Ngoại trưởng Mỹ nêu tên người quyết định quyền truy cập Starlink tại Ukraine

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio. Ảnh: AA/TTXVN

Phát biểu trên làm dấy lên khả năng ông Musk đã hạn chế quyền truy cập của Kiev vào dịch vụ này.

Trước đó, ngày 20/10, tờ The Wall Street Journal đưa tin ông Musk đã ra lệnh giảm tốc độ dịch vụ Starlink dành cho mục đích quân sự, vốn được Ukraine sử dụng để tự vệ trước các cuộc tấn công bằng tên lửa của Nga.

Tờ báo dẫn lời một nguồn tin cho biết ông Musk, Tổng thống Donald Trump và các quan chức Nhà Trắng đã thảo luận về vấn đề này từ trước. Hai nguồn tin khác cho hay ông Musk và Tổng thống Trump đã trao đổi về sự việc trong những ngày sau khi tốc độ dịch vụ bị hạn chế.

“Tôi không biết liệu chúng tôi có được thông báo trước về quyết định này hay không. Nhưng điều đó cũng không quan trọng. Điểm mấu chốt là vấn đề này được điều chỉnh bởi một hợp đồng thương mại tư nhân, trong đó quy định cách thức sử dụng dịch vụ cũng như tốc độ được phép”, Ngoại trưởng Rubio phát biểu với các phóng viên trong chuyến công du Ấn Độ.

Cả ông Musk và SpaceX đều không phản hồi yêu cầu bình luận của Reuters.

Trong khi đó, hai quan chức Mỹ và một quan chức phương Tây nắm rõ sự việc cho biết quyết định này thực chất xuất phát từ Nhà Trắng. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cũng đưa ra khẳng định tương tự, song chính quyền Mỹ đã bác bỏ thông tin này.

Những phát biểu của ông Rubio có thể làm gia tăng lo ngại tại Washington về tầm ảnh hưởng cá nhân của ông Musk đối với chính sách đối ngoại của Mỹ. Đồng thời, những phát biểu này cho thấy sự thay đổi rõ rệt trong lập trường của chính quyền Mỹ. Trước đó, ông Trump từng công khai tuyên bố rằng cả ông và ông Musk đều không đứng sau việc giảm tốc độ dịch vụ. Khi khởi hành chuyến công du Uzbekistan và Ấn Độ ngày 17/10, ông Rubio cũng khẳng định không ai ra lệnh giảm tốc độ dịch vụ này. Tuyên bố đó đã vấp phải sự chỉ trích của các nhà lập pháp thuộc cả hai đảng.

“Tôi không chắc liệu ông Zelensky có hiểu rõ vấn đề mình đang nói hay không, nhưng đó không phải là hành động có chủ đích”, ông Rubio phát biểu vào thời điểm đó. “Chúng tôi không liên quan gì đến chuyện này. Không một ai ở Mỹ ra lệnh giảm tốc độ Starlink. Sự việc đã xảy ra, nhưng theo tôi được biết, dịch vụ đã được khôi phục”, Ngoại trưởng Rubio cho biết.

Trong cuộc trao đổi với các phóng viên ngày 20/10, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth cũng mô tả việc gián đoạn dịch vụ Starlink là vấn đề thương mại. Tuy nhiên, chưa có quan chức Mỹ nào công khai xác nhận rằng họ đã gây sức ép buộc SpaceX khôi phục dịch vụ sau bất kỳ sự gián đoạn nào.

“Có những điều khoản dịch vụ cần phải tuân thủ, và đó là cơ sở để Starlink đưa ra các quyết định như vậy”, ông Hegseth nói.

Một điểm gây nhầm lẫn đáng kể là sự khác biệt giữa hai sản phẩm của SpaceX: Starshield và Starlink. Về cơ bản, Starshield là hệ thống liên lạc vệ tinh được phát triển cho mục đích quốc phòng, phục vụ các yêu cầu của Lầu Năm Góc, trong khi Starlink là dịch vụ Internet vệ tinh thương mại.

Ngày 17/10, ông Rubio cho rằng Ukraine chưa từng được tiếp cận Starshield. Trong khi đó, ông Zelensky khẳng định cả Starlink và Starshield tại Ukraine đều đã bị gián đoạn.

Bảo Hà/Báo Tin tức và Dân tộc