Một lá thư viết đã gần 60 năm, nhưng người nhận vẫn chưa được đọc!

Giữa những tài liệu được công bố trong loạt bài “Hồ sơ chứng tích chiến tranh”, trong mã số CDEC: F034602431419 có một lá thư đặc biệt khiến nhiều bạn đọc không khỏi xúc động. Đó là lá thư mang nhan đề “Cậu Má Kính Mến” của liệt sĩ Võ Thành Dũng (bí danh Thanh Sơn) – một người lính đã viết trong những giờ phút khốc liệt của chiến tranh, nhưng chưa bao giờ có cơ hội gửi đến gia đình.

Có thể thể nói, đây là một lá thư được viết dưới “mưa bom bão đạn”. Những dòng chữ còn lưu lại cho thấy hoàn cảnh đặc biệt mà người lính trẻ đã trải qua:

“Từng tràng súng nổ hàng loạt, pháo, bao nhiêu máy bay gầm sét trên trời, trút xuống biết bao nhiêu bom đạn để ngăn chặn bước tiến của quân ta.

Con đang ngồi dưới [lằng/hằng] mưa đạn của địch, con tranh thủ viết lá thư gởi thăm cậu má… bao nhiêu nỗi lòng mong nhớ con trút vào trong mảnh giấy…”

Giữa bom đạn ấy, người con vẫn hướng về gia đình, gọi hai tiếng “cậu má” đầy thân thương, gửi gắm nỗi nhớ và niềm mong mỏi bình dị nhất: được biết tin nhà, được nhìn lại một tấm hình người thân.

Trong thư, Võ Thành Dũng cho biết đã không nhận được thư từ gia đình từ năm 1966 và tha thiết xin “cậu má” gửi thêm một tấm hình mới, bởi tấm hình cũ đã phai mờ theo thời gian. Nhưng đáng tiếc, chính lá thư này cũng không bao giờ đến được tay người thân.

Lá thư được Sư đoàn Bộ binh số 1 Hoa Kỳ thu giữ tại một doanh trại ở Chi khu Lộc Ninh vào ngày 29/10/1967. Đi cùng lá thư là bản lý lịch quân nhân – một loại giấy tờ rất quan trọng, hiếm khi bị bỏ lại nếu không phải trong hoàn cảnh chiến đấu khốc liệt. Đó cũng là dấu vết còn lại từ một trận đánh.

Đối chiếu các dữ liệu liên quan, nhóm thực hiện dự án nhận định vào đúng thời điểm này đã diễn ra một trận giao tranh ác liệt tại khu vực Lộc Ninh. Hiện vẫn còn ít nhất hai danh sách liệt sĩ cho thấy trận đánh này là có thật. Từ đó, nhiều khả năng liệt sĩ Võ Thành Dũng có liên quan trực tiếp đến trận chiến ấy.

Lá thư vì thế không chỉ là lời nhắn gửi gia đình, mà còn là một chứng tích sống động về những ngày tháng chiến đấu gian khổ, nơi sự sống và cái chết chỉ cách nhau trong gang tấc.

Gần 60 năm trôi qua, lá thư vẫn nằm lại như một kỷ vật chưa trọn vẹn hành trình. Chúng tôi mong muốn tìm được thân nhân của liệt sĩ Võ Thành Dũng để trao lại lá thư – như một cách nối lại sợi dây tình cảm đã bị chiến tranh cắt đứt.

Thông tin về liệt sĩ Võ Thành Dũng (tức Thanh Sơn): sinh 1939. Cha là Võ Văn Di. Mẹ: Huỳnh Thị Hóa. Nguyên quán: Ấp Trường Thọ, xã Trung Thành, huyện Vũng Liêm, tỉnh Trà Vinh cũ. Từng ở đơn vị: C17 – Đại đội 17 DKZ, Trung đoàn 763/273, Sư đoàn 9.

Chúng tôi tha thiết mong bạn đọc, đặc biệt là người dân tại Trà Vinh và các vùng lân cận, nếu có bất kỳ thông tin nào về thân nhân hoặc đồng đội của liệt sĩ Võ Thành Dũng, xin vui lòng liên hệ để giúp lá thư được trở về đúng nơi nó thuộc về.

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng những câu chuyện như thế này vẫn còn đó, nhắc nhớ về những con người đã sống, đã chiến đấu và hy sinh với một niềm tin giản dị: ngày trở về.

Lá thư của liệt sĩ Võ Thành Dũng, dù chưa từng đến tay người nhận, vẫn mang trong mình sức mạnh của ký ức và tình thân. Và biết đâu, từ những dòng chữ đã vượt qua bom đạn ấy, một cuộc đoàn tụ – dù muộn màng – vẫn có thể xảy ra.

Ảnh minh họa theo: Fapage Sáng kiến Tìm kiếm Người Việt Nam Mất tích trong Chiến tranh - VWAI.

Hà Nội, 12/4/2026
Trái Tim Người Lính

Đặng Vương Hưng