Người 'gieo nghị lực' từ nghịch cảnh da cam

Đặng Thị Kim Oanh (ngồi bên phải phía trước) cùng các thành viên câu lạc bộ trao con giống hỗ trợ sinh kế cho hội viên người khuyết tật tại xã Hạnh Lâm. (Ảnh nhân vật cung cấp)

Giữa nhịp sống bình dị nơi miền quê Nam Đàn (Nghệ An), hình ảnh một cô gái nhỏ bé, di chuyển trên chiếc xe lăn nhưng luôn nở nụ cười ấm áp đã trở nên quen thuộc với nhiều người.

Ít ai nghĩ rằng, từ chính những thiệt thòi của bản thân, Đặng Thị Kim Oanh, lại có thể trở thành điểm tựa cho nhiều phận đời kém may mắn khác.

Sinh ra trong gia đình chịu ảnh hưởng của chất độc da cam từ người cha, tuổi thơ của Kim Oanh gắn liền với những hạn chế về thể chất. Con đường phía trước dường như đã sớm đặt ra nhiều rào cản.

Nhưng thay vì chấp nhận số phận, chị lựa chọn học tập như một cách để thay đổi cuộc đời. Kiên trì và bền bỉ, chị từng bước chinh phục giảng đường đại học với chuyên ngành Công tác xã hội. Với Kim Oanh, tri thức không chỉ để thoát khỏi những giới hạn của bản thân, mà còn là chìa khóa để giúp đỡ những người yếu thế.

Rời giảng đường, cuộc sống mưu sinh nơi đô thị không dễ dàng hơn. Thể trạng đặc biệt khiến cơ hội việc làm trở nên hạn hẹp. Nhưng Kim Oanh không dừng lại. Chị thử sức với nhiều công việc, từ bán hàng online, đến sáng tạo nội dung trên mạng xã hội. Mỗi bước đi đều chậm, nhưng chắc.

Đặng Thị Kim Oanh (ngồi xe lăn) trong một chương trình giao lưu, lan tỏa năng lượng tích cực đến thế hệ trẻ.

Khi cuộc sống dần ổn định, một biến cố sức khỏe khác lại ập đến, buộc chị phải gắn bó hoàn toàn với xe lăn. Những tưởng đó sẽ là dấu chấm hết cho mọi nỗ lực trước đó, nhưng chính trong thời khắc khó khăn ấy, Kim Oanh lại đưa ra lựa chọn mang tính bước ngoặt.

Kim Oanh chia sẻ: “Có những lúc tưởng như mọi thứ dừng lại, nhưng tôi nghĩ nếu mình buông xuôi thì sẽ không còn cơ hội nào nữa. Tôi chọn cách đi tiếp, dù chậm, nhưng phải có ý nghĩa”. Từ lựa chọn ấy, một hành trình mới mở ra hành trình không chỉ dành cho riêng mình, mà còn cho nhiều người khác.

Những kết nối ban đầu giữa những người cùng cảnh ngộ dần hình thành. Đầu năm 2025, “Câu lạc bộ Tự lực Người khuyết tật Nam Đàn” chính thức ra đời. Trong vai trò Phó Chủ tịch, Kim Oanh không chỉ tổ chức hoạt động mà còn trở thành người truyền cảm hứng, khơi dậy niềm tin cho hội viên.

Điều đáng nói, những gì chị làm không dừng lại ở việc sẻ chia tinh thần. Từ thực tế đời sống của người khuyết tật, Kim Oanh cùng Ban chủ nhiệm chủ động tìm kiếm những hướng đi cụ thể, thiết thực. Sau nhiều lần khảo sát, học hỏi, mô hình chăn nuôi gia cầm được lựa chọn phù hợp với điều kiện sức khỏe và hoàn cảnh của nhiều hội viên.

Trong năm 2025, câu lạc bộ đã hỗ trợ 69 hộ gia đình người khuyết tật vay vốn xoay vòng, trao con giống, hướng dẫn kỹ thuật và đồng hành trong suốt quá trình sản xuất. Từ những mô hình nhỏ ban đầu, nhiều gia đình đã có thêm nguồn thu nhập ổn định, từng bước cải thiện cuộc sống.

Anh Lê Xuân Hải, một hội viên nhận xét: “Oanh là người rất kiên trì và tâm huyết. Bạn ấy không chỉ nói mà làm rất cụ thể, sát với thực tế của hội viên. Nhờ có Oanh, nhiều người trong hội đã thay đổi suy nghĩ, mạnh dạn làm ăn, không còn mặc cảm như trước”.

Những thay đổi ấy không chỉ thể hiện qua con số, mà còn hiện hữu trong từng câu chuyện đời. Gia đình anh Nguyễn Văn Hòa (xóm Thanh Ngọc) là một thí dụ. Trước đây, kinh tế gia đình bấp bênh, cuộc sống thiếu ổn định. Từ khi tham gia câu lạc bộ, được hỗ trợ con giống và hướng dẫn kỹ thuật, gia đình anh từng bước tìm được hướng đi phù hợp.

Anh Hòa xúc động chia sẻ: “Lúc mới nhận con giống, tôi cũng lo lắng, sợ mình không làm được. Nhưng nhờ được hướng dẫn tận tình, giờ chăn nuôi đã có kết quả, có thêm thu nhập. Quan trọng nhất là tôi thấy mình có thể tự làm, tự lo cho gia đình, không còn tự ti như trước”. Đằng sau những kết quả đó là sự kiên trì, tỉ mỉ và tinh thần trách nhiệm của Kim Oanh, người khởi xướng và đồng hành sát sao với từng hội viên.

Đặng Thị Kim Oanh (thứ hai từ phải sang) được vinh danh trong chương trình, ghi nhận những đóng góp trong hoạt động hỗ trợ người khuyết tật.

Không dừng lại ở các mô hình nhỏ lẻ, Kim Oanh còn chủ động kết nối với doanh nghiệp, nhà hảo tâm nhằm tạo nguồn lực lâu dài; không chỉ mang lại con giống hay kỹ thuật, mà còn mở ra hướng tiêu thụ sản phẩm, giúp người khuyết tật yên tâm sản xuất.

Chính sự liên kết này đã từng bước hình thành chuỗi hỗ trợ bền vững, nơi người khuyết tật không còn là đối tượng thụ hưởng, mà trở thành chủ thể của quá trình phát triển. Chia sẻ về cách làm, Kim Oanh cho biết: “Chúng tôi không muốn dừng lại ở việc hỗ trợ trước mắt, mà hướng tới tạo sinh kế bền vững. Khi có sự đồng hành của doanh nghiệp, người khuyết tật không chỉ có con giống mà còn có kỹ thuật, có đầu ra, từ đó yên tâm phát triển lâu dài, tự tin làm chủ cuộc sống của mình”. Và trong suy nghĩ của chị, giá trị lớn nhất không nằm ở những hỗ trợ vật chất, mà ở việc khơi dậy niềm tin, để mỗi người nhận ra khả năng của chính mình, từ đó chủ động vươn lên.

Ít ai biết rằng, phía sau hành trình bền bỉ ấy là một điểm tựa âm thầm nhưng vững chắc, đó là gia đình. Chính sự yêu thương và tin tưởng của người thân đã tiếp thêm sức mạnh để chị vượt qua những giai đoạn khó khăn nhất.

Ông Đặng Văn Thanh, bố Kim Oanh, xúc động: “Từ nhỏ cháu đã chịu nhiều thiệt thòi hơn bạn bè cùng trang lứa, nhưng chưa bao giờ than vãn hay bỏ cuộc. Nhìn con từng ngày cố gắng, tự lập rồi còn giúp đỡ được nhiều người khác cùng hoàn cảnh, gia đình vừa thương, vừa tự hào. Với chúng tôi, những gì cháu làm được hôm nay là điều rất đáng trân trọng”.

Nỗ lực tự học và phát triển bản thân của chị Oanh được ghi nhận bằng những suất học bổng ý nghĩa từ các tổ chức xã hội.

Những nỗ lực bền bỉ ấy đã được ghi nhận khi Kim Oanh được vinh danh trong Top 20 gương mặt tiêu biểu tham gia Chương trình “Lãnh đạo nữ khuyết tật Việt Nam 2025”. Nhưng với chị, đó không phải là đích đến, mà chỉ là một dấu mốc trên hành trình dài phía trước. Bởi điều chị theo đuổi không phải là sự ghi nhận cá nhân, mà là những thay đổi thực sự trong cộng đồng.

Từ một cô gái mang nhiều khiếm khuyết, Đặng Thị Kim Oanh đã trở thành người “gieo nghị lực”. Những hạt giống chị gieo không chỉ là con giống, vốn vay hay mô hình sinh kế, mà còn là niềm tin, tin vào khả năng vươn lên của mỗi con người, dù trong hoàn cảnh khó khăn nhất.

Nhân Ngày Người khuyết tật Việt Nam, câu chuyện của Kim Oanh gợi nhắc một điều giản dị, nghị lực không phải là điều gì quá lớn lao. Nó được tạo nên từ những lựa chọn nhỏ mỗi ngày, một lựa chọn không khuất phục, lựa chọn sống có trách nhiệm và lựa chọn lan tỏa những điều tốt đẹp. Trong sự lặng lẽ của đời thường, những con người như Kim Oanh vẫn đang âm thầm tỏa sáng. Không ồn ào, không phô trương, nhưng đủ để thắp lên hy vọng cho những phận đời tưởng như đã bị bỏ lại phía sau. Và chính từ những “hạt giống” âm thầm ấy, niềm tin tiếp tục được nhân lên.

NGUYỄN HẠNH