Mỹ: Chính quyền liên bang đề nghị Tòa án Tối cao can thiệp việc bỏ phiếu qua đường bưu điện

Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu tại Nhà Trắng. Ảnh: THX/TTXVN phát

Yêu cầu khẩn cấp này được đưa ra sau khi một tòa phúc thẩm liên bang, trong phán quyết với tỷ lệ 2-1 vào ngày 24/7, đã giữ nguyên quyết định ngăn chặn nội dung quan trọng trong sắc lệnh do ông Trump ban hành vào tháng 3. Sắc lệnh này yêu cầu các cơ quan liên bang lập danh sách cử tri đủ điều kiện và hạn chế dịch vụ chuyển phát các lá phiếu không nằm trong danh sách đó qua bưu điện.

Một liên minh gồm 23 bang lập luận rằng ông Trump không có thẩm quyền áp đặt các quy định liên bang lên các cuộc bầu cử do quan chức bang và địa phương tổ chức. Trong khi đó, Bộ Tư pháp Mỹ lập luận rằng việc khiếu kiện là quá sớm vì các cơ quan chưa hoàn tất những chính sách cần thiết để thực thi sắc lệnh của ông Trump. Tuy nhiên, Tòa phúc thẩm Liên bang Khu vực 1 cho rằng các bang đã buộc phải chuẩn bị cho những thay đổi có thể ảnh hưởng đến các cuộc bầu cử sắp tới.

Đa số thẩm phán cho rằng sắc lệnh sẽ áp đặt "mức độ can thiệp chưa từng có của các quan chức liên bang vào cách thức các bang tổ chức bầu cử", đồng thời có nguy cơ gây ra nhầm lẫn và tước bỏ quyền bầu cử của người dân.

Phán quyết này chỉ áp dụng cho các bang tham gia vụ kiện. Một tòa phúc thẩm liên bang riêng biệt tại Washington gần đây đã dỡ bỏ lệnh cấm diện rộng đối với sắc lệnh, mở ra khả năng Bưu điện Mỹ vẫn có thể triển khai các hạn chế ở những khu vực khác.

Tổng thống Trump cho rằng những thay đổi này là một biện pháp bảo vệ nhằm ngăn chặn tình trạng bỏ phiếu bất hợp pháp. Ngược lại, đảng Dân chủ và các nhóm bảo vệ quyền bầu cử cho rằng sắc lệnh có thể ngăn cản những cử tri hợp pháp nhận hoặc gửi lại phiếu bầu qua đường bưu điện.

Thay đổi này là một phần trong nỗ lực của ông Trump nhằm tạo ra những thay đổi sâu rộng đối với cách thức tổ chức bầu cử tại Mỹ trước ngày bầu cử 3/11. Ông cũng đang gây sức ép buộc Quốc hội thông qua luật áp đặt yêu cầu trình căn cước cử tri trên toàn quốc và bằng chứng chứng minh quốc tịch khi đăng ký bầu cử. Theo Hiến pháp Mỹ, các bang, thay vì chính phủ liên bang, mới là bên chịu trách nhiệm giám sát phần lớn các hoạt động bầu cử. Hiện, Nhà Trắng và Bộ Tư pháp Mỹ chưa đưa ra bình luận về vấn đề này.

Trong khi đó, kết quả một cuộc thăm dò dư luận mới do Breitbart News công bố ngày 27/7 cho thấy đa số cử tri Mỹ ủng hộ các quy định yêu cầu người tham gia bầu cử liên bang phải chứng minh quốc tịch và xuất trình giấy tờ nhận dạng có ảnh khi bỏ phiếu.

Cuộc thăm dò do hãng McLaughlin & Associates thực hiện theo đặt hàng của tổ chức Tea Party Patriots Action đối với 1.000 cử tri từng tham gia các cuộc tổng tuyển cử, cho thấy 82% số người được hỏi đồng ý rằng chỉ công dân Mỹ mới có quyền tham gia bầu cử Tổng thống, Thượng viện và Hạ viện liên bang.

Kết quả khảo sát cũng cho thấy hơn 3/4 số người được hỏi ủng hộ việc yêu cầu người đăng ký bỏ phiếu phải xuất trình bằng chứng về quốc tịch Mỹ. Tỷ lệ ủng hộ đạt 94% trong số cử tri đảng Cộng hòa, 73% đối với cử tri độc lập và 68% đối với cử tri đảng Dân chủ.

Theo kết quả thăm dò, 66% số người được hỏi không đồng tình với quan điểm cho rằng quy định xuất trình giấy tờ nhận dạng sẽ khiến một bộ phận người dân gặp khó khăn trong việc thực hiện quyền bầu cử, trong khi 29% cho rằng đây có thể là một rào cản không công bằng.

Những người tham gia khảo sát cũng được giới thiệu các nội dung chính của Đạo luật SAVE America Act, trong đó quy định người đăng ký bỏ phiếu phải chứng minh quốc tịch Mỹ, cử tri phải xuất trình giấy tờ nhận dạng có ảnh khi bỏ phiếu, đồng thời yêu cầu các bang đối chiếu danh sách cử tri với cơ sở dữ liệu của Chính phủ liên bang nhằm phát hiện các trường hợp không phải công dân nhưng có tên trong danh sách cử tri.

Cuộc khảo sát diễn ra trong bối cảnh Quốc hội Mỹ đang xem xét Đạo luật SAVE America Act. Phát biểu tại Nhà Trắng hồi tuần trước, Tổng thống Trump cũng bày tỏ ủng hộ việc siết chặt quy định đối với hình thức bỏ phiếu qua đường bưu điện, ngoại trừ một số trường hợp như quân nhân, người khuyết tật, người mắc bệnh hoặc cử tri vắng mặt vì lý do chính đáng.

Giới quan sát nhận định Đạo luật SAVE America Act tiếp tục là một trong những nội dung gây chia rẽ giữa hai đảng tại Quốc hội Mỹ. Trong khi các nghị sĩ Cộng hòa cho rằng dự luật sẽ góp phần tăng cường tính minh bạch và bảo đảm tính toàn vẹn của bầu cử, nhiều nghị sĩ Dân chủ và các tổ chức bảo vệ quyền bầu cử lo ngại một số quy định có thể làm gia tăng rào cản đối với việc đăng ký và tham gia bỏ phiếu của một bộ phận cử tri.

Quang Thịnh - Đoàn Hùng (TTXVN)