Mùa hoa sầu riêng đầy hy vọng

Vườn sầu riêng của nông dân Nguyễn Văn Hiển (trái, ngụ khu phố Bàu Sen, phường Xuân Lập) chuẩn bị bung hoa. Ảnh: Diễm Quỳnh

Chu kỳ thu hoạch sầu riêng từ 100-120 ngày kể từ thời điểm nụ sầu riêng bung hoa. Vườn sầu riêng hương càng ngào ngạt thì trái đậu càng nhiều, đồng đều, vụ mùa cho năng suất cao.

Ngát thơm hoa sầu riêng

Năm 2025, thời tiết mưa nhiều, dai dẳng đến tháng 11 mới kết thúc. Cho nên việc cắt (ngưng) nước cho đất khô ráo, tỉa cành tạo điều kiện để sầu riêng ra mắt cua - tức chồi non, mầm sinh trưởng hình thành trên cành, chuẩn bị phát triển thành lá hoặc hoa.

Nông dân Nguyễn Văn Trụ (ngụ khu phố Đồi Rìu, phường Hàng Gòn, tỉnh Đồng Nai) cho biết: Do đợt tạo mắt cua cho sầu riêng vào cuối tháng 11 và đầu tháng 12-2025 của nhiều nhà vườn trồng sầu riêng trên địa bàn không hiệu quả nên phần lớn nhà vườn tiếp tục cắt nước, tỉa cành tạo đợt mắt cua lần 2 vào đầu tháng 1-2026. Đợt tạo mắt cua này tuy có muộn hơn so với mọi năm nhưng đạt yêu cầu. Chỉ cần tỷ lệ ra bông và đậu trái tại các điểm ủ mắt cua của nhánh, thân trên 50% là được, giờ không lo trễ vụ nữa.

Đường vào rẫy vườn chuyên canh sầu riêng nơi khu phố Đồi Rìu thơm nồng hoa sầu riêng. Theo chính quyền phường Hàng Gòn, diện tích trồng sầu riêng của địa phương hiện có trên 1 ngàn hécta, riêng khu phố Đồi Rìu hơn 200ha, các hộ trồng sầu riêng trong phường, khu phố hiện nay đều có cuộc sống khá giả.

Nông dân Lâm Chính Lộc (ngụ khu phố Đồi Rìu) cho biết: 2,5ha sầu riêng trên 10 năm tuổi của gia đình ông cho thu nhập hơn 2 tỷ đồng/năm. Sầu riêng có đặc tính ra đọt 3-4 tháng/lần. Giai đoạn ra đọt thường bị trùng với giai đoạn xả nhụy và đậu trái non. Vì vậy, trong giai đoạn xả nhụy, nếu không chủ động xử lý chặn đọt hoặc kéo đọt sầu riêng thì tỷ lệ rụng hoa, rụng trái non rất cao. Bởi đọt non cạnh tranh dinh dưỡng với hoa làm giảm năng suất sầu riêng.

Với đất đỏ bazan, ông Trần Văn Tư (ngụ thôn Khắc Khoan, xã Phú Nghĩa) bắt đầu đưa cây sầu riêng vào trồng xen trong vườn tiêu, cà phê từ năm 2015. Năm 2025, 3ha vườn của ông cho thu nhập từ 3 loại cây trồng hơn 1 tỷ đồng/hécta.

Ông Trần Văn Tư chia sẻ: “Tiêu, sầu riêng, cà phê vườn nhà tôi, cây nào cũng giá trị. Tuy nhiên, sầu riêng trồng xen với tiêu, cà phê đang trong thời gian cần nước tưới nên việc tạo mắt cua cũng khó hơn. Bù lại, tất cả các mắt cua khi ra bông khỏe, đều và tỏa hương thơm nức khắp vườn”.

Ông Tư cho biết thêm: Tận dụng thời điểm đầu tháng 2 dương lịch, sầu riêng và nhiều cây trồng khác vào mùa rộ hoa nên dân nuôi ong mật từ các tỉnh miền Tây Nam Bộ và Đắk Lắk di chuyển đàn ong về địa phương, đặt từ vài trăm đến cả ngàn thùng ở các vườn rẫy. Trong các loại hoa thì hoa sầu riêng cũng là loài cho mật ong tự nhiên thượng hạng.

Kỳ vọng mùa hoa sầu riêng nở rộ

Sầu riêng đang mùa ra hoa, không những tỏa hương ngát vườn rẫy mà cũng làm cho người trồng khấp khởi kỳ vọng về vụ sầu riêng đạt năng suất lẫn được giá cao.

Ông Cao Văn Tầng (hộ chuyên thu mua sầu riêng tại khu phố Phú Bình, phường Long Khánh) cho biết: Tùy theo giống và chất lượng sầu riêng mà giá thu mua có khác nhau. Chẳng hạn, Monthong loại 1 giá từ 90-140 ngàn đồng/kg, Ri6 từ 50-70 ngàn đồng/kg, Dona từ 60-90 ngàn đồng/kg. Do vùng trồng sầu riêng tỉnh Đồng Nai đang vào mùa ra hoa, đậu trái nên diện tích sầu riêng cho trái sớm không đáng kể.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, tổng diện tích cây sầu riêng trên địa bàn tỉnh hiện có trên 23 ngàn hécta, sản lượng đạt khoảng 250 ngàn tấn. Vùng sản xuất sầu riêng tập trung tại các xã, phường: Thanh Sơn, Xuân Quế, Hàng Gòn, Tân Phú, Cẩm Mỹ, Phú Vinh, Nam Cát Tiên, Xuân Lập, Bù Đăng, Phú Riềng, Bù Gia Mập, Đăk Ơ, Phú Nghĩa, Phú Trung… Dự kiến đến năm 2030, diện tích trồng sầu riêng trên địa bàn tỉnh đạt khoảng 30 ngàn hécta, sản lượng khoảng 360 ngàn tấn.

Phường Xuân Lập hiện có hơn 200ha sầu riêng, được trồng tập trung tại các khu phố: Núi Đỏ, Tân Thủy, Bàu Sen và Phú Mỹ. Theo ông Trịnh Cao Khải, Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp, Thương mại, Dịch vụ Xuân Lập, toàn bộ diện tích sầu riêng trên địa bàn đã được cơ quan có thẩm quyền cấp mã số vùng trồng. Nhờ đó, nông dân sản xuất theo quy trình VietGAP, tham gia chứng nhận OCOP (Chương trình Mỗi xã một sản phẩm), đảm bảo sản phẩm đạt tiêu chuẩn xuất khẩu.

Cũng theo ông Trịnh Cao Khải, sầu riêng trồng trên vùng đất đá vẫn cho năng suất và chất lượng không thua kém so với trồng trên đất thịt. Tuy nhiên, do đặc tính đất đá dễ cắt nước nên cây sầu riêng dễ tạo mắt cua và ra hoa sớm hơn. Việc sầu riêng ra hoa sớm hay muộn không quan trọng bằng việc thu hoạch tập trung đúng thời điểm giá mua đạt mức cao nhất trong vụ.

Dạo khắp các vườn rẫy trồng sầu riêng trên địa bàn tỉnh Đồng Nai trong thời kỳ ra hoa, không khí ngập tràn hương thơm ngát. Niềm vui của nhà nông hiện rõ qua những chùm hoa sầu riêng lủng lẳng, phủ kín cành nhánh. Theo những người trồng sầu riêng, tiết trời càng ấm và hanh khô thì hoa càng tỏa hương thơm, tỷ lệ đậu trái cao, thuận lợi cho việc tuyển chọn, chăm sóc, hứa hẹn một vụ mùa đạt năng suất.

Diễm Quỳnh