Mỗi tòa soạn cần xây dựng quy trình chặt chẽ

Ngày 24/8, tại TP Hải Phòng, dưới sự chủ trì của Phó Chủ tịch thường trực Nguyễn Đức Lợi, Hội Nhà báo Việt Nam tổ chức tọa đàm “Những điểm mới của Luật Báo chí và chế tài pháp lý: Nhận diện rủi ro, bảo vệ đạo đức nghề báo”.

Đại biểu tham dự buổi tọa đàm.

Tại buổi tọa đàm, ông Nguyễn Đức Lợi cho biết, công nghệ số, mạng xã hội và AI đang thay đổi sâu sắc cách thức làm báo. Thực tế tác nghiệp cho thấy chỉ một quyết định thiếu thận trọng như sử dụng nguồn tin chưa kiểm chứng, xâm phạm đời tư hoặc vi phạm bản quyền trên không gian mạng đều dẫn đến hệ quả pháp lý.

Trong bối cảnh đó, yêu cầu đối với người làm báo không chỉ dừng ở sự nhanh nhạy, chính xác, hấp dẫn mà còn phải đặt trên nền tảng tuân thủ pháp luật, trách nhiệm xã hội và chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp.

Phó Chủ tịch thường trực Hội Nhà báo Việt Nam Nguyễn Đức Lợi phát biểu tại tọa đàm.

Trình bày về những điểm mới của Luật Báo chí, ông Nguyễn Văn Hiếu, Phó Cục trưởng Cục Báo chí (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) cho biết, các quy định mới tập trung làm rõ hoạt động của tòa soạn trên không gian mạng.

Theo đó, cơ quan báo chí được phép tích hợp nhiều dịch vụ trực tuyến (dịch vụ công, thương mại điện tử, tài chính...) nhưng phải chịu trách nhiệm pháp lý trực tiếp và liên đới đối với các vi phạm phát sinh. Đồng thời, luật bổ sung các nguồn thu hợp pháp như bản quyền đọc/nghe/xem, hoạt động tài chính, góp vốn doanh nghiệp và cung cấp dịch vụ công.

Phó Cục trưởng Cục Báo chí Nguyễn Văn Hiếu thông tin về một số điểm mới của Luật Báo chí sửa đổi.

Về vấn đề bản quyền, bà Phạm Thị Kim Oanh, Phó Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) cảnh báo, tình trạng xâm phạm tác phẩm báo chí trên mạng xã hội đang diễn ra phức tạp.

Đặc biệt, sự xuất hiện của AI tạo ra nguy cơ "vi phạm bản quyền ngược" khi phóng viên lạm dụng AI để viết bài mà không kiểm chứng, vô tình sao chép dữ liệu của bên thứ ba. Bà Oanh lưu ý người làm báo cần coi công nghệ là công cụ hỗ trợ và không thể thay thế tư duy sáng tạo hay trách nhiệm của nhà báo.

Phó Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả Phạm Thị Kim Oanh phát biểu tại tọa đàm.

Chia sẻ tại tọa đàm, nhà báo Trần Thị Thoa, Phó Giám đốc Báo và Phát thanh - Truyền hình Hưng Yên chỉ ra rằng, tác phẩm sau khi đăng tải có thể bị công chúng phản ứng tiêu cực hoặc bị các cá nhân cắt ghép, lấy lại một phần khiến thông tin bị hiểu sai ngữ cảnh. Vì vậy, việc bảo vệ tác phẩm và thương hiệu cần phải trở thành một phần cốt lõi của quy trình quản trị nội dung.

Để thích ứng với Luật Báo chí mới cũng như Nghị định số 174/2026/NĐ-CP, các đại biểu thống nhất rằng, mỗi tòa soạn cần xây dựng quy trình chặt chẽ từ thu thập, xác minh, biên tập đến xuất bản; phân định rõ trách nhiệm giữa phóng viên, biên tập viên và người đứng đầu; đồng thời thiết lập cơ chế giám sát, xử lý sai sót và cải chính kịp thời.

Trong đó, cần đặc biệt coi trọng việc tuân thủ pháp luật, song hành với thực hiện 10 điều Quy định đạo đức nghề nghiệp người làm báo Việt Nam và Quy tắc sử dụng mạng xã hội của người làm báo Việt Nam.

Văn Minh