mẽ và kiên quyết phản đối”.

Người phát ngôn cho rằng, trong vấn đề Ukraine, Trung Quốc luôn nhất quán và nghiêm ngặt kiểm soát việc xuất khẩu các mặt hàng lưỡng dụng theo luật định, do vậy “trao đổi hợp tác bình thường giữa các doanh nghiệp Trung Quốc và Nga không nên bị can thiệp và ảnh hưởng”.

Bắc Kinh hối thúc London “ngay lập tức sửa chữa cách làm sai trái, hủy bỏ trừng phạt đối với các thực thể Trung Quốc có liên quan”, đồng thời tuyên bố sẽ “thực hiện các biện pháp cần thiết, kiên quyết bảo vệ các quyền và lợi ích chính đáng, hợp pháp của công ty Trung Quốc”.

Giang Bùi/VOV.VN