Người Việt 'nghiện' đặt đồ ăn qua ứng dụng khi tiêu đến 2,1 tỉ USD?

Giá trị thị trường đặt đồ ăn qua ứng dụng 2,1 tỉ USD gồm có sự đóng góp của 3 cái tên ShopeeFood, GrabFood và beFood. Hai ứng dụng ShopeeFood và GrabFood cùng chiếm 48% thị phần, trong khi beFood chiếm 4%.

Một ứng dụng khác là Xanh SM Ngon thuộc kỳ lân công nghệ Xanh SM của tỉ phú Phạm Nhật Vượng, dù đã tham gia thị trường đặt đồ ăn trực tuyến qua ứng dụng, tuy nhiên nghiên cứu của Momentum Works chưa cho thấy có ghi nhận doanh số. Trên thực tế, Xanh SM đang bành trướng mạnh ở mảng gọi xe gồm ô tô và xe máy, với thị phần thậm chí lấn lướt cả Grab theo một số nghiên cứu, nhưng mảng đặt đồ ăn qua ứng dụng thì vẫn còn khá im hơi lặng tiếng.

Quay trở lại nghiên cứu của Momentum Works, với đề cập trong báo cáo thường niên nhan đề “Các nền tảng giao đồ ăn Đông Nam Á” lần 6, giá trị thị trường đặt đồ ăn qua ứng dụng đã tăng so với năm 2024 khoảng 19%.

GrabFood và ShopeeFood cùng dẫn đầu thị trường với 48% thị phần năm 2025.

Có thể thấy trên thực tế, việc đặt đồ ăn thức uống đã khá phổ biến tại các đô thị lớn như Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng trong vài năm trở lại đây. Một giai đoạn, các ứng dụng như GrabFood, ShopeeFood và GoFood từng cạnh tranh gay gắt với số tiền khủng đổ vào khuyến mãi cho người dùng. Tuy nhiên, sau khi GoJek chính thức rút khỏi thị trường Việt Nam từ tháng 9.2024, thị trường đặt đồ ăn qua mạng tại Việt Nam chủ yếu là sự cạnh tranh giữa GrabFood và ShopeeFood. Trong khi đó, beFood xuất hiện thay thế vào vị trí GoFood nhưng chưa thực sự đủ mạnh, cho nên thị phần chiếm giữ cũng không lớn.

Báo cáo của Momentum Works chỉ giới hạn riêng mảng đặt đồ ăn qua ứng dụng. Còn theo báo cáo thường niên của Google và Temasek, quy mô gộp hai dịch vụ gọi xe và đặt đồ ăn qua ứng dụng tại Việt Nam được cho là khoảng 5 tỉ USD năm 2025, tăng 24% so với năm 2024, và hướng đến ngưỡng 9 tỉ USD vào năm 2030.

Dù có mức tăng trưởng đến 2 con số, nhưng thị trường đặt đồ ăn trực tuyến qua ứng dụng thực sự không hề “dễ thở”. Bằng chứng là, trong vài năm qua, ngoài GoFood rút lui theo ứng dụng mẹ là GoJek, cũng có thêm những cái tên khác là Baemin, Loship cũng không trụ nổi trên thị trường và đành phải rút lui.

Cuộc cạnh tranh trên thị trường đặt đồ ăn qua ứng dụng dần chuyển sang khuyến mãi cho nhóm thay vì cho đơn đặt hàng đơn lẻ 1 sản phẩm/1 món. Nhìn chung, khách hàng chủ yếu của dịch vụ này là giới trẻ, dân văn phòng, những người có công việc bận rộn nhiều khi không thể ra quán ăn.

Với nhiều người trẻ, hành vi “nghiện” đặt đồ ăn qua mạng còn đi kèm với nhóm đồng nghiệp hay bè bạn, cùng với các chương trình khuyến mãi. Trong khi đó, nguồn thu của phía ứng dụng là phí dịch vụ giao đồ ăn thức uống trả từ phía người đặt hàng thông qua shipper, bên cạnh đó còn có khoản phí từ người bán là các quán xá, nhà hàng, tiệm ăn.v.v… với mức phổ biến từ 20% giá trị đơn hàng trở lên trong nhiều năm qua.

Tuy nhiên, một vấn nạn cũng phát sinh cùng với sự bùng nổ dịch vụ đặt đồ ăn qua ứng dụng, đó là lỗ hổng về kiểm soát chất lượng và an toàn vệ sinh thực phẩm của các quán ăn, tiệm nước bán qua ứng dụng. Rất nhiều nhà cung cấp đồ ăn thức uống không có thương hiệu, ít có dấu hiệu về sự bảo chứng chất lượng, nhưng về giá cả thì rẻ và mức độ khuyến mãi cũng rất lớn nhằm thu hút người tiêu dùng.

Thế Lâm