Một thế hệ lớn lên cùng thần thoại của Hong Eun-young

Hình minh họa các vị thần Hy Lạp của Hong Eun-young từ cuốn sách “Thần thoại Hy Lạp và La Mã qua truyện tranh”, một cuốn sách bán chạy nhất dành cho trẻ em Hàn Quốc vào đầu những năm 2000. Ảnh: Korea Times.

Với nhiều khán giả Hàn Quốc xem The Odyssey, bom tấn mới của đạo diễn Christopher Nolan, câu chuyện về hành trình trở về quê hương của Odysseus không bắt đầu trên màn ảnh rộng.

Nó bắt đầu từ những lớp học tiểu học, thư viện trường hay nhà bạn bè cách đây hơn 20 năm, qua những trang truyện đầy màu sắc của Greek and Roman Myths Through Comics (tạm dịch: Thần thoại Hy Lạp và La Mã qua truyện tranh) do họa sĩ Hong Eun-young minh họa.

Khi nhân vật Odysseus cuối cùng đối đầu với những kẻ cầu hôn đã chiếm giữ ngôi nhà của mình trong bộ phim của Nolan, Park Ji-hoon - nhân viên văn phòng 32 tuổi ở Suwon, tỉnh Gyeonggi - cảm nhận một câu chuyện tuổi thơ cuối cùng cũng đi đến đoạn kết mà anh từng chờ đợi.

“Cảnh khiến tôi thỏa mãn nhất là lúc Odysseus trả thù những kẻ cầu hôn ngay trong cung điện”, Park nói. “Trong bộ truyện tôi từng đọc khi còn nhỏ, nét vẽ thay đổi ngay trước đoạn đó, nên hành trình trở về nhà của Odysseus với tôi vẫn luôn dang dở”.

Park nhớ những giờ giải lao cùng bạn bè chuyền tay nhau đọc truyện và tranh nhau mượn sách ở thư viện trường. Xem phiên bản của Nolan, anh bất chợt nghĩ: “Tôi cũng tự hỏi Hong Eun-young sẽ vẽ cảnh đó như thế nào”.

Jeong Ye-seul, nhân viên văn phòng 31 tuổi ở Seongnam, tỉnh Gyeonggi, cũng có cảm giác tương tự.

“Với tôi, câu chuyện về The Odyssey luôn chưa trọn vẹn”, cô nói. “Sau này tôi đã biết kết thúc, nhưng kể từ khi Hong không còn vẽ bộ truyện, tôi vẫn có cảm giác câu chuyện bị bỏ lửng”.

Bộ truyện 12 triệu bản và ký ức về thần thoại Hy Lạp

Được Gana Publishing phát hành vào tháng 11/2000, Greek and Roman Myths Through Comics gồm 20 tập, đưa thần thoại Hy Lạp và La Mã đến với một thế hệ độc giả nhỏ tuổi thông qua những câu chuyện về các vị thần Olympus, anh hùng và quái vật.

Dựa trên The Age of Fable của Thomas Bulfinch, bộ truyện nhanh chóng trở thành hiện tượng xuất bản. Theo các báo cáo trong ngành, tác phẩm bán hơn 12 triệu bản và giành giải Truyện tranh Hàn Quốc của năm do Bộ Văn hóa Hàn Quốc trao tặng năm 2002.

Với nhiều người Hàn Quốc sinh trong thập niên 1990, hình ảnh các vị thần Hy Lạp gần như không thể tách rời khỏi cách Hong Eun-young khắc họa họ. Athena có mái tóc nâu hạt dẻ, Psyche mặc váy cam, Hades sở hữu mái tóc xoăn xanh đậm, còn Artemis nổi bật với hai búi tóc đặc trưng.

Hong tạo dấu ấn nhờ tạo hình nhân vật nam cơ bắp, nhân vật nữ có vẻ ngoài lý tưởng hóa cùng trang phục và kiểu tóc cầu kỳ. Phong cách ấy không theo chủ nghĩa hiện thực, thậm chí có phần cường điệu: đàn ông thường có bờ vai rộng và cơ bắp quá khổ, trong khi phụ nữ sở hữu vòng eo nhỏ đến mức phi thực tế.

Các em nhỏ đang đọc cuốn “Thần thoại Hy Lạp và La Mã qua truyện tranh” của Hong Eun-young tại một cửa hàng sách ở Seoul năm 2003. Ảnh: Korea Times.

Nhưng chính cách tạo hình nhất quán ấy giúp độc giả dễ dàng nhận diện từng nhân vật.

“Thiết kế nhân vật của bà ấy thực sự đặc biệt vì bà có thể khiến từng người khác biệt dù sử dụng những khuôn mẫu khá giống nhau”, Kim Seul-gi, 34 tuổi, nhận xét. Khi còn nhỏ, Kim từng gọi Hong là “Homer của Hàn Quốc” và bắt chước phong cách minh họa của bà khi tự vẽ.

“Các nhân vật nam đều có cơ bắp khổng lồ, còn nhân vật nữ có vóc dáng khá giống nhau, nhưng bạn vẫn có thể nhận ra từng người. Tất cả đều rất đáng nhớ”, Kim nói.

Với Kim, tầm ảnh hưởng của Hong không chỉ nằm ở ký ức tuổi thơ.

“Đối với những đứa trẻ thuộc thế hệ của tôi, bà đã biến thần thoại Hy Lạp và La Mã thành một thứ ngôn ngữ văn hóa chung”.

Sức ảnh hưởng ấy nhanh chóng vượt ra ngoài những trang sách. Thành công của bộ truyện góp phần tạo tiền đề cho loạt phim hoạt hình Olympus Guardian của SBS, phát sóng 39 tập năm 2002. Album nhạc phim phát hành năm 2003 có ca khúc chủ đề do nhóm nhạc K-pop g.o.d thể hiện.

Bộ truyện cũng góp phần định hình một hình ảnh lâu dài về thần thoại Hy Lạp trong văn hóa đại chúng Hàn Quốc: dễ tiếp cận, kịch tính và sống động.

Những câu chuyện về các vị thần và anh hùng không được kể như kiến thức cổ điển xa xôi. Xung đột, bạo lực, tình yêu, ham muốn và những mối quan hệ gia đình phức tạp khiến thế giới thần thoại trở nên gần gũi với độc giả trẻ.

Ảnh hưởng của tác phẩm lớn đến mức sau này tại Hàn Quốc xuất hiện một câu nói đùa rằng người Hàn “biết thần thoại Hy Lạp và La Mã một cách đáng ngờ”.

Câu chuyện dang dở với Odysseus

Thế nhưng, với chính độc giả của Hong Eun-young, bộ truyện lại có một điểm dừng không trọn vẹn.

Hong minh họa 18 tập đầu, kết thúc ở đoạn Odysseus trở về Ithaca và đoàn tụ với con trai Telemachus. Sau đó, tranh chấp với nhà xuất bản khiến bà rời dự án trước khi hai tập cuối được hoàn thành.

Một họa sĩ khác tiếp quản phần còn lại. Với những đứa trẻ đã quen thuộc với nét vẽ của Hong, sự thay đổi này không đơn thuần là chuyện phong cách. Những nhân vật quen thuộc bỗng mang diện mạo khác, còn câu chuyện họ theo dõi suốt nhiều năm cũng mất đi một phần cảm giác thân thuộc.

Sách cũ "Thần thoại Hy Lạp và La Mã qua truyện tranh" của Hong Eun-young. Ảnh: Korea Times.

Tranh chấp bắt nguồn từ vấn đề bản quyền, tiền nhuận bút và việc sử dụng tác phẩm trong các dự án phái sinh.

Ngày nay, bộ truyện gần như không còn được phát hành rộng rãi. Những độc giả muốn tìm lại ký ức tuổi thơ phải săn các tập sách cũ trên những nền tảng mua bán đồ đã qua sử dụng. Các tập lẻ, thậm chí cả bộ, được rao bán như những món đồ sưu tầm.

Điều này phần nào lý giải vì sao sự trở lại của Hong Eun-young trong mùa hè này nhanh chóng thu hút sự chú ý. Ngày 22/7, bà ra mắt Hong Eun-young’s Egyptian Myths trên Naver Webtoon, đánh dấu lần đầu tiên chuyển sang thực hiện webtoon theo định dạng cuộn dọc.

Lần này, thay vì các vị thần Olympus, Hong tìm đến thần thoại Ai Cập.

“Thật ý nghĩa khi được trở lại với thế giới thần thoại mà tôi đã chia sẻ với độc giả suốt một thời gian dài, lần này là thần thoại Ai Cập”, Hong viết trên mạng xã hội. “Tôi chân thành cảm ơn những người đã chờ đợi tôi”.

Sự trở lại ấy diễn ra đúng lúc The Odyssey của Nolan đưa câu chuyện về Odysseus đến với một thế hệ khán giả mới. Với những người từng lớn lên cùng bộ truyện của Hong, bộ phim không chỉ là một cách tiếp cận mới với sử thi Homer, mà còn là chiếc chìa khóa mở ra mảnh ghép cuối cùng cho ký ức tuổi thơ còn dang dở.

Phương Linh