'Nhạc Ta Nhà Phố' - Tiếng hát di sản ngân lên giữa lòng phố cổ Hà Nội

Giữa những ngày đầu năm 2026, khi phố cổ Hà Nội khoác lên mình sắc thái vừa rộn ràng vừa lắng đọng, chương trình âm nhạc truyền thống “Nhạc Ta Nhà Phố” được giới thiệu như một lời mời gọi trở về với căn cốt văn hóa Thăng Long. Sự kiện do Ban Quản lý Hồ Hoàn Kiếm và Phố cổ Hà Nội phối hợp cùng nhóm Đông Kinh Cổ Nhạc thực hiện, nằm trong chuỗi hoạt động “Tết Việt – Tết Phố 2026”, mang theo tinh thần trân trọng, nâng niu di sản trong không gian đời sống đương đại.

“Nhạc Ta Nhà Phố” nằm trong chuỗi hoạt động “Tết Việt – Tết Phố 2026” do Ban Quản lý Hồ Hoàn Kiếm và Phố cổ Hà Nội phối hợp nhóm Đông Kinh Cổ Nhạc thực hiện.

Sau một thập kỷ bền bỉ với “Chuyện Nhạc Phố Cổ”, Đông Kinh Cổ Nhạc tiếp tục con đường đã chọn: đưa âm nhạc cổ truyền trở về đúng vị trí của nó – không phải là một “món trưng bày”, mà là một phần của sinh hoạt văn hóa sống động. Khán phòng tầng 3 Trung tâm Giao lưu Văn hóa Phố cổ Hà Nội (50 Đào Duy Từ) vì thế không chỉ là nơi diễn ra một buổi biểu diễn, mà trở thành không gian gặp gỡ của ký ức, của truyền thống và của con người hôm nay.

Các nghệ sĩ nhóm Đông Kinh Cổ Nhạc hòa quyện trong một chỉnh thể nghệ thuật thống nhất, thể hiện tinh thần gìn giữ và trao truyền di sản âm nhạc Thăng Long – Hà Nội.

Ở “Nhạc Ta Nhà Phố”, âm nhạc được trả về trạng thái nguyên sơ nhất. Không micro, không loa phóng thanh, không hiệu ứng kỹ thuật hỗ trợ. Chỉ có tiếng đàn đáy trầm mặc, nhịp phách thưa sâu, hơi sáo thanh thoát và giọng ca mang theo dấu vết thời gian. Trong không gian vừa đủ tĩnh, vừa đủ gần, khán giả không còn là người ngồi xem từ xa mà như được mời bước vào bên trong thế giới âm thanh ấy, lắng nghe bằng cả sự tập trung và cảm xúc.

Sự tĩnh lặng của khán phòng giúp từng nhịp phách, từng làn hơi chạm tới cảm xúc người nghe.

Tên gọi chương trình gói trọn một tư tưởng nghệ thuật rõ ràng và giàu gợi mở. “Nhạc Ta” – âm nhạc của cha ông, của căn tính văn hóa Việt – được đặt trong “Nhà Phố”, biểu tượng của đời sống đô thị hiện đại. Không có sự đối lập, cũng không có sự thỏa hiệp. Di sản hiện diện tự nhiên, bình thản giữa nhịp sống hôm nay, như một dòng chảy âm thầm nhưng bền bỉ, nhắc nhớ về ký ức văn hiến đã bồi đắp nên bản sắc Hà Nội.

“Nhạc Ta Nhà Phố” không chỉ là một buổi biểu diễn, mà là không gian di sản sống, nơi hồn dân tộc ngân lên trong nhịp sống đương đại.

Chương trình quy tụ nhiều nghệ sĩ nhân dân, nghệ nhân gạo cội – những người đã dành trọn cuộc đời cho âm nhạc truyền thống. Đại lão ca nương ca trù Nguyễn Thị Khiếu xuất hiện như một chứng nhân sống của nghệ thuật ca trù. Cùng với bà là các Nghệ sĩ Nhân dân Mẫn Thu, Thanh Hoài, Xuân Hoạch, Thúy Ngần, Minh Gái, Hồng Khiêm, Hà Vy; Giáo phường Thái Hà và các nghệ sĩ nhóm Đông Kinh Cổ Nhạc. Mỗi người bước ra sân khấu không chỉ với vai trò người trình diễn, mà còn là người giữ nghề, truyền nghề, mang theo cả một đời sống văn hóa phía sau từng làn điệu.

Đại lão ca nương ca trù Nguyễn Thị Khiếu (ở giữa) ở tuổi 100 vẫn cất giọng hát thẳm sâu, từng chữ, từng nhịp phách chắt lọc tinh hoa của nghệ thuật ca trù truyền thống.

NSND Mẫn Thu trình diễn tuồng cổ trong không gian mộc của “Nhạc Ta Nhà Phố".

Trong “Nhạc Ta Nhà Phố”, các nghệ sĩ mang nghệ thuật tuồng trở về trạng thái nguyên bản, nơi giọng hát trở thành trung tâm của diễn xướng.

Trong dòng chảy âm nhạc ấy, khán giả được dẫn dắt qua nhiều lớp không gian nghệ thuật: khi là sự trang nghiêm, sâu lắng của ca trù; khi là vẻ mộc mạc, đời thường mà thấm thía của xẩm; khi lại là chất trữ tình, tinh tế của những làn điệu dân gian Bắc Bộ. Mỗi tiết mục không đơn thuần là một phần trình diễn, mà là một lát cắt ký ức, mở ra cánh cửa để người nghe chạm tới chiều sâu văn hóa dân tộc.

Âm nhạc di sản hiện diện tự nhiên trong không gian phố cổ, gần gũi mà trang trọng.

“Nhạc Ta Nhà Phố” vì thế không chỉ là một chương trình âm nhạc mà là một không gian di sản sống. Ở đó, nghệ thuật truyền thống không bị đặt trong khoảng cách tôn nghiêm xa vời mà được sẻ chia, được lắng nghe, được cảm nhận bằng sự tĩnh tại hiếm có giữa lòng phố thị. Trong những ngày đầu năm mới, tiếng đàn, lời ca vang lên như một lời chúc phúc an lành, nhắc nhở mỗi người về những giá trị bền vững đã nuôi dưỡng tâm hồn Hà Nội suốt bao thế hệ. Di sản, khi được đặt đúng chỗ, không chỉ được bảo tồn mà còn tiếp tục sống, tiếp tục lan tỏa, tiếp tục cất tiếng giữa đời sống hôm nay.

Hải Hà/VOV.VN