Một hãng bay giá rẻ ở Mỹ sắp phá sản, ông Trump tìm cách cứu

Áp lực chi phí nhiên liệu gia tăng khiến các hãng hàng không tìm mọi giải pháp bù đắp. Ảnh: Reuters.

Spirit Airlines - hãng hàng không giá rẻ lớn nhất nước Mỹ - đã nộp đơn xin bảo hộ phá sản từ năm 2024. Hiện, theo The Guardian, chính phủ Mỹ đang cân nhắc cấp khoản vay lên tới 500 triệu USD để hỗ trợ Spirit. Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng để ngỏ khả năng can thiệp sâu hơn.

"Chúng tôi đang cân nhắc cứu trợ họ hoặc mua lại hãng bay", ông Trump nói, đồng thời cho rằng chính phủ có thể "bán lại để thu lợi nhuận" khi giá dầu hạ nhiệt. Tuy nhiên, việc nhà nước mua lại một hãng hàng không tư nhân vẫn là kịch bản chưa từng có tiền lệ.

Trước khi rơi vào khủng hoảng, Spirit Airlines từng khai thác hơn 60 điểm đến tại Mỹ, Mỹ Latin và Caribe. Spirit theo đuổi mô hình hãng bay giá vé rẻ nhưng thu phí cao đối với các dịch vụ bổ sung như hành lý xách tay hay lựa chọn chỗ ngồi. Tuy vậy, trong những năm gần đây, doanh nghiệp liên tục đối mặt với khó khăn khi nhiều yếu tố bất lợi cùng lúc phát sinh.

Năm 2024, một thẩm phán liên bang đã chặn thương vụ JetBlue mua lại Spirit trị giá 3,8 tỷ USD với lý do vi phạm luật chống độc quyền, khiến hãng mất đi cơ hội tái cấu trúc quan trọng. Tháng 11 cùng năm, Spirit lần đầu tuyên bố phá sản. Đến tháng 8/2025, doanh nghiệp này đã ghi nhận khoản nợ lên đến 7,4 tỷ USD và tiếp tục nộp đơn xin bảo hộ phá sản lần hai.

Áp lực tài chính càng trở nên nghiêm trọng khi giá dầu nặng - loại nhiên liệu sử dụng cho vận tải - đã tăng ít nhất 40% kể từ khi xung đột tại Trung Đông bùng phát. Không chỉ Spirit, nhiều hãng bay giá rẻ khác như Frontier và Avelo cũng rơi vào tình trạng tương tự, hiện đã đề nghị chính phủ hỗ trợ gói cứu trợ khoảng 2,5 tỷ USD để bù đắp chi phí nhiên liệu.

Trong khi đó, các hãng hàng không lớn như Delta và United dù chịu ảnh hưởng từ chi phí tăng cao vẫn duy trì được hoạt động nhờ nhu cầu hành khách ổn định. Lãnh đạo các hãng cho biết họ thậm chí còn có dư địa tăng giá vé để bù đắp chi phí mà không làm suy giảm nhu cầu.

The Guardian cho rằng nếu Spirit buộc phải thanh lý, đây sẽ là hãng hàng không lớn đầu tiên của Mỹ đi đến kết cục này kể từ cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008 - một kịch bản mà Nhà Trắng không mong muốn trong bối cảnh người tiêu dùng đang nhạy cảm với lạm phát và chi phí sinh hoạt tăng cao.

Trong kịch bản xấu nhất, nếu hãng đột ngột ngừng hoạt động, hơn 14.000 lao động sẽ mất việc và hàng chục nghìn hành khách có thể bị ảnh hưởng trong ngắn hạn. Về dài hạn, sự biến mất của Spirit sẽ làm suy giảm cạnh tranh trong một ngành vốn đã tập trung cao. Hiện 4 hãng lớn đang chiếm khoảng 3/4 thị phần hàng không Mỹ.

Dù vậy, các chuyên gia nhận định rằng những biện pháp cứu trợ riêng lẻ khó có thể giải quyết tận gốc các vấn đề mang tính hệ thống của ngành hàng không Mỹ, bao gồm mức độ tập trung thị phần cao, cạnh tranh hạn chế và sự phụ thuộc lớn vào biến động chi phí nhiên liệu.

Lam Như