Mỹ dọa áp thuế, hủy cấp phép máy bay Canada nếu Gulfstream không được phê duyệt

Máy bay Gulfstream. (Nguồn: Wikipedia)

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 29/1 cho biết Mỹ sẽ hủy chứng nhận kiểm định đối với dòng máy bay phản lực Bombardier Global Express, đồng thời đe dọa áp thuế nhập khẩu 50% lên các loại máy bay khác sản xuất tại Canada cho đến khi cơ quan quản lý nước này cấp phép cho một số dòng máy bay do công ty Gulfstream của Mỹ sản xuất.

Ông Trump cho biết Canada đã từ chối cấp phép cho các dòng máy bay Gulfstream 500, 600, 700 và 800.

Vào tháng 4/2025, Cơ quan Hàng không Liên bang Mỹ (FAA) và Cơ quan An toàn Hàng không Liên minh châu Âu đã cấp phép cho dòng máy bay Gulfstream G800.

Trong một bài đăng trên mạng xã hội Truth Social về việc cấp phép cho Gulfstream, ông Trump tuyên bố rằng nếu tình hình không được khắc phục ngay lập tức vì bất kỳ lý do gì, ông sẽ áp mức thuế 50% lên tất cả các loại máy bay của Canada được bán vào thị trường Mỹ.

Ông Trump cũng khẳng định sẽ hủy chứng nhận đối với các máy bay Bombardier Global Express và toàn bộ máy bay sản xuất tại Canada cho đến khi các máy bay của Gulfstream được cấp phép.

Lời đe dọa này, nếu trở thành hiện thực, sẽ gây tác động nghiêm trọng đến các hãng hàng không Mỹ như American Airlines và Delta Air Lines, những đơn vị đang sử dụng máy bay do Canada sản xuất cho nhiều tuyến bay khu vực.

Bombardier cũng vận hành nhiều trung tâm dịch vụ tại Mỹ và có một cơ sở ở Wichita, bang Kansas, nơi họ đang phát triển mảng kinh doanh quốc phòng. Mỹ là thị trường hàng không doanh nghiệp lớn nhất thế giới và công ty Canada này hiện có khoảng 3.000 nhân viên làm việc tại đây.

Hiện chưa rõ ngoài các dòng máy bay phản lực khoang lớn Global của Bombardier, những loại máy bay nào khác sẽ chịu mức thuế tăng của ông Trump, trong đó có dòng máy bay thương mại Airbus A220 sản xuất tại Canada.

Hầu hết các máy bay A220 do các hãng hàng không Mỹ vận hành được sản xuất tại dây chuyền của Airbus ở Mobile, bang Alabama.

FlightRadar24 đưa thông tin trên mạng xã hội X rằng tính đến khoảng 8 giờ ngày 30/1 theo giờ Việt Nam, có hơn 400 máy bay sản xuất tại Canada đang hoạt động đi và đến các sân bay của Mỹ.

Nhà cung cấp dữ liệu Cirium cho biết có 150 máy bay Global Express đang hoạt động được đăng ký tại Mỹ, do 115 đơn vị vận hành. Cùng với đó là tổng cộng 5.425 máy bay các loại sản xuất tại Canada đang hoạt động có đăng ký tại Mỹ, bao gồm máy bay thân hẹp, máy bay phản lực và trực thăng.

Chưa rõ ông Trump sẽ thực hiện việc hủy chứng nhận máy bay như thế nào vì đây là nhiệm vụ của FAA. Tuy nhiên, trước đây ông từng đưa ra các tuyên bố tương tự và cuối cùng đã được các cơ quan liên quan thực thi, thường là kèm theo các ngoại lệ.

FAA có thể không có thẩm quyền pháp lý để thu hồi chứng nhận máy bay dựa trên lý do kinh tế, vì theo các quy định hiện hành, cơ quan này chỉ có thể làm vậy vì lý do an toàn.

Theo các quy định hàng không toàn cầu, quốc gia nơi máy bay được thiết kế - trong trường hợp của Gulfstream là Mỹ - chịu trách nhiệm cấp chứng nhận chính nhằm bảo đảm sự an toàn của thiết kế.

Các quốc gia khác thường công nhận quyết định của cơ quan quản lý chính, cho phép máy bay đi vào không phận của họ, nhưng có quyền từ chối hoặc yêu cầu thêm dữ liệu./.

(TTXVN/Vietnam+)