Nhật Bản cấp 50 tỷ yên ODA thế hệ mới giúp Việt Nam chuyển đổi xanh

Sáng 18/3, Cơ quan hợp tác quốc tế Nhật Bản (JICA) tại Việt Nam và Bộ Tài chính đã đồng tổ chức Hội thảo cấp cao về ODA thế hệ mới, tập trung vào khoản vay chương trình cho chuyển đổi xanh hướng tới mục tiêu tăng trưởng xanh và thích ứng với biến đổi khí hậu của Việt Nam, trị giá 50 tỷ yên (tương đương 320 triệu USD).

Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Trang Trần.

Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương cho biết, Việt Nam đã ban hành Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Do đó, nhu cầu về nguồn lực tài chính cho mục tiêu tăng trưởng xanh tại Việt Nam trong giai đoạn tới là rất lớn.

Theo đánh giá của các chuyên gia, nhu cầu tài chính cho các biện pháp giảm phát thải trong từng lĩnh vực theo cam kết môi trường của Việt Nam đến năm 2030 là khoảng 68,75 tỷ USD. Trong đó, nguồn quốc gia tự thực hiện dự kiến hơn 24,7 tỷ USD, chiếm 36% và nhu cầu đối với nguồn lực hỗ trợ của quốc tế dự kiến khoảng 44 tỷ USD, chiếm 64%.

Để đảm bảo nguồn lực, Việt Nam mong muốn các đối tác nước ngoài, trong đó có Nhật Bản tiếp tục đồng hành, hợp tác và hỗ trợ Việt Nam cả về tài chính, công nghệ và nguồn nhân lực trong lĩnh vực này.

Nhật Bản là quốc gia có nhiều kinh nghiệm thành công trong chuyển đổi xanh, thích ứng với biến đổi khí hậu. Vì vậy, Việt Nam kỳ vọng hai nước sẽ cùng nhau trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm về xây dựng thể chế, chính sách cũng như trao đổi về các sáng kiến và giải pháp công nghệ trong lĩnh vực chuyển đổi xanh, thích ứng với biến đổi khí hậu, mở ra cơ hội để hai bên tiếp tục thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực này thời gian tới.

Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Trang Trần.

Tại hội thảo, Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam Ito Naoki nhấn mạnh, đây là khởi đầu của các sáng kiến mới và nỗ lực chủ động hướng tới tăng trưởng xanh, Net Zero tại Việt Nam và Cộng đồng không phát thải châu Á AZEC.

Đại sứ Ito Naoki khẳng định, thông qua sự hợp tác của nhiều cơ quan, trong đó có sự đóng góp chủ động của JICA Việt Nam, Nhật Bản sẽ tiếp tục hỗ trợ Việt Nam trên con đường tăng trưởng xanh.

Đặc biệt, khoản vay chương trình với khung chính sách về tăng trưởng xanh, chuyển đổi xanh và thích ứng với biến đổi khí hậu được kỳ vọng sẽ đẩy nhanh các nỗ lực chuyển đổi xanh thông qua hỗ trợ xây dựng chính sách và cung cấp nguồn lực tài chính.

Ông Kobayashi Yosuke, Trưởng Văn phòng JICA tại Việt Nam phát biểu tại hội thảo. Ảnh: JICA

Chia sẻ cụ thể về khoản vay 50 tỷ yên, ông Kobayashi Yosuke, Trưởng Văn phòng JICA tại Việt Nam cho biết, điểm khác biệt rõ rệt nhất của khoản vay ODA thế hệ mới này là thời gian hình thành dự án và thời gian giải ngân khoản vay đã được rút ngắn đáng kể. Dự kiến, khoản vay mới được giải ngân ngay trong năm 2026.

"Các khoản vay ODA cho cơ sở hạ tầng thông thường, do nhiều yếu tố khác nhau, thường mất nhiều năm từ khi đề xuất đến khi đạt được thỏa thuận.

Tuy nhiên, với khoản vay theo chương trình này chỉ mất 8 tháng kể từ khi có yêu cầu chính thức vào cuối tháng 7/2025 đến khi hai Chính phủ đạt thỏa thuận ban đầu", ông Yosuke nói.

Theo ông, mấu chốt của chương trình cho vay này nằm ở tính toàn diện và chiến lược, trong đó kết nối các công ty Nhật Bản sở hữu khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo với Chính phủ Việt Nam và các tổ chức liên quan.

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm tại hội thảo. Ảnh: Trang Trần

"Khoản ODA thế hệ mới sẽ mở ra một "thị trường" quy mô 50 tỉ yên, kết hợp ưu đãi tài chính và đầu tư từ phía Việt Nam với nguồn lực khoa học - công nghệ từ Nhật Bản.

Chính phủ Việt Nam và các tổ chức liên quan có thể dùng khoản vay và nguồn vốn phát sinh để triển khai các dự án kinh doanh cụ thể với doanh nghiệp Nhật Bản, giúp việc thực thi chính sách hiệu quả và chắc chắn hơn", ông Yosuke nói.

Quá trình này còn bao gồm chuyển giao công nghệ từ doanh nghiệp Nhật Bản sang doanh nghiệp Việt Nam, góp phần thúc đẩy sự phát triển của cả khu vực tư nhân lẫn doanh nghiệp nhà nước.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương chia sẻ bên lề hội thảo. Ảnh: Trang Trần.

Trang Trần