Nắng nóng ẩm nguy hiểm ở châu Á đẩy cơ thể con người đến giới hạn chịu đựng

Theo báo cáo của tổ chức Climate Central, số ngày có thời tiết cực đoan trên toàn cầu hiện đạt trung bình 23 ngày/năm, tăng mạnh so với 10 ngày/năm trong thập niên 1970. Đáng chú ý, một số khu vực ở Đông Nam Á, Nam Mỹ và ven biển Tây Phi hiện phải đối mặt với ít nhất sáu tháng mỗi năm có tình trạng nắng nóng ẩm ở ngưỡng "nguy hiểm".

Báo cáo sử dụng chỉ số nhiệt độ bầu ướt (wet-bulb temperature) - thước đo kết hợp giữa nhiệt độ và độ ẩm để đánh giá mức độ mà cơ thể con người có thể tự làm mát thông qua tiết mồ hôi. Theo Climate Central, ngưỡng 25 độ C được xem là mức nguy hiểm, khi khả năng điều hòa thân nhiệt bắt đầu bị quá tải, làm gia tăng nguy cơ say nắng và các bệnh liên quan đến nhiệt.

Các nhà khoa học cho biết biến đổi khí hậu do con người gây ra là nguyên nhân của gần hai phần ba số ngày nắng nóng ẩm nguy hiểm trên toàn thế giới. Độ ẩm cao khiến cơ thể khó tỏa nhiệt, buộc tim phải hoạt động nhiều hơn để duy trì thân nhiệt, khiến ngay cả những ngày không quá nóng cũng có thể trở nên nguy hiểm.

Theo Climate Central, Hong Kong (Trung Quốc) ghi nhận trung bình 144 ngày nắng nóng ẩm nguy hiểm mỗi năm trong thập niên qua, trong đó khoảng 33 ngày được xác định có liên quan trực tiếp đến biến đổi khí hậu do con người gây ra.

Trong tuần qua, nhiều khu vực ở Đông Nam Á đã trải qua điều kiện thời tiết khắc nghiệt. Miền Bắc và miền Trung Việt Nam, bao gồm Hà Nội, ghi nhận các đợt nắng nóng kéo dài. Tại Thái Lan, một số địa phương như Bang Na ghi nhận chỉ số nhiệt cảm nhận lên tới 54 độ C.

Tình trạng tương tự cũng diễn ra tại Nam Á. Theo báo cáo của Climate Trends, nhiều khu vực ở Ấn Độ trong tháng 5 ghi nhận nhiệt độ vượt 45 độ C, kéo theo nhu cầu điện tăng mạnh và gây áp lực lớn lên hệ thống y tế do số ca mắc các bệnh liên quan đến nắng nóng gia tăng. Ngày 25/6, thành phố Banda, bang Uttar Pradesh, ghi nhận mức nhiệt 44,2 độ C, trong khi nhiều bang phía Bắc, Trung và Đông Ấn Độ duy trì nền nhiệt từ 40-43 độ C.

Các chuyên gia cảnh báo nhóm lao động ngoài trời là đối tượng chịu rủi ro lớn nhất do phải làm việc trong điều kiện nhiệt độ cao, độ ẩm lớn, bức xạ mặt trời mạnh và cường độ lao động cao.

Theo Viện McKinsey Global Institute, Đông Nam Á đặc biệt dễ bị tổn thương trước biến đổi khí hậu vì nhiều nền kinh tế phụ thuộc vào lao động ngoài trời và nông nghiệp. Tại Campuchia, Indonesia và Thái Lan, nông nghiệp chiếm 8-15% GDP, cao gấp đôi mức trung bình toàn cầu (4%). Báo cáo cũng cho biết gần một nửa diện tích và dân số Đông Nam Á đang phải đối mặt với ít nhất một loại rủi ro khí hậu; khoảng 10% diện tích có nguy cơ ngập lụt do nước sông và 15% diện tích thường xuyên chịu tác động của nắng nóng cực đoan.

Để thích ứng, McKinsey ước tính Đông Nam Á hiện đầu tư khoảng 12 tỷ USD mỗi năm cho các biện pháp ứng phó như điều hòa không khí, hệ thống thoát nước, thủy lợi và cảnh báo sớm. Tuy nhiên, để đạt mức bảo vệ tương đương các nền kinh tế phát triển, khu vực cần nâng mức đầu tư lên khoảng 37 tỷ USD mỗi năm.

Các nhà khoa học khuyến nghị cần tăng cường giáo dục về rủi ro do nắng nóng, theo dõi đồng thời nhiệt độ và độ ẩm, đồng thời bảo đảm người lao động được tiếp cận nước uống, bóng râm, thời gian nghỉ ngơi và các hệ thống làm mát để giảm nguy cơ mắc bệnh liên quan đến nhiệt.

Theo Climate Central, nắng nóng ẩm nguy hiểm đang từ một hiện tượng hiếm gặp trở thành đặc điểm ngày càng phổ biến của cuộc sống tại nhiều khu vực trên thế giới, đẩy điều kiện thời tiết tiến gần tới giới hạn mà cơ thể con người có thể chịu đựng an toàn. Song song đó, nhóm nghiên cứu World Weather Attribution cũng kết luận đợt nắng nóng hiện nay ở châu Âu có dấu ấn rõ rệt của biến đổi khí hậu, với khoảng 45% trong số 854 thành phố thuộc 30 quốc gia châu Âu đã hoặc dự kiến vượt ngưỡng nhiệt độ bầu ướt vào cuối tháng 6.